Simyevi Yeşil Bahçe
Amphitheatrum Sapientiae Aeternae, Simyacının Laboratuvarı, Hans Vredeman de Vries, 1595. Metindeki "bütün Evrenin amfiteatrı" imgesini ve Vulcan'ın felsefi ateşini yansıtan dönem gravürü.
Simya

Simyevi Yeşil Bahçe

Viridarium Chymicum
Daniel Stoltzius von Stoltzenberg· 1624· Özgün: İngilizce· Source Library
SimyaTürkçe çeviriAçık erişim

Daniel Stoltzius von Stoltzenberg'in 1624 yılında Frankfurt'ta basılan Viridarium Chymicum adlı eseri, bakır üzerine kazınmış resimler ve şiirsel tasvirlerle bezenmiş bir simya amblemleri kitabıdır. Aşağıdaki pasaj, yazarın dost okura seslendiği önsözünden alınmıştır. Burada Stoltzius, felsefi ateşi kişileştiren Vulcan'ı bütün sırların koruyucusu olarak över ve doğanın rehberliğini izleyerek her şeyi akıl ile deneyimin terazisinde tartmayı salık verir.

Türkçe çeviri · Çeviren Şira Nur Uysal

Bu dünyevi düzende neredeyse bütün sırların sağlayıcısı ve koruyucusu yalnızca Vulcan'dır. O olmasaydı, madenlerin ayrıştırılmasını ve hazırlanmasını asla öğrenemez, her şeyin kendi üç ilkesine çözülüşünü asla kavrayamaz, şeylerin gerçek doğuşunu ve aktarımını asla tanıyamaz, hastalıkların kökenini ve devalarını asla açıklayamazdık. Kısacası, gerçek olan hiçbir şeyi göremez, şeylerin kendisi yerine onların boş gölgelerine el atmış olurduk.

Bu yüzden, böylesine büyük bir armağan için, üç kez en yüce ve en iyi olan Tanrı'ya sonsuz şükranlarımızı sunmamız yerinde olur. Bu değerli hazineyi bağrımıza basmalı ve onu bizden sonra geleceklere de ulaştırmalıyız. Çünkü bu meşale önümüzde yol gösterdikçe karanlıkta yolumuzu şaşırmayız; bu asaya dayandıkça kaygan yolda düşmeyiz.

Artık hiç kimsenin ağdalı sözlerine ve boş kuruntularına da yemin etmeyiz; doğanın rehberliğini izleyerek her şeyi aklın ve ateşe dayalı deneyimin terazisinde tartarız. Gerçek olanı hırsla kavrar, yanlış olanı bir yana atarız. Doğanın tükenmez uçurumlarını ve bütün Evrenin bu amfiteatrındaki uçsuz bucaksız mucizeleri seyrederek, Yaratıcı'ya övgüler ve şükranlar söylemeye coşkuyla yöneliriz.

Doğanın rehberliğini izleyerek her şeyi aklın ve ateşe dayalı deneyimin terazisinde tartarız.
Özgün metin (İngilizce)
Vulcan alone is, in this worldly economy, the provider and keeper of almost all secrets. Without him, we would never have learned the separations and preparations of metals, we would never have perceived the resolution of all things into their three principles, we would never have recognized the true generation and transplantation of things, we would never have explained the origin of diseases and their remedies, and to speak concisely, we would never have seen anything true, but would have grasped at the empty shadows of things for the things themselves. We ought, therefore, deservedly to offer immense thanks to God, the thrice greatest and best, for such a huge gift, and we must embrace this precious treasure and promote it to our descendants. For with this torch leading the way, we shall not wander in the darkness; supported by this staff, we shall not fall on a slippery path, nor shall we swear anymore by anyone's long-winded words and empty phantasms, but by following the guidance of nature, we shall examine everything by the balance of reason and fire-related experience. We shall greedily seize the true, we shall cast away the false, and by beholding the inexhaustible abysses of Nature and the immense miracles in this amphitheater of the whole Universe, we shall be excited to sing praises and glory to the Creator.

Bu metin neden önemli

Pasaj, eserin önsözündeki "Dost Okura" hitabından gelir. Vulcan burada felsefi ateşin (ocak ve laboratuvar ateşinin) simgesidir; "üç ilke" ise dönemin simyasında maddenin çözüldüğü kükürt, cıva ve tuzdur. "Bütün Evrenin amfiteatrı" ifadesi, çağdaş Heinrich Khunrath'ın Amphitheatrum Sapientiae Aeternae eserinin diline yakın durur ve doğayı, Yaratıcı'nın işlerinin sergilendiği bir seyir alanı olarak görür.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Künye
Kaynak eser
Viridarium Chymicum figuris cupro incisis adornatum
Neşir
Francofurti, sumptibus Lucae Jennisi, 1624
Konum
Önsöz, Dost Okura hitabı (sayfa 15-16)
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Source Library
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin). Kullanım & lisans →
← Kütüphaneye dön