1897 ve 1903-1904 yıllarında Mısır'ın Oxyrhynchus harabelerinde bulunan iki papirüs yaprağı, kanonik olmayan bir "İsa'nın Sözleri" derlemesinden geriye kalan en eski tanıklıktır — 1945'te bulunacak olan 114 sözlük Kıpti Thomas İncili'nden yaklaşık elli yıl önce, ve ondan bağımsız olarak. İkinci fragmanın (1903/1904) açılış cümlesi doğrudan "Thomas"a hitap eder, bu yüzden geleneksel olarak Thomas geleneğiyle ilişkilendirilir; ama bu, o çok daha kapsamlı Kıpti metnin kendisi değildir — okunabilen kısımlarıyla toplam on üç kısa sözden ibarettir. Aşağıda her iki fragmanın da okunabilen tüm sözleri, kayıp/belirsiz kısımlar açıkça işaretlenerek veriliyor.
1897 Fragmanı — Sekiz Söz
1. [Başı kayıp] "...ve o zaman kardeşinin gözündeki çöpü çıkarmak için açık seçik göreceksin."
2. İsa der ki: "Dünyaya oruç tutmazsanız, Tanrı'nın krallığını asla bulamazsınız; ve Şabat'ı gerçek bir Şabat kılmazsanız, Baba'yı göremezsiniz."
3. İsa der ki: "Dünyanın ortasında durdum ve bedende onlara göründüm, ve hepsini sarhoş buldum, aralarında susamış hiç kimse bulmadım; ruhum insan oğulları için acı çekiyor, çünkü onlar yüreklerinde kördürler ve görmezler..."
4. [Neredeyse tamamı kayıp] "...yoksulluk..."
5. İsa der ki: "Nerede iki kişi varsa, Tanrısız değildirler; nerede biri yalnızsa, derim ki, ben onunla birlikteyim. Taşı kaldır, orada beni bulacaksın; odunu yar, ben oradayım."
6. İsa der ki: "Bir peygamber kendi yurdunda kabul görmez, ne de bir hekim kendisini tanıyanlara şifa verir."
7. İsa der ki: "Yüksek bir dağın tepesine kurulmuş ve sağlam duran bir şehir ne düşebilir ne de gizlenebilir."
8. İsa der ki: "Bir kulağınla duyarsın [ama öteki kulağını kapamışsın]."
1903/1904 Fragmanı — Thomas'a Söylenenler
Açılış: "Bunlar, Yaşayan [Rab] İsa'nın [...] ve Thomas'a söylediği [harika?] sözlerdir; ve dedi ki onlara: Bu sözlere kulak veren hiç kimse ölümü asla tatmayacaktır."
1. İsa der ki: "Arayan durmasın... bulana dek; ve bulduğunda şaşıracak; şaşırdığında krallığa erişecek, ve krallığa eriştiğinde huzura kavuşacaktır."
2. İsa der ki: [siz sorarsınız, kimlerdir] "bizi krallığa çeken, eğer krallık Gökte ise? ...havanın kuşları ve yerin altındaki ya da üstündeki tüm hayvanlar ve denizin balıkları — işte sizi çekenler bunlardır; ve Göklerin krallığı içinizdedir, ve kendini bilen onu bulacaktır. Öyleyse çabalayın kendinizi bilmeye, ve Ulu Baba'nın oğulları olduğunuzu bileceksiniz; Tanrı'nın Şehri'nde olduğunuzu ve o şehrin kendiniz olduğunuzu bileceksiniz."
3. İsa der ki: "Bir insan çekinmemeli... krallıktaki yerini sormaktan; bileceksiniz ki ilk olanların çoğu son, son olanlar ilk olacak..."
4. İsa der ki: "Yüzünün önünde olmayan ve senden gizlenmiş olan her şey sana açıklanacaktır. Çünkü açığa çıkmayacak hiçbir gizli şey, ortaya çıkarılmayacak hiçbir gömülü şey yoktur."
5. [Büyük ölçüde kayıp] Öğrencileri ona sorup dediler: "Nasıl oruç tutalım ve nasıl [dua edelim?]... ve hangi buyruğu tutalım..." İsa der ki: [metin burada parçalanır] "...hakikatin... kutsanmıştır o ki..."
Bu fragmanlar, kanonik İncillerin dışında kalan en eski "İsa sözleri" tanıklığı olmaları bakımından benzersizdir — 2. yüzyıla, belki daha erkene tarihlenirler. "Göklerin krallığı içinizdedir" ve "taşı kaldır, orada beni bulacaksın" gibi sözler, kurumsallaşmamış, doğrudan içsel bir maneviyat vaaz eden bir Hıristiyanlık katmanına işaret eder — Kadim Kütüphane'nin Gnostisizm koleksiyonunun (13 eser, alanın 2.402 yayınlık uluslararası literatürüne kıyasla kütüphanenin en orantısız boşluğu) tam kalbinde duran bir metin.
Özgün metin (İngilizce)
The eight sayings discovered in 1897 (Grenfell & Hunt, LOGIA IHSOY, 1897):
1. "...and then shalt thou see clearly to cast out the mote that is in thy brother's eye."
2. "Jesus saith, Except ye fast to the world, ye shall in no wise find the kingdom of God; and except ye make the sabbath a real sabbath, ye shall not see the Father."
3. "Jesus saith, I stood in the midst of the world and in the flesh was I seen of them, and I found all men drunken, and none found I athirst among them, and my soul grieveth over the sons of men, because they are blind in their heart, and see not...."
5. "Jesus saith, Wherever there are two, they are not without God, and wherever there is one alone, I say, I am with him. Raise the stone and there thou shalt find me, cleave the wood and there am I."
6. "Jesus saith, A prophet is not acceptable in his own country, neither doth a physician work cures upon them that know him."
7. "Jesus saith, A city built upon the top of a high hill and stablished can neither fall nor be hid."
The 1903/1904 fragment (New Sayings of Jesus, Grenfell & Hunt, 1904): "These are the [wonderful?] words which Jesus the living [Lord] spake to ... and Thomas and he said unto [them] every one that hearkens to these words shall never taste of death."
1. "Jesus saith, Let not him who seeks ... cease until he finds and when he finds he shall be astonished; astonished he shall reach the kingdom and having reached the kingdom he shall rest."
2. "...the kingdom of Heaven is within you and whosoever shall know himself shall find it..."
4. "Jesus saith, Everything that is not before thy face and that which is hidden from thee shall be revealed to thee. For there is nothing hidden which shall not be made manifest nor buried which shall not be raised."
Bu metin neden önemli
Bu iki fragman, ilk kez 1897 ve 1903-1904'te Bernard Grenfell ile Arthur Hunt tarafından Oxyrhynchus'ta (Mısır) yayımlandı ve o dönemde büyük tartışma yarattı — 1945'te Nag Hammadi'de bulunacak olan Kıpti Thomas İncili henüz bilinmiyordu. 1945'ten sonra araştırmacılar bu Yunanca fragmanların, çok daha geniş 114-sözlük Kıpti derlemenin bazı sözleriyle örtüştüğünü fark etti (1., 2. ve 4. sözler, Thomas İncili'nin 26-33 ve 77. sözleriyle yakın paralellik taşır) — ama fragmanların kendisi bağımsız, daha kısa ve daha erken bir tanıklıktır, sonradan keşfedilen metnin bir parçası değil.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
Bu eser Gnostisizm Koleksiyonu'nun parçasıdır →
- Kaynak eser
- Oxyrhynchus Logia (LOGIA IHSOY, 1897; New Sayings of Jesus, 1904)
- Neşir
- 1911 Encyclopaedia Britannica, "Logia" maddesi (Herbert Tom Andrews) üzerinden, kamu malı
- Konum
- Tam metin (her iki fragmanın okunabilen tüm sözleri, 13 söz)
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Wikisource
Uysal, Ş. N. (Çev.). (2026). Oxyrhynchus Sözleri: Yaşayan İsa'nın Thomas'a Söyledikleri. Kadim Kütüphane. https://kadimkutuphane.com/thomas-incili-yasayan-isanin-sozleri-icimizdeki-krallik