Rosarium Philosophorum, yani Feylesofların Gül Bahçesi, on altıncı yüzyıl simyasının en etkili metinlerinden biridir ve geleneksel olarak hekim ve simyacı Arnaldus de Villa Nova'ya bağlanır. Aşağıdaki pasaj, Büyük Eser'in dayandığı temel öğretiyi özetler: bütün madenlerin tohumu olan o gizemli taş, dört unsurdan meydana gelir, her yerde bulunur ve hem zenginin hem yoksulun elindedir. Metin, çokluğun ardındaki o tek gerçeğe, feylesofların yalnızca kendi suyuyla tamamladıkları o birliğe işaret eder.
Doğal kökleri bilerek eserini onlardan daha iyi meydana getireceksin, çünkü taşımızı başka türlü ifade edemem, onu başka hiçbir adla da anamam. Öyleyse yukarıda söylenenlerden açıktır ki taşımız dört unsurdan yapılmıştır. Ona hem zengin hem yoksul sahiptir, o her yerde bulunur ve her şeye benzetilir; bedenden, ruhtan ve candan mürekkeptir ve mükemmelliğinin son derecesine varıncaya dek tabiattan tabiata dönüşür.
Taşımızın tek bir şeyden yapıldığını da söylemişlerdir ki bu doğrudur. Zira bütün üstatlık bizim suyumuzla icra edilir, çünkü o su bütün madenlerin tohumudur ve bütün madenler, gösterildiği üzere, onun içinde çözülür. Aynı şekilde madenlerin Tuzu, Feylesofların Taşı'dır; çünkü taşımız altında ve gümüşte pıhtılaşmış sudur, ateşe direnir ve kendi cinsine göre bileşmiş olduğu suyuna geri çözülür.
Bu yüzden bedenlerin ilk maddeye, yani cıvaya indirgenmesi, bir tabiatın diğerine girmesiyle kilidin açıldığı, pıhtılaşmış maddenin çözülmesinden başka bir şey değildir. Nitekim Feylesoflar demişlerdir ki Güneş, olgunlaşmış cıvadan başka bir şey değildir. Zira cıvada fiilen yalnız iki unsur vardır, edilgen olan Toprak ve Su; buna karşılık etken unsurlar olan Hava ve Ateş onda ancak kuvve halinde bulunur. Ne var ki bu unsurlar arı cıvada gereğince olgunlaştırıldığında, işte o zaman altın olur.
Arnald der ki: Bu ilme erişmek isteyip de feylesof olmayan kişi bir ahmaktır, çünkü bu ilim feylesofların sırlarından başka bir şeye dair değildir. Ve Senior der ki: O Sanat, avama düşman olan Tanrı'nın kudretinde saklı tutulmuştur.
Ona hem zengin hem yoksul sahiptir, o her yerde bulunur ve her şeye benzetilir.
Özgün metin (İngilizce)
Bu metin neden önemli
Rosarium Philosophorum, önceki simya üstatlarından derlenmiş alıntıların örülmesiyle oluşan bir florilegium, yani seçki niteliğindedir; bu yüzden Arnald, Senior (Ibn Umeyl) ve Geber gibi otoriteleri arka arkaya anar. Bu pasaj, simyanın çekirdek paradoksunu taşır: aranan taş egzotik ve uzak değildir, aksine her yerde hazır, herkesin erişiminde olan tek bir maddedir; asıl güçlük onu tanımak ve tabiatın işini tamamlamasına izin verecek doğru sanatı bilmektir. Cıvanın olgunlaşarak altına dönüşmesi anlatımı, edilgen ve etken unsurların, kuvve ve fiilin Aristotelesçi çerçevede okunuşunu yansıtır.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
- Kaynak eser
- De alchimia opuscula complura veterum philosophorum (Several Small Works on Alchemy) icinde Rosarium Philosophorum, ss. 354-355
- Neşir
- 1550 baskısı (Latince); İngilizce çeviri Source Library, CC BY-SA 4.0
- Konum
- Sayfa 354-355 (book_id: 6970e3619b09d309d780a26a)
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Source Library
