Sözcüklerin Kabuğu Değil, Doğanın Güçleri
Ramon Llull'un "Doctor Illuminatus" olarak resmedildiği Barok frontispis gravürü; eserleri ve Ars Generalis diyagramıyla çevrili biçimde ilahi esin anında gösterilir (Salzinger baskısı, Mainz, 1721).

Sözcüklerin Kabuğu Değil, Doğanın Güçleri

Ramon Llull (Raymundus Lullius) adına yazılmış eser· 1573· Özgün: Latince· Source Library· ~2 dk okuma
SimyaTürkçe çeviriAçık erişim

Ramon Llull adına düzenlenen Testamentum (Vasiyetname), simya külliyatının en çok okunan metinlerinden biridir. Bu sayfada eserin giriş mektubunun (Epistola) tamamı yer alır; mektup bilgeliğin gizlenişini, hakikat arayışının sabrını ve sözcüklerin ardındaki doğal güçleri anlatarak açılır, okuru sırrı saklamaya ve Tanrı'ya şükretmeye çağırarak kapanır.

Türkçe çeviri (giriş mektubu, tam metin) · Çeviren Şira Nur Uysal

Onu hemen anlayacağını sanma. Aksine şuna kesinlikle inan ki ancak azar azar, çok çalışma ve gayretle onun zihnini ve gizli bilgisini en iyi biçimde tanımaya varacaksın. Zira Filozofların yazıları sözcüklerin kabuğundan değil, doğanın güçlerinden anlaşılır. Çünkü çoğu zaman onlar güzel ve çetin şeyleri lafız örtüleri ve kılıfları içinde gizlemişlerdir ki bu en yüce sanatlar böylesi büyük sırlara layık olmayanlara sızmasın.

Zira bu sır ancak Felsefenin oğullarına yani hakikatin arayıcıları ve araştırıcılarına verilir. Doğrusu, aklının her düşüncesi ve her deviniminde doğanın gizli işleyişini araştırmakla meşgul olmayanların onu hakkıyla anlaması mümkün değildir. Çünkü sanatın bir oğlu okumakta ve araştırmakta ihmalkâr olursa uygulamaya körü körüne girişir.

Gerçekten de bu iş için hiç durmayan bir gayret gereklidir. Böylece olacaktır ki sanatın sırlarını kazançla kavrayacaksın.

Nitekim Merkür yahut Bitkisel olan odur ki madensel cisimler yalnız onunla ilk maddelerine, yani kükürte ve diri gümüşe döndürülür; bunlardan da sonra hakiki ilaç yaratılır, nitekim bunu altmış altıncı bölümde görmek mümkündür.

Bu dikkatli düşünüşle olacaktır ki içinde hakikatin bir kıvılcımı bile parlamayan sahte simyacıların reçetelerini küçümseyecek ve doğanın bütün işlemlerinde gösterdiği yolu izleyeceksiniz. Bu size yalnız en büyük hazzı değil, en büyük yararı da getirecektir.

Sizden bu yüzden büyük bir gayretle rica ediyor ve diliyorum ki dileğimi ve dostane öğüdümü hoşnut bir gönülle kabul edesiniz; gizli olanı aşikâr kıldığınızda ve arzu ettiğiniz sona ulaştığınızda, Filozofların âdetince bunu bu sanata yabancı olanlardan saklayasınız ve üç kez En Yüce ve En Büyük olan Tanrıya bu lütuf için şükredesiniz.

Esen kalın. Köln, 22 Şubat 1566.

Filozofların yazıları sözcüklerin kabuğundan değil, doğanın güçlerinden anlaşılır.

Bu sayfada eserin giriş mektubunun (Epistola) tam çevirisi yer alır. Testamentum'un geri kalanı (500'ün üzerinde sayfa) çevrildikçe haberdar olmak isterseniz, bültene katılabilirsiniz ↓

Özgün metin (Latince, 1573 Köln baskısı)
Ne vero putetis ipsum vos statim intellecturos, sed paulatim, magno studio et diligentia, vos optime tandem illius mentem reconditam et incognitam cogniuros esse certo vobis persuadeatis. Neque enim Philosophorum scripta ex verborum cortice, sed a naturae viribus intelliguntur. Nam persaepe illi verborum involucris atque integumentis res pulchras et difficiles occultarunt, ne ad tales mysteria indignos praestantissimae illae artes emanarent. Secretum enim, quemadmodum ipse author testatur XXIX capite, non datur nisi filiis Philosophiae, id est inquisitoribus et indagatoribus veritatis. Neque vero fieri potest, ut hi rectam naturam intelligant, qui non omni cogitatione motuque animi in illius occultis operationibus inquirendis versantur. Nam sicut idem capite XXXI ait, si filius artis negligens fuerit in perlegendo et pertentando, caecus ibit ad praxim. Diligentia profecto perpetua ad hanc rem opus est, atque ita fiet, ut cum fructu artis mysteria percipiatis, nempe Mercurium aut Vegetabile, quo uno perficiuntur corpora metallica, in materiam primam, scilicet in sulfur et argentum vivum transmutantur; ex quibus deinde creatur medicina vera, ut videre licet capite LXVI. Atque hac diligenti consideratione futurum est, ut et falsorum Alchymistarum recepta, in quibus ne scintilla quidem veritatis elucet, contemnatis, et eam viam quam natura in omnibus operationibus praescribit, sequamini. Id quod non solum vobis summae voluptati, verum etiam maximae utilitati futurum est. A vobis igitur maxime opere peto et quaeso, ut meam voluntatem, atque amicam admonitionem gratis animis accipiatis, et cum occultum feceritis manifestum, atque optatum finem consecuti fueritis, Philosophico more omnia alienos ab hac arte celetis, et Deo ter Optimo Maximo pro beneficio hoc gratias agatis. Vale, Coloniae, VIII Kalendas Martii, Anno a Christo nato M.D.LXVI.

Bu metin neden önemli

Testamentum, tarihsel Ramon Llull'a (yaklaşık 1232-1316) atfedilen fakat büyük olasılıkla sonraki bir yazara ait olan sözde-Lullcu simya külliyatının başyapıtıdır. Teori, uygulama ve bir zeyilden oluşan üç bölümlü yapısıyla, bayağı madenlerin altının doğanın oluş ve bozuluş süreçlerini taklit ederek elde edilmesi gerektiğini savunur. Bu sayfadaki çeviri, eserin okura hitap eden giriş mektubunun (Epistola) tamamını kapsar; mektup, metnin bilerek örtük tutulan diline dair bir uyarıyla açılır ve okuru gizliliğe, sabra ve doğaya bağlı kalmaya çağırarak kapanır. Mektubun sonundaki tarih (Köln, 22 Şubat 1566) eserin 1573 baskısından yedi yıl öncesine işaret eder; bu da giriş mektubunun, kitabın basılı biçiminden önce elyazması olarak dolaştığını düşündürür.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Bu eser Simya Koleksiyonu'nun parçasıdır →

Künye
Kaynak eser
Testamentum (The Testament of Raymond Lully)
Neşir
1573 Latince baskı (Köln, Ioannes Birckmann)
Konum
Epistola (giriş mektubu), tamamı
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Source Library
Doğrulama
Latince özgün metin, aynı 1573 Köln baskısının Internet Archive nüshasıyla karşılaştırılarak tamamlandı
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY-SA 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin, değiştirirseniz aynı lisansla paylaşın). Kullanım & lisans →
Bu Çeviriye AtıfUysal, Ş. N. (Çev.). (2026). Sözcüklerin Kabuğu Değil, Doğanın Güçleri. Kadim Kütüphane. https://kadimkutuphane.com/ramon-llull-testamentum-sozcuklerin-kabugu
← Kütüphaneye dön