Neapolisli Marinos, hocası Proklos'un MS 485'teki ölümünün ardından kaleme aldığı bu biyografiyi, sıradan bir yaşam öyküsü olarak değil, bir ruhun yükseliş haritası olarak tasarlar. Aşağıdaki bölümde Marinos, eserinin bütününü hangi ölçüye göre kuracağını açıklar: erdemleri doğal, ahlâki ve siyasi olanlardan başlayarak arındırıcı, temaşai ve nihayet tanrısal olana dek basamak basamak sıralar. Proklos'un hayatı, bu basamakları birer birer tırmanan bir filozofun portresidir. Bu tasnif, aynı zamanda Platon Akademisi'nin kesintisiz ardıllığını (diadokhē) sürdüren birinin niçin bu denli kutlu sayıldığını da temellendirir.
Bu yüzden söze, çoğu yazarın alışılmış âdetini izleyerek konuyu sırayla bölümlere ayırmakla başlamayacağım. Bunun yerine, sözümün temeline bu kutlu adamın mutluluğunu koymanın en doğru yol olacağını düşünüyorum. Zira onun, nice yüzyıldır anılan insanların en bahtiyarı olduğuna inanıyorum. Yalnızca bilgelerin mutluluğunu kastetmiyorum, gerçi bu mutluluğa herkesten çok o sahipti. Bedeninin nimetlerinin en mükemmel biçimde düzenlenmiş olmasını da kastetmiyorum. Talih yönünden de değil, gerçi bunlar da bir insana nasip olduysa en çok ona nasip oldu.
Çünkü dışsal iyilikler denilen her şeyden bolca payı vardı. Ben daha ziyade kusursuz bir mutluluktan söz ediyorum, bütün parçalarında tam olan ve bu iki türden birlikte kurulmuş bir mutluluktan. İşte bu yüzden, erdemleri doğal, ahlâki ve siyasi olanlara ve bir de daha yüce olanlara ayırdıktan sonra, önce daha doğal erdemlerden başlayacağız. O yüce erdemler ki, arınma ve temaşa ile ilgilenenlerdir, bunlarla insan tanrılara bir tür benzerliğe erişir. Hatta bunlardan dahi üstün olanlar vardır ki, artık insanın ötesine yerleştirilmiş sayılırlar.
Erdemleri doğal, ahlâki ve siyasi olanlara ve bir de daha yüce olanlara ayırdıktan sonra, önce daha doğal erdemlerden başlayacağız.
Özgün metin (İngilizce)
Bu metin neden önemli
Marinos (yaklaşık MS 440-500), Atina Neoplatonik Akademisi'nde Proklos'un öğrencisi ve onun ölümünün ardından okulun başına geçen ardılı (diadokhos) idi. Bu eser, Yeni Platoncu erdem kuramının, özellikle Porphyrios'a dayanan erdem basamakları öğretisinin somut bir biyografiye dönüştürülmüş halidir. Proklos'un hayatını doğal erdemlerden başlayıp tanrısallaşmaya (theurgia) uzanan bir yükseliş olarak kurgular. Buradaki bölüm, tüm anlatının çatısını kuran giriş niteliğindedir. Metin, Yeni Platonculuğun Platon'dan Plutarkhos'a, ondan Syrianos'a, oradan Proklos'a uzanan kesintisiz öğreti ardıllığını kutsal bir emanet gibi görme anlayışını yansıtır.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
- Kaynak eser
- The Life of Proclus (Marini vita Procli) — Neapolisli Marinos, 1814 baskısı, İngilizce çeviri
- Neşir
- 1814 baskısı (Yunanca metin, Fabricius'un Latince notları ve İngilizce çeviriyle birlikte)
- Konum
- Bölüm II (Chapter II), s. 86 (İngilizce çeviri sayfası)
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Source Library
