Michael Maier, ömrünü kitaplarda tükettikten sonra bir kuşun peşine düşer: türünün tek örneği olan, tüyleri bilcümle öfke ve kederin devası sayılan Anka'nın. Onu aramak için dört kıtayı dolaşır — Avrupa toprak, Amerika su, Asya hava, Afrika ateştir — ve her durakta simyanın bir sırrıyla karşılaşır: kimyevî düğün, aşılanan ağaç, altın post, Kızıldeniz kıyısındaki mağarada oturan kâhine. Anlatı bir seyahatname gibi başlar, lâkin okur ilerledikçe her coğrafî ayrıntının bir işlem evresini kastettiğini fark eder. Aşağıda alegorinin tamamı yer alıyor.

Türkçe çeviri (tam metin) · Çeviren Şira Nur Uysal

Ömrümün en verimli kısmını hür sanatların ve ilimlerin tahsiline, bilge kişilerin ve sağgörülü âlimlerin sohbetine harcadıktan sonra, insanlığa dair müşahedelerimin neticesinde şu hüzünlü hükme varmaya mecbur kaldım: insanların çoğunun kalbi ya ihtiraslı ve boş övünmeye dayalı tasarılara, ya şehvet zevklerine, yahut her ne yolla olursa olsun servet yığmaya bağlanmıştır; Tanrı'yı yahut erdemi umursayan ise pek azdır. Başlangıçta gülen filozofun mu yoksa ağlayan filozofun mu şakirdi olsam bilemedim, yahut İsrail'in bilge Hükümdarı'nın nidasına mı katılsam: «Her şey boştur.» Lâkin nihayetinde Kitab-ı Mukaddes ile tecrübe bana Doğa'nın gizli sırlarının tahsiline sığınmayı öğretti; ister evde, kitaplar vasıtasıyla, ister gurbette, Dünya'nın Büyük Kitabı içinde. (Michael Maier, 1568-1622: İmparator II. Rudolf'un saray hekimi ve şövalyesi, ardından Gül Haç bildirilerinin en önemli savunucusu. Bu alegoride konuşan «ben» doğrudan Maier'in kendisidir.)

Şimdi, bilginin o güçlü pınarından ne kadar içtimse, susuzluğum da Tantalos'unki gibi o kadar acı verici biçimde arttı. Bütün dünyada türünün tek örneği olan Anka (Phoenix) adlı bir kuş bulunduğunu işitmiştim; tüyleri ve eti bilcümle tutku, ıstırap ve keder için o büyük ve şanlı ilacı teşkil edermiş; Helene de Troya dönüşünde bunu bir içki suretinde Telemakhos'a sunmuş, o da bunun üzerine bütün üzüntülerini ve dertlerini unutmuştu. Bu kuşu bütün hâlinde ele geçirmeyi elbette umamazdım; lâkin hiç değilse en küçük tüylerinden birine sahip olmak için karşı konulmaz bir hasret beni sardı; ve bu tarifsiz imtiyaz uğruna varımı yoğumu harcamaya, uzak diyarlara seyahat etmeye ve her türlü meşakkate katlanmaya hazırdım. (Bu alegori, Maier'in 1618'de derlediği Tripus Aureus — Altın Ayaklı Kazan — adlı kitaba yazdığı giriştir; o derleme Basilius Valentinus, Norton ve Cremer'e ait üç simya risalesini bir araya getirir.)

Elbette beni caydıracak çok şey vardı. Kimileri bu kuşun varlığını hepten inkâr ediyor, kimileri onun mucizevî hassalarına olan inancıma gülüyordu. Böylece bir müddet Tacitus'un, Plinius'un ve öteki bütün yazarların söylediklerini masal saymaya, hattâ öfke ve keder için muhtelif uyuşturucuların ve afyonların, Anka'ya atfedilen o farazî faziletlerden daha iyi bir deva olup olmadığından şüphe etmeye başladım. Üstelik bu zihnî hastalıkların şifası için bilge bir zatın Augustus'a tavsiye ettiği o basit usulü de işitmiştim: adam ona, ne zaman öfkelense konuşmadan evvel yirmi dört harfi baştan sona saymasını buyurmuştu; bu tavsiye de bütün öteki devaları gereksiz kılar görünüyordu. Zihnin her hastalığı için tesirli bir ilaç yazmaya girişen ahlâk filozoflarının kitaplarını da okumuştum.

Lâkin bütün bu övünülen ilaçları hakkıyla denedikten sonra, dehşetle gördüm ki pratikte pek az işe yarıyorlar. Birçok hâlde zihnî illetlerin sebepleri maddî görünüyor, safranın yahut başka bir bedenî tözün fazlalığından yahut eksikliğinden ibaret kalıyordu; bütün bu hâllerde tıbbî bir tedavi gerekiyordu. Hekimlerin prensi Galenos'u, karakterin bedenin mizaçlarına bağlı olduğuna inandıran da budur. Nasıl bir asker aç bırakılıp dar bir zindana kapatılmakla bütün yiğitliğini ve gücünü yitirebilirse, iyi bir insan da yalnızca bedenin fena bir alışkanlığı yüzünden öfkeye yenik düşebilir. Bu görüş kendi başına gayet makuldür ve başka delillerin yanı sıra Villanovalı Arnaldus'un, dört keyfiyet cetveli vasıtasıyla bütün ilaçların faziletlerini serdettiği kitabındaki şu şahadetle de desteklenir:

«Zihnî üstünlüğe yardım eden ilaçlar, hazmı kuvvetlendiren, dimağı ve başlıca hayatî uzuvları besleyen, bilcümle fazlalıkları dışarı süren, kanı arıtan ve buharların dimağa çıkmasını önleyen ilaçlardır; bu yüzden birçok tıp yazarının ilaçlarını zihin üzerinde doğrudan tesir icra ediyor diye andığını göreceksin; oysa bu ancak mide, dimağ, kan, ciğer ve emsali vasıtasıyladır ki bunlar dimağın umumî sıhhatini iyileştirerek ve bedenin bütün süreçlerini hızlandırarak zihnî melekeleri parlatırlar; öyle ki başlıca uzuvları kuvvetlendirdikleri, kanı arıttıkları ve iyi hayvanî ruhlar meydana getirdikleri için onların sevinç doğurduğunu söyleyebilirsin.

Başka ilaçlar ise kan üzerindeki tesirleriyle kalbi merhamete ve her hayırlı amele meylettirdikleri için «Cennete götürür». Bazı şifalı otlar kanı çoğaltıp berraklaştırmak ve böylece cinsî içgüdüyü kışkırtmak suretiyle aşkı uyandırma gücüne sahiptir; başkaları ise kanı yoksullaştırıp soğutmak ve bilcümle şehvet iştahının keskinliğini almak suretiyle insanları iffetli ve dindar kılar. Aynı şekilde, muayyen ilaçlarla insanları aptal ve deli etmek de mümkündür; nitekim fazla şarap içmek de insanları körelmiş ve kalın kafalı kılar. Bazen şunu da fark edebilirsin: muayyen bir yemeği yedikten sonra insanlar gönlü hafif, neşeli olur, oynamaya ve şarkı söylemeye meyleder — hâlbuki normalde ağırbaşlı ve ciddi kimselerdir — başka türden yemekler ise onlar üzerinde zıt bir tesir bırakır. Böylece bir hekim, yalnızca hayatî usarelerinin mizacını değiştirmekle bir cimriyi cömert, iffetli bir kimseyi şehvetli, ürkek birini cesur kılma gücüne sahiptir.

Tıp Sanatı'nın harikulâde sırları işte bunlardır; gerçi elbette ahmaklardan ve cahillerden gizlenmişlerdir. Tıbbın baş ağrısını dindirmekten başka bir şey yapabileceğine inanmayan pek çok gafil vardır; lâkin böyleleri bu ilmin imkânlarından pek az haberdardır. Hippokrates, yetiştirdiği hekimlere bu sırları ifşa etmeyi yasaklamıştı; bu da bilgece bir yasaktı.» Aynı yazar biraz ileride şöyle der: «Hangi ilaç öfkeden daha büyük bir hararet meydana getirebilir? Yahut bedeni korkudan daha çok üşütebilir? Yahut sinirleri sevinçten daha köklü biçimde diriltebilir? Yahut umuttan daha nazikçe besleyip teselli edebilir? Ve umutsuzluktan daha kesin bir ölüm sebebi var mıdır?» Bunlar filozofun sözleridir ve gösterirler ki tıp, beden vasıtasıyla zihni tedavi edebilir ve böylece öfkeye de, öteki zihnî bozukluklara da bir deva temin edebilir.

Doğrudur ki öfkenin bir devası varsa bile, dünyanın bugünkü hâlinde pek makbul sayılmazdı. Yine de fertlerin ihtiraslarını yatıştırırdı, gerçi başkaları onun kıymetini teslim etmeyebilirdi. Lâkin insanların şimdilik istemedikleri şey, bir gün büyük rağbet görebilir. Bilcümle insan işinin dönüşümü böyledir. Galenos bir zamanlar İngiltere'nin ve Almanya'nın yabanilerinin Tıp ilmine, onu bilmedikleri ölçüde düşman olduklarını söylemişti. Oysa şimdi Galenos'un hemşehrilerinin torunları barbarlığa gömülmüşken, İngilizler ile Almanlar dünyanın en mahir hekimleridir. Şu hâlde, hele bu Devanın engin faydasını ve öfkenin insanların başına getirdiği sayısız kötülüğü düşündüğümüzde, bir gün büyük talep göreceği hayli muhtemel görünüyor.

Öfke hakkında söylenenler aynı kuvvetle keder için de geçerlidir; zira öfkenin alâmetleri az çok zihnî iken, kederinkiler beden üzerinde daha hissedilir ve daha kalıcı bir tesir bırakır. Şu hâlde öfke ve keder için bu büyük Devayı elde etmek son derece arzu edilir bir şeydir — yeter ki onu veren Anka'yı bulabilelim. Onu nerede arayacağım? Kimden soracağım? Kime müracaat edeceğim? Gurbete çıkmaya ve onu bulana dek aramaya karar verdim. Baht cesura yardım eder: tembele ve aylağa bilgi asla gelmez. Doğduğum ülkeyi — onu ne kadar sevsem, dostlarımı ne kadar özleyecek olsam da — terk edecek ve o hasretle beklenen İlaçla dönebilecek hâle gelene dek diyar diyar dolaşacaktım.

Bütün başlangıçlar zordur: hiç hüzünlenmemiş olan sevinemez; hiç yanılmamış olan doğru yola getirilemez; ve Kimyacıların dediği gibi: «Simyada asil bir beden vardır ki ustadan ustaya geçer; başlangıcı sefalet ve ekşilik, sonu tatlılık ve sevinçtir.» Böylece meşakkatlere katlanmayı, acı tecrübelerden geçmeyi bekliyordum; lâkin bunların başarının hazlarıyla taçlanmasını da bekliyordum. Anka'nın varlığından şüphem yoktu; olsaydı zaten onu aramazdım. Güneşi ve ışınlarını görmem bana yeter, ona dokunamasam bile; hem belki Güneşe o kadar yaklaşamamamız bizim için hayırlıdır. Lâkin aradığım şu İlaca gelince: onu görmeden ve ona dokunmadan nasıl tam bir bilgi sahibi olabilirim? Şakirt olmadan nasıl Usta olabilirim? Bütün ülkelerin mahsulleri aynı değildir; ve belki dünyanın bir yerinde, başka bir yerde öğrenemeyeceğim şeyi öğrenirim.

Üstelik kendime şu soruyu da sordum: Bir hacının hayatı kimseye zarar verir mi? Hepimiz burada, aşağıda, Kurtarıcımız Mesih'in önden gittiği o diyara doğru yolculuk eden hacılar değil miyiz? Ve baharın müjdecisi kırlangıç, turna, leylek ve öteki göçmen kuşlar bize seyahatin misalini vermiyor mu? Hava kuşlara her yerden açık olduğu gibi, bütün dünya da insanın önünde açık durmuyor mu? Yüce Helios'un kendisi, Güneşin tanrısı, gün be gün göğün geniş enginliğinde yol alır. İnsanın kalbi, ömrünün ilk saatinden son saatine dek göğsünde çarpar ve atar; ve bunca örnek ve numuneyle çevrili olan insan için hacı hayatı sürmek tabiîdir, hele o hac muayyen bir gayeye yönelmişse. (Alegorik yolculuk — peregrinatio — Maier'in bütün eserlerinin temel biçimidir: dört kıtayı dolaşmak, aynı anda dört unsuru ve simya işleminin evrelerini dolaşmak demektir.)

Tüccar, uzak iklimlerin mahsulünü satın almak için karayı ve denizi aşar; oysa çok daha asil bir ticaret metaı ilim ve bilgidir ki bunlar zihnin malıdır. Evde oturan, yeteneklerini orada gömer ve kâinatın sırları hakkında pek az şey öğrenir. Üstelik seyahat hem hoştur hem de Güneşten daima birkaç saat ileride olmak şereflidir. En ruhanî olan, hareketinde en hızlı olandır; oysa yalnız cansız toprak kımıldamaz. Öteki üç unsur daimî hareket hâlindedir: hava, rüzgârlar, kasırgalar ve fırtınalar suretinde yeryüzünü süpürür; ateş büyük bir şehrin yangınında ilerlerken önüne çıkan her şeyi yutar; su ırmaklar ve azametli akıntılar hâlinde koşar ve denize ulaşmak için acele eder.

Başımızı kaldırıp gökleri de görelim, ihtişamları içinde nasıl döndüklerini. Yıldızlar, güneş ve ay doğuşlarının ve batışlarının vakitlerini ve mevsimlerini bilirler. En güçlü toplarımızdan biriyle fırlatılan bir gülle, dünyanın çevresini dolaşmak için sekiz günden fazla vakit harcardı — ki bu yirmi beş bin milden fazladır — oysa Güneş, muazzam büyüklüğüne rağmen aynı mesafeyi yirmi dört saatte kat eder. Satürn'ün Güneş çevresinde hangi hızla döndüğünü ve göklerin kendi ekseni etrafında hangi hızla devrettiğini idrak etmeye çalışsak başımız dönerdi. Lâkin bundan da büyük ve çok daha harikulâde olan, bir an içinde göğün bir ucundan öbür ucuna giden insan düşüncesinin süratidir. İnanabiliriz ki melekler, ruhanî varlıklar olarak, insandaki ruhanî olanın, yani düşüncenin çevikliğiyle hareket ederler. Yalnız Tanrı hareket etmez; zira O her yerdedir.

Bütün bu sebeplerle, bütün dünyanın misaline uymanın ve bu harikulâde Anka kuşunu keşfetmek maksadıyla bir hac yolculuğuna çıkmanın hem ilginç, hem hoş, hem şerefli, hem de son derece kârlı olacağını düşündüm. Bu yüzden uzun bir yolculuk için kendimi hazırladım ve önce Avrupa'nın bütün ülkelerini, sonra gerekirse Amerika'yı, oradan Asya'yı dolaşmaya ve nihayet Afrika'ya geçmeye karar verdim. Eğer dünyanın bütün bu kısımlarında Anka'yı dikkatle aradıktan sonra onu bulmayı yahut ondan haber almayı başaramazsam, ona gözlerimi dikmenin bütün ümidini makul olarak bırakabilirdim.

Yolculuğumun tertibi, dünyanın muhtelif kısımlarının temsil ettiği unsurların nispî keyfiyetiyle tayin edildi; yani Avrupa toprağa, Amerika suya, Asya havaya ve Afrika ateşe karşılık gelir; toprak da su vasıtası olmadan hava olamaz, su da hava vasıtası olmadan ateş olamaz. Şu hâlde önce en kesif unsuru temsil eden Avrupa'ya, en sonra da en latif unsuru temsil eden Afrika'ya gitmeye karar verdim. Lâkin sebeplerim, dünyanın muhtelif kısımlarından söz etmeye başladığımda daha açık serdedilecektir.

AVRUPA: TOPRAK

Doğduğum şehirden ilkbahar ılımının günü ayrıldım; Ay da Güneş de Koç burcundaydı. Niyetim önce Avrupa'yı dolaşmak ve her yerde Anka'yı sormaktı. Avrupa'yı Toprak unsurunun karşılığı saydım; zira toprak öteki bütün unsurların temelini teşkil eder ve suyun üstünde yükselir; işte Avrupa da bütün dünyanın anasıdır ve öteki kıtalardan küçük olmakla beraber, sakinlerinin cesareti, enerjisi ve zihin gücü sayesinde onlardan kat kat üstündür. Kimileri der ki bir avuç toprak on avuç su, yüz avuç hava ve bin avuç ateş verir; Avrupa toprağa karşılık geliyorsa, muhtelif kıtaların nispî ehemmiyeti de böyledir.

Avrupa en yiğit savaşçıları ve en seçkin fatihleri yetiştirmiştir; öteki kıtaları boyunduruk altına almışsa da kendisi hiçbirine boyun eğmemiştir. Dört büyük cihan imparatorluğundan yalnız biri bir Asyalı hükümdar tarafından kurulmuştur; Makedonya, Roma ve Cermen İmparatorlukları merkezlerini hep Avrupa'da bulmuştur. Büyük İskender ile Iulius Caesar onun oğullarındandır. Avrupa'nın haritasına baktığımızda, dünyanın bu kısmının şekilce bir bakireye benzediğini kolayca görebiliriz; lâkin yüreği bir aslanınkidir. İşte bu sebeplerle önce bu Bakire Aslan'ı dolaşmaya karar verdim; zira o, apaçık biçimde temel unsura, yani toprağa karşılık gelir.

Avrupa güzelliği ve lekesiz saflığı sebebiyle Bakire'dir; başkalarını fethettiği hâlde kendisi hiç fethedilmediği için Aslan'dır. Gök cisimleri arasında Avrupa'ya Güneş karşılık gelir, metaller arasında ise altın. Zira az altın çıkarsa da, güneş onun üzerine Afrika'ya olduğu kadar kızgın parlamazsa da, halkının seçkinliği sebebiyle Güneşe ve altına kıyas edilmeye lâyıktır; hem birkaç yıl evvel Almanya'da gerçek aslanlar bile doğmuşken, biz ona Dişi Aslan demeyi yalnızca yürek metaneti sebebiyle sürdürüyoruz. Avrupa Dünyanın Anasıdır ve Almanya onun kalbidir. (Metin boyunca gezegen-metal karşılıkları simyanın alışılmış tablosuna göre okunmalıdır: Sol/Güneş=altın, Luna/Ay=gümüş, Satürn=kurşun, Iuppiter=kalay, Mars=demir, Venüs=bakır, Merkür=cıva. Maier bir kıtayı «Güneş ve altın» diye nitelendirdiğinde coğrafyayı değil, bu tabloyu konuşturur.)

Avrupa harikalardan da yoksun değildir. Pannonia'da, denildiğine göre, insanlar su altında sıkı taş evlerde yaşarlar. Karlsbad'ın sıcak kaynakları, anlatıldığına göre, taşlaşıp katılaşır. Prusya kıyılarına, yeraltı bitki usarelerinden oluşan saydam ve berrak bir taş (kehribar) büyük miktarlarda vurur. Sicilya denizinin mercanını anmıyorum bile: aslında bir bitki iken suyun dışında beyaz yahut kırmızı bir taş ağacına dönüşen o mercanı; ne de Almanya ile Silezya'nın mühürlü toprağını… Şu hâlde Avrupa, Aslan Toprak'tır. Bu tabir yalnızca kulaklarıyla değil, dimağlarıyla da işitenler içindir: ateşe direnen, altın gibi, havaya çözülmeyen topraktır o. Eski çağların tanrılarının sınır sütunu gibi, «hiç kimseye boyun eğmez».

Şu hâlde Avrupa (kâinatın altını) bana, Anka'yı ve İlaçlarını duymam için en muhtemel yer gibi göründü. Lâkin karşılaştığım kimselerin çoğu arayışıma güldüler ve dediler ki, Narkissos gibi ben de kendi zihnimin gölgesine, boş ve ihtiraslı düşüncelerimin yankısına âşık olmuşum; oysa bunun benim ahmaklığımdan ayrı hiçbir cevherî varlığı yokmuş. «Simyacıların sözleri» dediler, «bulutlara benzer: onları işitenin hayaline göre her şeyi anlatabilir ve temsil edebilirler. Hem böyle bir ilaç olsa bile, insan ömrü bu arayış için fazla kısadır; sen onun peşinde koşarken hayatı yaşamaya değer kılan her şey ihmal edilip bir kenara itilecektir. Bu sırrın bilgisini tesadüfen, başka uğraşlara kendimizi verirken devşirebilirsek ne âlâ; lâkin devşiremezsek, daha yakın bir araştırma için vakti hiç ayıramayız.»

Bu itirazlara (hiç değilse ikinci yarısına) şöyle karşılık verdim: «Bu İlacın arayışı, bir insanın bedeninin ve zihninin bütün güçlerini talep eder. Ona yalnızca ilişik geçen kimse, bilginin dış kabuğunu bile delmeyi umamaz. Arayışımızın konusu derin bir sırdır; kendini bütünüyle bu araştırmaya vermeye hazır olmayan biri için ondan tamamen uzak durmak çok daha iyidir. Zihnimin güçlerinin, başarıyı ummamı haklı çıkaracak nitelikte olmadığını seve seve kabul ederim. Lâkin içimdeki ruh beni bu arayışa sürüklüyor; ve eminim ki Tanrı, nihayetinde sabrımı ve O'na olan alçakgönüllü intizarımı mükâfatlandıracaktır. Her Kral Kraliçesini nasıl severse, her damat gelinine nasıl gönül verirse, ben de bu ilmi dünyadaki her şeyden daha güzel ve daha sevimli sayıyorum. Şimdi, güzel şeyler zor kazanılır ve büyük ve şanlı olan her şeye giden yol ağır emektir.» Cevabımın özü buydu.

Avrupa'nın büyük bir kısmını çoktan dolaşmıştım ki, Eskilerin İtalya ile İspanya'yı gizli bilginin büyük merkezleri olarak durmadan andıkları aklıma geldi; bu yüzden adımlarımı o yana çevirdim. İspanya'da, uzun zaman evvel orada bazı Arapların (Câbir, İbn Sînâ ve diğerleri) yaşadığını ve bunların o harikulâde İlaca sahip olduğunu işittim; bana Herakles'ten ve onun Hesperidlerin altın elmalarını ele geçirme başarısından, ayrıca öfke ve keder ilacını içinde aldığı altın kupadan da çokça söz edildi. Şimdi bütün basiretli kimseler karar vermişlerdir ki o kupa Anka'nın tüylerinden küçük bir miktar taşıyordu. Üç bedenli Geryon'un filozofların yazılarının konusu olduğunu, Herakles'in ise zahmetkeş bir sanatkâr, İlacın arayıcısı olduğunu gördüm. Lâkin kimse bana kesin bir malumat veremedi.

Yine de Avrupa'yı, sayıları yedi olan Kanarya Adaları'nı ziyaret etmeden bırakmak istemedim; adları şunlardır: Lanzarote, Fuerteventura, Büyük Kanarya, Tenerife, Gomera, Ferro ve Palma. Bunlardan üçü — Lanzarote, Gomera ve Ferro — her biri kendi Kralı tarafından yönetilir. Ferro tabiaten iyi içme suyundan mahrumdur; lâkin sakinleri suyu, bütün adaya yetecek miktarda tatlı su damıtan geniş yapraklı birtakım ağaçlardan tedarik ederler. Adaya çıkan yabancılar ve korsanlar bu hakikatten habersiz olduklarından, susuzluk yüzünden Ferro'da uzun süre kalamazlar.

Şimdi, aşağı yukarı o sıralarda Gomera Kralı erkek vâris bırakmadan ölmüştü; tebaası da, güzel kızı Blanche kraliyet soyundan bir talibin elini kabul etmedikçe onun otoritesini tanımayı reddediyordu; zira diyorlardı ki, erkeklerin bir kadın tarafından yönetilmesi onlara yakışmaz ve millî karakterin erkekliğine zarar verir — nitekim kadınların uzunca bir müddet hüküm sürdüğü halkların tecrübesi bunu göstermiştir. Zira oralarda kadınlar erkeklerin yerini almış, erkekler ise kadınların mevkiine düşürülmüştür; bunun neticesinde de en çılgın sefahat ve şehvet taşkınlıkları baş göstermiştir. Böylece kraliyet bakiresi, elini evlilikte birine vermeyi düşünmeye ikna edildi.

Şimdi, adada Brumazar adında bir kraliyet delikanlısı vardı (güzel kara bukleleri ve muhteşem altın bir cübbesi olan); kraliyet bakiresi Blanche'a tutkuyla âşıktı ve o da onu seviyordu. Kızı istedi ve kazandı; düğün şu şartla kutlandı: kız ona çeyiz olarak büyük kıymette ve azamette bir elmas getirecek, o ise kıza hesapsız değerde muhteşem bir yakut sunacaktı (yani bir milyon duka değerinde); o, kızın Kralı ve Efendisi olarak onu bütün tehlikelerden ve o ülkeyi kaplayan haydutlardan koruyacak; kız da buna karşılık ona hile ve sözünden dönme olmaksızın alçakgönüllüce itaat etmeye söz verecekti. Bu mukaddimelerden sonra sıkı ve çözülmez bir evlilikte birleştiler; uzun ve mesut yaşadılar; ve onlara güçlü bir fatih olacak, muzaffer silahlarını Hindistan'daki Dionysos Sütunlarına kadar taşıyacak bir oğul doğacağı kehanet edildi… (Bu evlilik hikâyesi simyanın «kimyevî düğün» motifidir: beyaz bakire ile altın cübbeli damat, elmas ile yakut, yani beyaz ile kırmızı iş; bunların birleşmesinden doğan «fatih oğul» Filozof Taşı'dır.)

Görüyorsunuz ki Avrupa'daki dolaşmalarım boyunca Anka hakkında hiçbir malumat edinemedim; bu yüzden Amerika'ya yelken açmaya karar verdim, o kıtanın yabanileri arasında belki daha talihli olurum diye. Zira şairin şu sözlerini hatırlıyordum:
«Tesadüf güçlü bir yardımcıdır; oltan daima yemli olsun; en ummadığın ırmakta balığını tutabilirsin.»

AMERİKA: SU

Ticaretin denizler boyunca Amerika'ya (yahut Batı'daki Hindistan'a) âdeta bir anayol açtığı bu günlerde, o kıtaya ulaşmak pek güç değildir; lâkin ilk keşfedildiği zamanki şartlar bambaşkaydı. «Kutlular Adaları»ndan ayrıldıktan sonra, gemi başında bir kartal bulunan bir tekneye yolcu oldum; ve birçok şiddetli fırtına ve kasırga atlattıktan sonra nihayet Amerika'nın büyük bir eyaleti olan, baştan başa ormanlarla kaplı Brezilya'ya çıktık. Ülkenin yüzeyi ancak şurada burada bir yerleşimcinin çiftliğiyle beneklidir; şehir azdır; sakinleri cehalete gömülmüştür ve medeniyet sanatlarında hüner sahibi değildirler. Öyleyse, okuma yazma bile güç bilen insanlar arasında Anka hakkında bir şey işitmeyi nasıl umabilirdim?

Yine de bu ülkede başka yerde bulunmayan pek çok nadir ve güzel kuş vardır; gerçi elbette Anka, mucizevî bir kuş olduğundan, sıradan kanatlılar arasında aranmamalıdır. Ülkenin ağaçları zengin renkli ve tatlı kokuludur; ve bir gün ormanın vahşi güzelliğinin tadını çıkarıp kuşların tabiî musikisini dinlerken, olağandışı ve nefis güzellikte bir elma buldum; yakından bakınca üzerinde şu yazı görünüyordu:

İçindekini büyükannesine teslim edersen
oradan bir oğul doğar ki
anasına sevgi dolu bir kucaklamayla sarılabilir.
Bu birleşmeden kısa zamanda asil bir ağaç yükselir
ki çiftçiye altın bir hasat sunar.

Uzun uzun düşündükten sonra aklıma geldi ki meyvenin içindeki tohum toprağa (onun büyükannesine, zira ana ağaç onun anasıydı) konmalıydı. Böylece onu Tanrı'nın bir armağanı olarak alıp tohumu ektim; küçük bir ağaç bitince onu ana ağaca aşıladım (evvelâ o ağacı kökünden hemen yukarıdan kesmiştim); ve ikisi birlikte büyüyünce, evvelce her ikisinin de olduğundan çok daha şanlı bir ağaç oldular; meyve ise ana ağaca sokulan aşı kaleminin meyvesiydi…

Denildiğine göre İspanyollar Brezilya'ya varmadan evvel o ülkede at yoktu; öyle ki yerliler bir atlı askeri yarı insan yarı hayvan bir canavar sayarlardı; lâkin yabancılar hem at hem eşek getirdikten sonra, bu iki hayvanın müşterek yavrusu olan katırlardan da edinmek pek arzu edilir görüldü. Şimdi, hem eşeğe hem ata bolca sahip olan bir reis vardı ve bu meseleye hususî bir alâka duyuyordu. Attan at, eşekten eşek üretmeyi gayet iyi biliyordu; lâkin ikisinden katır üretmenin usulünü bilmiyordu; hâlbuki karanlıkta, yani evvelki tecrübenin ışığı olmadan yapılan bütün denemelerin hem tehlikeli hem şüpheli olduğunun farkındaydı. Neticede bir aygırla bir dişi eşekten katır elde etme gayretlerinin hepsi boşa çıktı; şüphesiz tohumları doğru nispette karışmadığı için. Nihayet oradan geçen bir Bilge — Doğa'nın gizli işleyişine nüfuzu o cahil halkınkinden kat kat keskin ve tam olan biri — reisimize şu öğüdü verdi:

Kulak uzunluğunda ve yürüyüş ağırlığında
baba eşeğe benzeyen bir katır istiyorsan,
ana babanın her birini tabiatının talep ettiği
miktarda yiyecekle beslemelisin.
Bu nispetin ne olduğunu bilmek ister misin?
Erkeğe dişiye verdiğinin iki katını ver;
o zaman bir kısrak eşekten katıra gebe kalır.

Bu öğüt reis tarafından tutuldu ve birkaç başarısızlıktan sonra sebatı tam bir muvaffakiyetle taçlandı. İki farklı ebeveynin her ikisinden de farklı bir yavru vermesi de Doğa'nın umumî tertibine aykırı görünmez. Panterin yavrusu olduğu söylenen leoparı düşünün; aynı şekilde kurt ile dişi köpek vaşağı doğurur; iyi bir ağaca sokulan aşı kalemi asıl kütükten farklı meyveler verir; çiçek tozunun sağgörülü bir karışımıyla yeni çiçek çeşitleri elde edilir; ve «bizim Tentürümüz» denilen kırmızı toz, ateş üzerinde cıvayla karıştırıldığında, ne birine ne ötekine benzeyen bir altın meydana getirir. (Burada anlatılan, izdüşüm — projeksiyon — işlemidir: kırmızı toz hâlindeki Tentür, erimiş cıvanın üzerine atılır ve onu altına dönüştürür. Simya risalelerinin son merhalesi budur.)

Şimdi, bu Amerikalılar metallerle, hususiyle altınla, son derece tuhaf bir deney yapabiliyorlar. Ellerinde bir çeşit su var ki içinde altın balmumu gibi yumuşuyor ve elle istedikleri şekle sokulabiliyor. Bu su aşındırıcı değil; zira altını eline alanların parmaklarını yakmıyor. Lâkin bunun kimyevî bir keşif olduğundan ve damıtma işlemiyle elde edildiğinden şüphe etmeye gerek yok… Amerika'da daha fazla malumat edinemeyeceğimi görünce, ilk fırsatta Asya'ya geçmeyi düşünmeye başladım.

Yanıma pek ağır ve kıymetli bir odun parçası aldım — Brezilya'da gördüğüm en değerlisi; parlak abanos rengiyle dikkat çekicidir. Zira bu siyah renk, siyahımsı kavaklar ve muhtelif renklerle boyanmış toprak sebebiyle Amerika'ya has görünür. Bu odunun rengi, güneşin hararetinden ve Amerika toprağının harikulâde hususiyetinden doğuyor olmalı; Sevillalı o âlim hekim Monardes bu toprak hakkında şöyle yazar: «Peru toprağının sergilediği renk çeşitliliği son derece dikkate şayandır. Uzaktan bakarsanız, güneşte havalandırılmak üzere serilmiş bir yama yorganı gibi görünür: bir kısmı yeşil, bir kısmı mavi, kimi yerleri sarı, beyaz, siyah ve kırmızıdır. Şimdi bütün bunlar farklı türden madenî topraklardır: siyah toprak suyla yahut şarapla karıştırılırsa nefis bir mürekkep olur; kırmızı toprağın cıva cevheri olduğu söylenir ve Kızılderililer onunla bedenlerini boyarlar.» — Neyse, odunumu alıp gemi başında beyaz bir tekboynuz bulunan bir tekneye bindim ve Asya'ya yelken açarak kısa sürede Basra Körfezi'ne vardım.

ASYA: HAVA

Asya dünyanın üçüncü kıtasıdır, Hava unsuruna karşılık gelen kıta; iklimi öteki kıtalarınkinden daha ılımandır, zira hem Avrupa'nın şiddetli soğuğundan hem Afrika'nın şiddetli sıcağından eşit uzaklıktadır. Hem sıcak hem nemli olduğundan, hava unsuruna son derece güzel karşılık gelir; hararetinin hemen her yerde denizden yükselen buharlarla ılıtılması da bundandır. Nemli, sıcak havanın babası ateş, anası sudur ve o, ana babasının en faal keyfiyetlerini muhafaza eder. Böylece hava, iki düşman unsur arasında bir aracıdır ve kendi terkibinde onların çekişmesini uzlaştırır. Aynı şekilde Asya, Avrupa'yı (toprağı) ve Afrika'yı (ateşi), yani unsurların en kesifiyle en latifini birbirine bağlar; lâkin Asya (hava) olmasa aralarında hiçbir birlik olmazdı. Hava vasıtasıyla ateş toprağa seve seve sarılır ve onu besler; lâkin hava olmadan ateş çabuk söner.

Dünyanın merkezi olmak ve hurma, pelesenk, her türden baharat ve hattâ altın gibi ılık yumuşak hava isteyen mahsuller vermek Asya'nın imtiyazı ve alâmet-i farikasıdır. Asya soyumuzun beşiği, ilk Hükümdarlığın makamı, Kurtarıcımızın doğum yeridir. Basra Körfezi'nden dosdoğru kıtanın içinden geçtim, tâ ki Iason'un altın postu ele geçirdiği söylenen Küçük Asya bölgelerine varıncaya kadar. Bu eski çağ vakalarına büyük alâka duyduğumdan, bir gün Ares'in alanı ve Güneşin torunu Aietes'in Sarayı'nın yeri denilen bir mevkiye yürüdüm; orada, muhterem çehreli ve buyurgan duruşlu yaşlı bir adamla karşılaştım; beni nezaketle selamladı; ben de selamını iade ettikten sonra ona şu sözleri söyledim: «Üstat, sizi fazla rahatsız etmiyorsam, lütfen cehaletimi aydınlatın; zira ne kabiliyetinizden ne de bir yabancıya yardım etme isteğinizden şüphe edebilirim.»

Elinden gelen her şeyi benim için yapmaya razı olduğunu belirtince, ona tarihte ve şiirde Iason ile altın postu hakkında anlatılan şeylerin gerçek vakalar mı yoksa salt şairane kurgular mı olduğunu sordum. Gülümsedi ve soruma şu cevabı verdi: «Iason benim ta kendisiyim; başıma gelen şeyler hakkında sana malumat vermeye herkesten daha ehilim. Korkmana lüzum yok; zira hayatta iken hiç kimsenin düşmanı olmadım, iyi bir hekim gibi herkesin imdadına yetiştim; ve şimdi artık bu dünyaya ait olmadığım hâlde, ölümlü kardeşlerime hâlâ aynı sevecenlikle bakıyorum.

Bu mevkide kayınpederim Aietes'in kraliyet tahtı dururdu; onun babası Güneşti — elbette o semavî nur değil (bu inanılmaz olurdu), lâkin adında, yüzünde ve şerefinde ona en çok benzeyen biri. Hermes'in dönüştürdüğü ve Aietes'in Ares'in korusuna astığı koçun altın postunu şöyle elde ettim: Medeia baş danışmanımdı ve bilgece öğüdüyle o azgın ve zehirli canavarlarla başarıyla boğuşmamı sağladı. Uyanık Ejder'i, boğazına attığım bir uyuşturucuyla sersemlettim; ve o bu çaresiz hâldeyken dişlerini sökmek için acele ettim. Bunların, evvelce hazırlanmış ve ateş kusan boğalarla sürülmüş toprağa gömülmeleri gerekiyordu; o ateş de ağızlarına dökülen suyla söndürüldü. Sonra Medeia bana Güneşin ve Ayın suretlerini verdi; onlarsız, dedi, hiçbir şey yapılamazdı.» (Iason'un anlatısı baştan sona simya işleminin şifresidir: ejderin uyutulması, dişlerin toprağa gömülmesi çürüme evresi; «Güneşin ve Ayın suretleri» ise Sol ile Luna, yani altın ile gümüştür.)

Bütün bunları nerede bulacağımı sordum. Cevabı, onları Medeia'dan aldığı, lâkin onun nerede bulunacağını söyleyemeyeceğiydi. «Beni çılgınlığı içinde bıraktığında,» dedi, «yaşlı Aigeus'a vardı ve ona Medos'u doğurdu; Medos sonradan Asya'ya gitti ve Med soyunun kurucusu oldu.» Iason'a daha pek çok şey sormak istedim; lâkin cevap vermekten özür dileyerek gözlerimin önünde kayboldu. O zaman gördüm ki aradığım İlaçtan söz etmişti; onu altın post suretinde gölgelemişti. Zira Anka'nın tepeliği ve tüyleri, âlimler tarafından altın bir parıltı sergiliyor diye tarif edilir.

Asya'da doğrusu pek çok âlimle karşılaşmadım; lâkin o kutlu «havaî toprağı» keşfetmiş olmaktan gayet memnundum, hele Suriye ile Kutsal Toprakların — Adonis ve Ürdün ırmaklarıyla, ki cüzamlı Naaman ikincisinde temizlenmişti — onun bir parçasını teşkil ettiğini düşününce. Suriye'de anlatıldığına göre Adonis, Ares'in kışkırttığı bir yaban domuzu tarafından öldürülmüş ve yaralarından, insan bedenlerini çürümekten koruyan o pelesenk akmıştı. Bu kıtada Kutsalların Kutsalı bulunuyordu; En Yüce Rahibimiz, bütün soyun günahları için Golgota'nın Haçında kefaret ödedikten sonra oraya girmişti; şimdi kalbimizin en ateşli arzularını şu duayla O'na dile getirelim:

Ey dünyanın büyük ve merhametli Kurtarıcısı, İsa Mesih; ezelden beri Tanrı olan, sonra zaman içinde insan olan; ta ki Aracımız olarak, insan günahının gazaba tahrik ettiği Tanrı'nın ebedî ve sonsuz kudretini — yani Kendini, Baba'yı ve Kutsal Ruh'u — hoşnut kılmak suretiyle Tanrı ile insanı birleştiresin. Bu maksatla bu dünyaya doğdun ve insanlar arasında iyilik yaparak dolaştın; ve bu yeryüzünü mucizelerinle, Çilenle, Dirilişinle ve Göğe Yükselişinle kutsadın.

Sana kalbimin ta dibinden dua ediyorum: Bu İlacı insanların kullanması için alelâde vasıtalarla verdiğin; bu arada Kendin de, Büyük Hekim olarak, İlahî kudretinle şifasız hastalıkları iyileştirdiğin gibi, bu en kıymetli İlacın armağanını, kullarının en aşağısı olan bana da bahşet; ben ki bu en kutlu bilgi uğruna bunca yorucu bir hac yolculuğunu, bunca zahmeti ve meşakkati sırtladım — nasıl bildiğin gibi — ta ki onu Adının şanına ve ıstırap çeken kardeşlerimin ferahına kullanabileyim. Sen ki kalpleri yoklayansın, bilirsin ki bilcümle dünyevî debdebeyi hor görürüm ve ömrümü Sana adamayı arzularım; yeter ki hem isteği hem yerine getirme kudretini bende Sen işleyesin. Bana hudutsuz merhamet gösterme, hem bedenî hem zihnî bütün ıstırapları dindirme gücünü ver; İlacının lütuf dolu armağanıyla beni kutsa — ki o, bize kazandırdığın gönül huzurundan ve ebedî saadetten hemen sonra gelen değerdedir — ta ki fazileti insan kederinin, hastalığının ve acısının şifasında tesirli olsun; hep kutlu Üçlü Birliğin ebedî övgüsüne, dünyalar boyu, âmin.

Bu duayı bütün iyiliklerin Vericisine döktükten sonra hatırladım ki, bir zamanlar süt ve bal akan, oysa şimdi Türk hükmü altında büsbütün kısır ve verimsiz hâle gelmiş o topraktan başka, Asya'da bir de Cennet vardı; insan henüz kusursuzken onun için yaratılmış olan. Bu kutlu bahçenin Babil yakınlarında bulunduğunu bildiğimden oraya yolculuk ettim; lâkin birtakım ırmakların birleştiği yerden başka bir şey bulamadım. Oradan Hindistan'ın deniz kıyısı bölgelerine gittim ve Hürmüz adlı bir şehir buldum; hakkında şöyle bir söz dolaşırdı: dünya bir yüzük olsaydı, Hürmüz onun kaşı olurdu.

Bu şehirde bütün civardan gelen hevesli ziyaretçilerin büyük bir izdihamı vardı; birine nereye acele ettiğini sorduğumda dedi ki: Yeryüzü cennetine. «Ne!» dedim, «ben Aden'in kadim bahçesini bulamadım da, bu insanlar yeni bir Cennetten mi söz ediyor?» Lâkin adam beni orada bırakıp yoluna olanca hızıyla devam etti. Onu takip edip etmemeyi düşünürken aklıma geldi ki, Amerika'yı keşfeden Kolomb'un usulünü benimsemem iyi olurdu. Böylece şehrin muhtelif kapılarına gittim ve en tatlı, en güzel kokuların havada bana doğru taşındığı kapıdan çıkmaya karar verdim. Böyle yaptım ve kısa sürede kendimi, havası pekâlâ dünyevî bir Cennetten geliyor olabilecek, lâkin pek az yolcunun uğradığı bir yolda buldum.

Hürmüz bir ada üzerinde bulunduğundan, kısa sürede bir denizi geçmemiz gerekti; orada insanların en saf beyazlıkta inciler avladığını gördüm. Bunlardan birkaçını sevgiyle ve parayla elde edince, İlacın en mühim maddelerinden birine sahip olduğumdan şüphe etmedim; zira bu incilerin beyazlığı mübalağayı boşa çıkaracak nitelikteydi. Karada yolculuğuma bir müddet çok dar bir patika boyunca devam ettikten sonra, iki yolun buluştuğu bir noktaya vardım; orada bir Merkür heykeli duruyordu; bedeni gümüş, başı ise altın kaplıydı. Bu heykelin sağ eli Yeryüzü Cennetine işaret ediyordu. (Gümüş bedenli, altın başlı Merkür heykeli tesadüf değildir: cıva — Merkür — simyada hem gümüşe hem altına giden yolun kavşağında durur; heykelin iki yol ağzında bulunması da bunu söyler.)

Onun gösterdiği yoldan bir müddet gittikten sonra çok geniş ve derin bir ırmağa vardım; teknesiz geçmek imkânsızdı, oysa uzak yakın hiçbir tekne görünmüyordu; lâkin öte kıyının güzelliği beni orasının Yeryüzü Cenneti olduğuna ikna etti. Orada büyüyen ağaçlar altın, portakal, turunç renginde, erguvanî ve kızıl mı kızıl çiçeklerle kaplıydı. Herdem yeşil defneler, ardıçlar, şimşir ağaçları vardı; her renkten ve en tatlı kokudan bol bol goncalar: ayçiçekleri, horozibikleri, zambaklar, güller, sümbüller ve emsali. Kulak bülbüllerin, guguk kuşlarının, papağanların, tarla kuşlarının, ardıç kuşlarının ve daha yüzlerce bilinen bilinmeyen kuşun şarkılarıyla ve çığlıklarıyla mest oluyordu; sazların ve tatlı sesli orgların hoş musikisi de eksik değildi; damak, öyle görünüyordu ki, her türden nefis meyveyle şımartılıyordu; meltemde akan rayiha ise çevrede yaşayan bütün insanların koku sinirlerini mest ederken aynı zamanda duyarsız kılan cinstendi — tıpkı Nil çağlayanlarının gürültüsünün, ona alışmış olanlar için işitilmez hâle gelmesi gibi.

Lâkin bütün bu ihtişamı görmek bana ne fayda sağladı ki, tek bir küçük tekne yokluğu yüzünden onlara erişemiyordum? Böylece, daha iyi bir muvaffakiyet ihtimaliyle geri dönmek üzere kesin bir kararla oradan ayrıldım; bu arada aradığım Anka'yı bulma ihtimalim, hiç gecikmeden Afrika'ya geçersem en yüksek olacaktı. Böylece rotamı Kızıldeniz'e çevirdim ve orada Afrika'ya ayak bastım.

AFRİKA: ATEŞ

Afrika'ya vardığımda ilk yola çıkışımdan beri bir yıldan fazla zaman geçmişti; Güneş bir kez daha Aslan burcuna girmiş, Ay Yengeç evinde en yüksek noktasına ulaşmıştı. Bütün bunlar bana umut veren hâllerdi. Afrika ikliminin şiddetli harareti bütün kıtayı kavurucu, kısır ve kuru kılar. Irmağı azdır, lâkin vahşi hayvanı çoktur; bunlar ırmak kıyısında bir araya gelir ve aralarında, Afrika'nın nam saldığı pek çok yeni ve tuhaf suret meydana getirirler. Orada satirlerin, köpekbaşlıların ve yarı insanların yaşadığı söylenir. Ay Dağları oradadır; gökleri omuzlarında taşıyan Atlas da oradadır; bütün bunlar madenler ve yılanlarla doludur. Ejderin Filden emdiği kan da orada toplanır; lâkin Fil ölü düşünce Ejder ezilir ve içtiği kan ondan sıkılıp çıkarılır.

Yine, Kızıldeniz civarında Ortus adlı bir hayvan müşahede edilmiştir: başının rengi kırmızıdır, boynuna kadar altın çizgilerle; gözleri koyu siyah, ayakları beyazdır — yani ön ayakları; art ayakları ise siyahtır, yüzü gözlerine kadar beyazdır. Bu tarif, İbn Sînâ'nın bizim İlacımız hakkında verdiği tarifle tastamam örtüşür. Şimdi işittim ki Kızıldeniz'den pek uzak olmayan bir yerde, kayadan bir mağarada Erythrae Sibyllası adlı bir kadın kâhin yaşarmış; ve evvelemirde bu Anka hakkında ona danışmayı münasip gördüm.

Tanrı'nın Oğlu'nun bedende gelişini kehanet edip önceden bildiren odur. Bu iddia doğrusu birçok yazar tarafından tartışılmıştır; lâkin İlk Kilisenin büyük tarihçisi Eusebios tarafından ve malum olduğu üzere bu kehaneti Latin diline çeviren büyük hatip Cicero tarafından desteklenir. Aynı yönde bol delil, Romalı şairlerin prensi Vergilius'un eserlerinden de derlenebilir. Eusebios'un atıfta bulunduğu Cicero pasajı, onun De Divinatione (Kehanet Üzerine) adlı risalesinin ikinci kitabında bulunur… (Erythrae Sibyllası imgesi burada tesadüfî bir süs değildir: Maier, antik kehanet geleneğini — pagan bir bakirenin Mesih'i önceden bildirmesini — simyaya bağlar; böylece simya bilgisi hem Hıristiyanlık öncesi hem Hıristiyanlıkla uyumlu bir vahiy zinciri içine yerleşir.)

Ona vardığımda onu mağarasında otururken buldum; mağara yeşil bir ağacın yayılan dallarıyla güzelce örtülmüş ve yeşil çimenle kaplanmıştı. Onu en alçakgönüllü ve en hürmetkâr edayla selamladım. Önce ansızın belirişimden biraz irkilmiş göründü ve aceleyle mağaranın içine çekildi. Lâkin ısrarlı yalvarışlarımla kısa sürede yumuşadı ve meskeninin ağzında kendini göstermeye razı oldu. «Sen kimsin, ey yabancı?» diye sordu, «ve benden ne istersin? Bilmez misin ki bir adam, yalnızlıkta yaşayan bir bakireye yaklaşamaz?»

«Beni buraya getiren küstah bir cüret değildir,» diye cevap verdim; «lâkin uzun uzun düşündükten sonra geldim; zira zihnime ağır basan birtakım şüpheleri çözebilecek olanın siz olduğunuzu, yalnız siz olduğunuzu hissediyorum. Bana bu büyük iyiliği gösterirseniz, ben de kendi payıma size hizmet ve sadakat sunmaya, bütün buyruklarınızı elimden geldiğince yerine getirmeye söz veriyorum.» Bu sözleri işitince çehresi açıldı ve daha sevecen bir edayla bana işimin ne olduğunu sordu. «Sizin gibi öğrenmeye hevesli insanlara,» diye devam etti, «hiçbir şeyi esirgeyemem.» «İki şey var,» dedim, «ki bunlar hakkında sizden açık ve dolambaçsız bir talimat dilenirim: yani, Arabistan ve Mısır diyarlarında Anka adlı harikulâde bir kuş var mıydı ve hâlâ var mıdır; eti ve tüyleri gerçekten öfke ve keder için tesirli bir ilaç mıdır; ve öyleyse, bu kuş nerede bulunur?»

«Arayışının konusu,» diye karşılık verdi, «büyük ve şanlı bir konudur; şüphe bilginin ilk merhalesidir; hem doğru yere ve doğru kişiye de geldin. Zira şu anda kendini bulduğun ülke Mutlu Arabistan'dır ve Anka başka hiçbir yerde bulunmamıştır; üstelik sana onun hakkında kesin bir malumat verebilecek yegâne kişi de benim. Ben sana öğreteceğim, bu toprak da sözünü ettiğim o sevindirici manzarayı sana gösterecek. Şu hâlde sözlerimi dinle.

Mutlu Arabistan ile Mısır, öteden beri Anka'ya yalnız başlarına sahip olmakla sevinmişlerdir; onun boynu altın rengindedir, bedeninin geri kalanı erguvanîdir ve başı güzel bir tepelikle taçlanmıştır. Güneşe adanmıştır, altı yüz altmış yıl yaşar; ve ömrünün son saati yaklaşınca kassia ile günnükten bir yuva kurar, onu güzel kokulu baharatlarla doldurur, kanatlarını Güneşe doğru çırparak tutuşturur ve onunla birlikte kül olur. Bu küllerden bir kurt doğar ve kurttan da genç bir kuş; o kuş yuvayı, ana babasının kalıntılarıyla birlikte alıp Mısır'daki kutsal Güneş şehri Heliopolis'e (yahut Thebai'ye) taşır.

Şimdi, Eskilerin kitaplarında bulduğun bu bütün hikâye kulaktan ziyade zihne hitap eder; mistik bir anlatıdır ve Mısırlıların hiyeroglifleri gibi tarihî değil mistik anlaşılmalıdır. Kadim bir Mısırlı yazar bize der ki Anka Güneşle sevinir ve Mısır'a gelmesinin başlıca sebebi bu meyildir. Yine anlatır ki hemşehrileri, Anka vaktinden evvel ölürse onu mumyalamayı âdet edinmişlerdi. Şu hâlde bu hikâyeyi bir alegori sayarsan pek de yanılmış olmazsın; hem bilirsin ki bu kuşun eti ve tüyleri eskiden Heliopolis'te öfke ve keder ilacı olarak kullanılırdı.» (Anka, bu metinde Filozof Taşı'nın ta kendisidir: yanıp kül olması çürüme evresini, külden doğan kurt İlk Maddenin yeniden dirilişini, altın boyunlu kuş ise tamamlanmış Tentürü anlatır.)

Onun bunu söylediğini işitince sevinçle doldum ve bu Kutlu Kuşa ve İlaca nasıl sahip olabileceğimi bana söyleyip söyleyemeyeceğini sordum. Beni bırakmayacağına ve müşkülümden kurtulmam için elinden geleni yapacağına söz verdi. «Yine de,» diye devam etti, «bu girişimin en mühim kısmı senin kendi ellerinin emeğiyle yerine getirilmelidir. Anka'nın yaşadığı yeri sana tam ve şaşmaz sözlerle tarif edemem, lâkin elimden geldiğince açık kılmaya gayret edeceğim. Bilirsin ki Mısır bütün bereketini, kaynakları bilinmeyen ve keşfedilemeyen Nil'e borçludur; lâkin onun denize döküldüğü ağızlar herkese yeterince aşikârdır. Nil'in dördüncü Oğlu Merkür'dür ve babası ona sana bu kuşu ve İlacını gösterme yetkisini vermiştir. Bu Merkür'ü Nil'in yedi ağzından birinin yakınında bulmayı umabilirsin; zira onun sabit bir meskeni yoktur, kâh bu ağızlardan birinde, kâh bir başkasında bulunur.»

Bakire Kâhine'ye bu lütufkâr malumat için en içten şükranlarımı sundum ve derhal yüzümü Nil'in yedi ağzına çevirdim: Kanobik, Bolbitik, Sebennitik, Pelusiak, Tanitik, Phatnitik ve Mendesik ağızlar. Kanobik ağza giden yol beni kadim bir Hıristiyan mezarlığından geçirdi; orada her yıl Mayıs'ın belli bir gününde son derece mucizevî bir vaka müşahede edilirmiş. O gün şafaktan öğleye kadar ölü bedenler mezarlarından yavaş yavaş yükselir, ta ki yoldan geçenlere tamamen görünür hâle gelinceye kadar; öğleden gün batımına kadar da tekrar yavaş yavaş kabirlerine inerlermiş. Bu, görgü tanıklarının şahadet ettiği gibi doğruysa, insan bedeninin dirilişinin en kesin delilidir ve ölü Anka'nın yeniden canlanmasıyla yakın bir benzerlik sergiler…

Kanobos adasına vardığımda Merkür'ün nerede bulunacağını sordum. Lâkin insanlar sorularım karşısında ümitsizce şaşırdılar. Kimileri dedi ki, Hermes'e göre Mısır göklerin bir suretini sergiler ve Nil'in yedi ağzı (bunların en kayda değeri Kanobik olandır) yedi gezegene karşılık gelir; Kanobik ağza Satürn'ün, Merkür'ün büyükbabasının meskeni diyorlardı; Merkür ise ırmağın başka bir ağzında ikamet ediyor olmalıydı. Bolbitik ağızda, sorduğum kimselerin hiçbiri Merkür hakkında bir şey bilmiyordu. Üçüncü, yani Sebennitik ağzın yakınında Sebennis şehri bulunuyordu; sakinleri yabancılara karşı öyle vahşi ve zalim, medeniyetin bilcümle sanat ve zarafetinden öyle büsbütün yoksundu ki, kültürün ve ilmin tanrısı Merkür'ün onların ortasında yaşadığını tasavvur edemedim. Üstelik Merkür'ün evinin orada olup olmadığını sorduğum bir köylü, onun şehirde bir evi olduğunu, lâkin orada hiç oturmadığını söyledi. Böylece hemen Nil'in dördüncü, yani Pelusiak ağzına geçtim.

Meşhur Pelusion şehrinin, Akhilleus'un babası Peleus tarafından kurulduğu söylenir. Asya ile Arabistan'ı Mısır'dan ayırır ve bir zamanlar son derece zengin bir şehirdi. Ticaretteki ve sanayideki büyüklüğünü ve Mısır'ın en varlıklı pazarlarından biri olan bu şehre ithal edilen büyük miktardaki Arap altınını işitince, Merkür'ün meskenini burada bulacağımdan emin oldum; lâkin sakinleri bana onun oraya pek sık gelmediğini, gerçi geldiği zaman en hoş karşılanan misafir olduğunu söylediler. Bu cevap beni, beslediğim umutlarla mütenasip bir dehşete düşürdü; lâkin ırmağın kalan üç ağzını da ziyaret etmeden arayışımı bırakmamaya karar verdim.

Nil'in Tanitik ağzında da her yerde öğrendiğim kadarını öğrendim: yani hiçbir şey. Orada yaşayan insanlar Merkür'ün onlara hiç uğramadığını söyleyince, talihsiz kaderime ve giriştiğim bunca beyhude yolculuğa ağlamaya başladım; ve şimdi gördüm ki belki de öbür uçtan başlamak daha akıllıca olurdu. Ne var ki oradaydım işte; ırmağın yalnızca iki ağzı kalmıştı ve Kâhine doğru söylediyse Merkür bunlardan birinde bulunacaktı. Phatnitik ağızda beni başka bir hayal kırıklığı bekliyordu. Merkür bir zamanlar orada yaşamıştı, lâkin çoktan başka bir yere göçmüştü. Yedinci, yani Mendesik ağızda ise onun hakkında hiçbir şey bilinmiyordu.

Bu uzun hayal kırıklıkları dizisinden sonra Sibylla'yı beni bir aptal peşinde koşturmakla şiddetle itham etmeye başladığım kolayca tahmin edilebilir; zira artık Nil'in bütün ağızlarını ziyaret etmiştim ve hiçbirinde Merkür'ün izine bile rastlamamıştım. Yahut kâhinenin sözleri doğruysa, o hâlde sorduğum muhtelif insanlar beni yanlış malumatla aldatmış olmalıydı. Lâkin muhtelif yerlerde sorularıma verilen cevapları daha olgun biçimde tarttıktan sonra şu neticeye vardım ki, ben yalnızca onların manasını yanlış anlamıştım.

Böylece adımlarımı geri çevirdim ve nihayet Merkür'ü, halkın başlangıçta onun hakkında hiçbir şey bilmiyor göründüğü ağızlardan birinde bulmayı başardım. Bana uzun uzadıya, Anka'yı nerede aramam ve ona nerede sahip olabileceğimi gösterdi. Beni yönlendirdiği yere vardığımda, Anka'nın orayı geçici olarak terk ettiğini gördüm; baykuş ile onu kovalayan öteki kuşlar arasında hakem seçilmek durumunda kalmıştı — ki o savaştan başka bir yerde söz ettik. Birkaç hafta içinde dönmesi bekleniyordu; lâkin o sırada bu kadar uzun bekleyemeyeceğimden, edindiğim malumatla yetinebileceğimi düşündüm ve arayışımı gelecekte bir vakitte tamamlamaya karar verdim. Böylece anayurduma dönünce, Sibylla'nın, Merkür'ün, Anka'nın ve İlacın şerefine şu epigramları yazdım. (Bu «tamamlanmamış arayış» kalıbı Maier'in imzasıdır: okuru sona değil, işin başına gönderir. Aynı yöntemi, elli amblemden oluşan Atalanta Fugiens adlı kitabında da uygular; o eser bu kütüphanede zaten bulunmaktadır.)

EPİGRAM — HEROPHILE ADIYLA ANILAN ERYTHRAE SİBYLLASI'NIN ŞEREFİNE

Sana şükrederim, ey büyük kâhine; ilhamı şeytandan değil, Tanrı'nın Ruhundan olan sen; bana Anka kuşunu gösterecek olan Nil'in Oğluna giden yolu gösterdin diye. Kutsal bilgiyle dolu olarak, insan suretinde gelecek olan Tanrı'yı terennüm ettiğinde kehanetlerini döktün. En yüce adaletin hükümlerini taşıyan, bütün dünyanın kadir-i mutlak yargıcı olacak Olanı seversin sen; gerçi sana putperest Bakire dediler ve O'nun hakkında hiçbir şey bilemeyeceğini söylediler. Kızıldeniz yakınındaki mağara senin büyüklüğünü tutamaz, Mesih seni Gökte Kendine talep ettiğinde.

EPİGRAM — BİLGELERİN MERKÜR'ÜNE İTHAF

Latinler sana Merkür der, Tanrıların Habercisi; Yunanlar arasında adın yüce Hermes'tir. Mısır toprağında sana Thoth derler; baban o toprağı zenginleştiren ve sana anlatılmaz servetler bırakan Nil'dir. Hephaistos'un — seninle sırdaş olarak — verdiği yasaları Mısır halklarına gereğince ulaştıran sensin. Dünyanın bütün milletleri sana hazla bakar, oysa sen pek azı tarafından bilinmek istersin. Doğa'nın nice sırrının anahtarları senin muhafazana emanet edilmiştir! Yüzün kırmızı, boynun sarı, göğsün en saf kardan daha beyazdır. Ayaklarına siyah sandaletler geçirilmiştir; çifte yılanlı bir asa elini hiç incitmez. Herkesçe bilinmeni sağlayan kıyafetin budur, ey Hermes! Benzinin dört renkte olması yerindedir. Şanlı Anka kuşunu bana bir tercümanın ağzıyla gösterdin; sevgin için sana bütün kalbimle şükrederim; sözler hafif olsa da minnetle ağırdır. (Merkür'ün «dört rengi» — siyah, beyaz, sarı, kırmızı — simya işleminin dört klasik evresidir; burada tanrının kılığı doğrudan işlemin tarifidir.)

BİR EPİGRAM — ANKA'NIN ÖVGÜSÜNDE

Ey Dünyanın Harikası, lekesiz mucize, kendini büyük Bilgelere veren eşsiz Anka! Tüylerin kırmızıdır, boynunun renkleri altındır; yuvan kassia ile Saba günnüğünden kurulmuştur. Ömrün sona ererken, Doğa'nın seni yeni bir varoluşa döndüren gizli yolunu bilirsin. Bunun için kendini seve seve Thebai'nin sunağına koyarsın, ta ki Hephaistos sana yeni bir beden versin. Tüylerinin altın ihtişamına sıhhat İlacı ve insan derdinin devası denir. Hastalığı kovma ve yaşlıyı yeniden genç kılma gücün vardır. Seni, ey Kutlu Kuş, dünyanın bütün servetine tercih ederdim; ve senin bilgin, uzun yıllar peşinde koştuğum bir hazdı. Sen kendi yuvanın inzivasında gizlisin; ve Plinius seni Roma'da gördüğünü yazıyorsa, fena hâlde yanılıyor. Yuvanda emniyettesin, meğerki bir ahmak oğlan seni rahatsız etsin: tüylerini birine verecek olursan, yalvarırım bir Bilge olsun.

ANKA'NIN HERMETİK İLACI ÜZERİNE

Bütün dağlar gümüşten ve altından olsaydı, durmadan ölüm korkusuyla yaşayan bir insana ne fayda verirdi? Şu hâlde bütün dünyada, bedenin bilcümle hastalığını iyileştirme gücüne sahip olan bizim İlacımızdan daha iyi bir şey olamaz. Servet, zenginlik ve altın, hepsi bu şanlı mülkiyete ödülü teslim eder; ve böyle düşünmeyen insan değil, hayvandır.

Kim ki aklın kuvvetini teslim etmez, o zaruretle başvurmak zorundadır… (Metin İngilizce kaynakta tam burada, cümlenin ortasında kesilmektedir; bu bir çeviri eksikliği değil, elimizdeki nüshadaki lakunadır. Maier'in alegorisi orijinalinde birkaç satır daha sürer.)

Şüphe bilginin ilk merhalesidir; hem doğru yere ve doğru kişiye de geldin.

Özgün metin (İngilizce)

...Concerning the Secrets of Alchemy .. Concerning the Secrets of Alchemy A Subtle Allegory concerning the Secrets of Alchemy very useful to possess and pleasant to read. By Michael Maier The Secrets of Alchemy After spending the best part of my life in the study of the liberal arts and sciences, and in the company of wise men and judicious scholars, | was compelled, as the result of my observation of mankind, to arrive at the melancholy conclusion that the hearts of most persons are set either on ambitious and vainglorious projects, on sensual pleasures, or on the accumulation of wealth by all and any means; and that few care either for God or for virtue. At first | did not quite know whether to become a disciple of the laughing or of the weeping philosopher, or whether to join in the exclamation of the wise Prince of Israel: “All things are vanity.” But at length the Bible and experience taught me to take refuge in the study of the hidden secrets of Nature, whether pursued at home, by means of books or abroad, in the Great Volume of the World. Now, the more | drank of the mighty fount of knowledge, the more painfully my thirst, like that of Tantalus, seemed to increase. | had heard that there was a bird called Phoenix, the only one of its kind in the whole world, whose feathers and flesh constitute the great and glorious medicine for all passion, pain, and sorrow; which also Helena, after her return from Troy, had presented in the form of a draught to Telemachus, who thereupon had forgotten all his sorrows and troubles. This bird | could not indeed hope to obtain entire, but | was seized with an irresistible longing to become possessed of at least one of its smallest feathers; and for this unspeakable privilege | was prepared to spend all my substance, to travel far and wide, and to endure every hardship. There was, of course, much to discourage me. Some people denied the very existence of this bird; others laughed at my faith in its wonder-working properties. | was thus brought for a time to regard all that Tacitus, Pliny, and all other writers have said as fabulous, and to doubt whether, after all, the different narcotics and opiates were not a better remedy for anger and sorrow than the supposed virtues of the Phoenix. Moreover, | had heard of the simple method of curing these mental ailments suggested by a certain wise man to Augustus, whom he bade run through the twenty-four letters before saying anything whenever he was angry; and this suggestion appeared to supersede all other remedies. | had also read the books of those moral philosophers who undertake to prescribe an ...Concerning the Secrets of Alchemy effective remedy for every disease of the mind. But after giving all these boasted specifics a fair trial, | found, to my dismay, that they were of little practical use. In many cases, the causes of mental maladies appeared to be material, and to consist in an excess or defect of the bile, or of some other bodily substance; in all these cases a medical treatment seemed to be indicated; whence Galen, that prince among physicians, was led to believe that character depends on temperaments of the body. As a soldier may lose all his bravery and strength by being starved and confined in a close prison, so even a good person may yield to anger, simply through some vicious habit of body. This opinion is most reasonable in itself, and is borne out, amongst other things, by the testimony which is given by Arnold of Villanova, in that book of his where he sets forth the virtues of all medicines by means of tables of the four qualities: "The medicines that conduce to intellectual excellence are those which strengthen the digestion, and nourish the brain and the principal vitals, purging out all superfluities, purifying the blood. and preventing the ascent of vapours to the brain; hence you will find that many medical writers speak of their medicines as productive of a direct effect upon the mind, when it is only through the medium of the stomach, the brain, the blood, the liver, etc., that they tend to brighten the intellectual faculties, by improving the general health of the brain, and quickening all processes of the body, that you may say they are productive of joy, because they tend to strengthen the chief limbs, purify the blood, and produce good animal spirits. Other medicines “lead to Paradise,” as they dispose the heart to charity and to every good work. by their action upon the blood. Some medicinal herbs have the power of exciting love, by increasing and clarifying the blood, and thus quickening the sexual instinct; while others make men chaste and religious, by inducing poverty and frigidity of blood, and taking away the edge of all sensual appetite. In the same way, it is possible, by means of certain drugs, to make men stupid and insane, as men are rendered dull and stolid by drinking, too much wine. You may also notice, sometimes, that after eating a certain kind of food, men become light-hearted, joyous, and inclined to dance and sing- though they are ordinarily staid and grave persons -- while other kinds of food have a contrary effect upon them. Thus, a physician has power to make a miser liberal, a chaste person lascivious, a timid person bold, simply by changing the complexion of his vital juices. Such are the wonderful secrets of the medical Art, though of course, they are hidden from the foolish and the ignorant. There are a great many infatuated persons who will not believe that medicine can do anything but cure a headache; but such people know little of the resources of this science. Hippocrates forbad the physicians whom he taught to reveal these secrets; and it was a wise prohibition.” A little further on the same writer says: "What medicine can produce greater heat than anger? or chill the body more than fear? or invigorate the nerves more thoroughly than joy? or nourish and comfort more gently than hope? And what more certain cause of death is there than despair?" These are the words of the philosopher, and they shew that medicine may, through the body, cure the mind, and thus supply a remedy for anger as well as other mental disturbances. It is true that if there is a remedy for anger, it would, in the present state of the world, hardly be very highly esteemed. Still it would calm the passions of individuals, although other persons might not recognise its value. But that which men do. not care to have just now, may one day be in great demand. Such is the vicissitude of all things human. Galen once said that the savages of England and Germany were as hostile to the science of Medicine as they were ignorant of it. But now the descendants of Galen's countrymen are sunk in barbarism, while the English and Germans are the most skilful physicians in the world. Thus it seems very likely that this Remedy may be one day in great request, especially when we consider its vast utility, and the ...Concerning the Secrets of Alchemy innumerable evils which anger brings upon men. What has been said about anger applies with equal force to grief; for while the symptoms of anger are more or less mental, those of grief produce a more perceptible and lasting effect on the body. This great Remedy for anger and grief, then, it would be most desirable to have, if we could only find the Phoenix which affords it, Where shall | look for it? Where shall | enquire after it? Whom shall | ask? | determined to go abroad, and to search for it till 1 should have found it. Fortune assists the brave: to the indolent and idle knowledge never comes. | would leave my native country-dearly as | love it, and sadly as | should miss my friends -- and wander from land to land until | should be able to return with the eagerly coveted Medicine. All beginnings are difficult: he who has never been sad, cannot rejoice; he who has never erred, cannot be brought back to the right way; and as the Chemists say: "There is in Alchemy a certain noble body, which is moved from master to master. whose beginning is misery and sourness, whose end is sweetness and joy.” So | expected to endure hardships, and go through bitter experiences, but | also expected them to be crowned with the delights of success. Of the existence of the Phoenix | had no doubt. or | could not have looked for it. It is enough for me to see the Sun and its rays, even though | cannot touch it; and perhaps it is as well for us that we cannot get so very close to the Sun. But as to this Medicine which | seek; how can I have a perfect knowledge of it before | see and touch it? How can | become a Master before | have been a scholar? The products of all countries are not the same; and perhaps | may learn in one part of the world what | cannot get to know in another. Moreover, | asked myself the question: Can a pilgrim’s life hurt any one? Are we not all pilgrims here below to that land whither our Saviour Christ has gone before? And is not the example of peregrination set us by the swallow, the herald of spring by the crane, the stork, and other birds of passage? Does not the whole world lie open before man as the air is everywhere accessible to birds? Great Phoebus himself, the god of the Sun, journeys day by day over the wide expanse of the sky. The heart of man beats and pulsates in his bosom from the first to the last hour of his life; and being surrounded by all these models and examples, it is natural for man to lead the life of a pilgrim, particularly if that pilgrimage be directed towards a certain goal. The merchant travels over land and sea to buy the produce of distant climes; but a nobler merchandise by far are science and knowledge, which are the wares of the mind. He who stays at home will there bury his talents, and get to know little about the secrets of the universe Moreover, it is both pleasant to travel and honourable to be always several hours’ journey in advance of the Sun. That which is most spiritual is most swift in its movements, while the lifeless earth alone is immovable. The other three elements are in perpetual motion: the air sweeps over the earth in the shape of winds, hurricanes and gales; fire devours everything before it as it rushes onward in the conflagration of a great city; water runs along in rivers and mighty streams, and hastes to reach the sea. Let us also look up and behold the heavens as they move in their glory. The stars, the sun, and the moon know the times and seasons of their rising and setting. A cannon ball, if projected from one of our most powerful guns, would be more than eight days in making the compass of the world (which is more than 25,000 miles); but the Sun, notwithstanding its vast size, accomplishes the same distance in 24 hours. It would make our thoughts reel if we strove to realise the velocity with which Saturn moves round the Sun, and with which the heavens revolve round their own axis. But greater still, and far more wonderful, is the speed of human thought, which, in a moment of time, travels from one end of the heavens to the other. We may believe that the angels, as spiritual beings, move with the quickness of that which ...Concerning the Secrets of Alchemy is spiritual in man, viz. thought. God alone does not move; for He is everywhere. For all these reasons, | conceived that it would be both interesting, pleasant, honourable, and eminently profitable for me to follow the example of the whole world, and to undertake a pilgrimage for the purpose of discovering this wonderful bird Phoenix. | therefore braced myself for a long journey, determining to travel. first, through all the countries of Europe, then, if necessary, to America, thence to Asia, and at last to pass on to Africa. If, after carefully searching for the Phoenix in all these parts of the world, | did not succeed in finding it or hearing of it, | might reasonably give up all hopes of ever setting eyes thereon. The plan of my journey was determined by the relative quality of the elements which the different parts of the world represent, i.e., Europe stands for earth, America for water, Asia for air, and Africa for fire; and earth cannot become air except through the medium of water; nor can water become fire except through the medium of air. | determined, then, to go first to Europe, which represents the grossest, and last to Africa, which represents the most subtle element. But my reasons will be set forth more clearly as | come to speak of the different parts of the world. EUROPE: EARTH | left my native town on the day of the vernal equinox, when the Moon and Sun were both in the sign of Aries, with the intention of first travelling through Europe, and to enquire everywhere after the Phoenix. | took Europe to represent the element Earth, because earth forms the foundation of all the ether elements, and stands out above the water, so Europe is the mother of the whole world, and though smaller than other continents, is vastly superior to them through the courage, energy, and mental strength of its inhabitants. Some say that one handful of earth gives ten handfuls of water, a hundred handfuls of air, and a thousand handfuls of fire; and this is the relative importance of the different continents, if Europe answers to earth. Europe has produced the bravest warriors, and the most distinguished conquerors; and though she has subdued other continents, she has herself never been subjugated by them. Of the four great world empires, only one was founded by an Asiatic prince; the Macedonian, the Roman, and the Teutonic Empires, have all had their centres in Europe. Alexander the Great and Julius Caesar were among her sons. If we look at a map of Europe we may easily perceive that in shape this part of the world resembles a virgin; but her heart is that of a lion. For these reasons, | determined to travel first through this Virgin Lion, because it clearly corresponds to the fundamental element: earth. Europe is a Virgin because of her beauty and spotless purity; a Lion because she has conquered others, but has never herself been conquered. Among the heavenly bodies the Sun answers to Europe, and among the metals, gold. For though she produces little gold, and the sun shines upon her with less fierceness than on Africa, yet she is worthy of being compared to the Sun and gold because of the excellence of her people, though a few years ago even some real lions were born in Germany, yet we call her a Lioness only on account of her stoutness of heart. Europe is the Mother of the World, and Germany is her heart. Nor is Europe without her marvels. In Pannonia, it is reported, men live in compact stone houses under water. The hot springs of Carlsbad, it is said, are hardened into stones. On the coasts of Prussia, a transparent and pellucid stone (amber), formed out of subterraneous vegetable juices, is cast ashore in large quantities. | do not mention the coral of the Sicilian sea, which, originally a plant, hardens outside water into a white or red tree of stone, or the sealed earth of Germany and Silesia... Europe then, is the Lion Earth. This expression is for those who hear not ...Concerning the Secrets of Alchemy with their ears only but also with their brains, it is earth which resists the fire, like gold, and is not resolved into air. Like the boundary pillar of the gods of old, it "yields to none.” Hence Europe (the gold of the universe) seemed the very place in which | should be most likely to hear of the Phoenix and its Medicines But most of those whom | met laughed at my quest, and said that, like Narcissus, | had fallen in love with the shadow of my own mind, the echo of my vain and ambitious thoughts, which had no substantial existence apart from my own folly. "The words of the Alchemists," said they, " are like clouds: they may mean and represent anything, according to the fancy of him who hears them. And even if there were such a medicine, human life is too brief for the search, all that makes life worth living will have to be neglected and thrust aside while you are engaged in hunting after it. If we can pick up a knowledge of this secret casually, and whilst devoting ourselves to other pursuits, well; but if not, we can very ill spare the time for a closer search." These objections (at least the latter half of them) | met as follows: "The quest of this Medicine demands the whole powers of a man's body and mind. He who engages in it only casually, cannot hope to penetrate even the outward rind of knowledge. The object of our search is a profound secret, and a man who is not prepared to give himself wholly to this enquiry had much better abstain from it altogether. | readily acknowledge that the powers of my mind are not such as to justify me in anticipating success. But the spirit within me impels me to undertake this search; and | am confident that God will at the last reward my patience, and my humble waiting upon Him. As every King loves his Queen, as every bridegroom is devoted to his bride, so | regard this science as more beautiful and lovely than anything else in the world besides Now, beautiful things are hard to win, and hard toil is the way to all that is great and glorious.” This was the gist of my answer. Now | had already travelled through a great part of Europe, when it occurred to me that Italy and Spain are constantly mentioned by the Ancients as the great seats of secret knowledge, and | therefore directed my steps thitherward. In Spain | heard that some Arabs (Geber, Avicenna, and others) had lived there a long time ago, and these had possessed the wonderful Medicine; | was also told a great deal about Hercules and his achievement in securing the golden apples of the Hesperides, and also the golden cup, wherein he received the medicine for anger and sorrow. Now all prudent men have decided that it contained a small portion of the feathers of the Phoenix. | saw that Geryon with the three bodies was the theme of the philosopher's writings, that Hercules was a laborious artist, seeker of the Medicine. But nobody was able to give me any definite information. | did not, however, wish to leave Europe without visiting the Canary Islands, which are seven in number and are named: Lancerotta, Bonaventura, Great Canaria, Teneriffe, Gomera, Ferro,and Palma. Three of them, Lancerotta, Gomera, and Ferro, are governed each by its own King. Ferro is naturally destitute of good drinking water, but the inhabitants get a supply of it out of certain broadleaved trees, which distil sweet water in such quantities as to suffice for the whole island. Strangers and pirates who land in the island, being ignorant of this fact, are prevented by want of water from staying in Ferro very long. Now, it happened about this time that the King of Gomera had died without leaving a male heir, and his subjects refused to acknowledge the authority of his beautiful daughter Blanche, unless she accepted the hand of some royal wooer, because they said that it was unworthy of men to be ruled by a woman, and calculated to injure the manliness of the national character-as was shewn by the experience of those peoples over whom women have borne sway for any length of time. For there women had assumed the place of men, while men were degraded to the position of women; and, as a consequence, there followed the wildest excesses of profligacy and lewdness. So the royal maiden was prevailed upon to think of bestowing her hand in marriage. ...Concerning the Secrets of Alchemy Now, there was in the island a royal youth, named Brumazar (with beautiful dark locks and a splendid golden robe),who was passionately enamoured of the royal maiden Blanche, and was loved by her in return. He wooed and won her, and the wedding was celebrated on condition that she should bring to him as her dower a diamond of great value and magnitude, while he should present to her a splendid ruby of incalculable worth (i.e., worth a million ducats); he, as her King and Lord, should protect her from all dangers and from the robbers with whom that country swarms, while she, on the other hand, promised humbly to obey him without either subterfuge or tergiversation. After these preliminaries, they were linked together in close and indissoluble marriage, in which they lived long and happily; and it was predicted that a son should be born to them, who would be a mighty conqueror, and would carry his victorious arms as far as the Pillars of Dionysus in India... So you see that | was unable to get any information whatsoever about the Phoenix in the course of my wanderings through Europe; | therefore determined to set sail for America, in the hope that | might be more fortunate among the savages of that Continent For | remembered the words of the poet: "Accident is a mighty helper; let your hook always be baited; in the least likely river you may catch your fish." AMERICA: WATER In these days, when commerce has opened up, as it were, a highroad across the seas to America (or India in the West), there is no very great difficulty in reaching that continent; but far different were the circumstances under which it was first discovered. After leaving the “Islands of the Blessed," | became a passenger on board of a ship which had an eagle for its figurehead; and, after weathering many severe gales and hurricanes, we at length landed in Brazil, a great province of America, entirely covered with forests. The surface of the country is only dotted here and there with the homestead of a settler; there are few towns, and the inhabitants are sunk in ignorance, and unskilled in the arts of civilisation. How, then, could | hope to hear anything about the Phoenix among people who could hardly read or write? Yet there are in this country many rare and beautiful birds which are not found elsewhere, though, of course, the Phoenix, being a miraculous bird, must not be sought among common fowls. The trees of the land are of a rich colour and sweet fragrance; and one day when | was enjoying the wild beauty of the forest, and listening to the natural music of the birds, | happened to find an apple of unusual and exquisite beauty, which on a closer view exhibited the following inscription: Within is that which, if you deliver it to its grandmother, there will thence arise a son who may cling to his mother in loving embrace. From this union will arise in a- short time a noble tree which will render to the husbandman a golden harvest. After much thinking, it occurred to me that the seed which was in the fruit must be placed in the earth (its grandmother, since the parent tree was its mother). So | took it as a gift of God, sowed the seed, and when there had sprung up a little tree, | grafted it into the parent tree (first having sawn off that tree close to the ground) and when the two had grown together, they became a much more glorious tree than either of them had been before, and the fruit was that of the scion which had been inserted into the parent tree.... It is said that before the Spaniards ...Concerning the Secrets of Alchemy reached Brazil, there were no horses in that country, so that the natives regarded a horse soldier as a monster half man and half beast; but when both horses and asses had been introduced by the strangers, it was thought most desirable to obtain also some mules which are the common offspring of these two animals. Now, there was a certain chief who possessed a large number both of asses and horses, and he took particular interest in this matter. He knew very well how to breed horses from horses, and asses from asses, but he was not acquainted with the proper method of breeding mules from both; while he was au are that all experiments which are made in the dark, i.e., without the light of previous experience, are both dangerous and uncertain. The consequence was that all his efforts to produce a mule out of a stallion and a she ass were doomed to failure, no doubt because their seeds were not mixed in the right proportion. At last a Sage who was passing that way, and whose insight into the secret working of Nature was infinitely keener and more complete than that of those ignorant people, gave our chief the following advice: If you would obtain a mule resembling the paternal ass in length of ear and slowness of gait, you should feed each of the parents with just as large a quantity of food as their nature requires. Would you know what this proportion is? Give to the male twice as much as to the female, then a mare will conceive a mule from an ass. This advice was taken by the chief and, after several failures, his perseverance Was crowned with complete success. Nor does it appear contrary to Nature's general plan that two different parents should produce offspring which differs from them both. Look at the leopard, which is said to be the offspring of the pard and the lioness; in the same way the wolf and bitch beget the lynx; a scion inserted into a good tree produces fruit different from those of the parent stock- new varieties of flowers are obtained by a judicious mingling of the pollen; and the red powder called “our Tincture,” being mixed with quicksilver over the fire, produces gold which is utterly unlike either the one or the other. Now, these Americans are able to perform a most singular experiment with metals, and particularly with gold. They have a kind of water in which gold becomes soft like wax and capable of being moulded with the hand into any shape they please. This water is not a corrosive, since it does not burn the fingers of those who take up the gold. But we need not doubt that it is some chemical discovery, and that it is obtained by a distilling process... As | could gain no further information in America, | began to think of taking the first opportunity of crossing to Asia: | took with me a very heavy and valuable piece of a certain kind of wood, the most precious | saw here in Brazil, and which is remarkable for its brilliant ebony colour, for this black colour seems proper to America by reason of the blackish poplars and the soil dyed with various hues. The colour of this wood seems to arise from the heat of the sun, and the wonderful peculiarity of the American soil, of which Monandez, that learned physician of Seville, writes as follows: "The variety of colour exhibited by the soil of Peru is most remarkable. If you look at it from a distance, it has the appearance of a patchwork quilt spread out to air in the sun: one part of it is green, another blue, others again are yellow, white, black, and red. Now all these are different kinds of mineral earth: the black earth, if mixed with water or wine, makes an excellent ink, the red soil is said to be the ore of quicksilver, and the Indians paint themselves with it.” -- Well, | took my wood, went aboard a ship, with a white unicorn for its figure head, and setting sail for ...Concerning the Secrets of Alchemy Asia, soon arrived in the Persian Gulf. ASIA: AIR Asia is the third continent of the world, the continent which answers to the element of Air, and its climate is more temperate than that of the other continents, as it is equally remote from the intense cold of Europe, and the intense heat of Africa. Being both warm and moist, it most admirably corresponds to the element of air; its heat is almost everywhere tempered by the vapours which ascend from the sea. Moist, warm air has fire for its father, and water for its mother, and retains the most active qualities of both its parents. Thus air is a mediator between the two hostile elements, and in its own composition reconciles their strife. In the same way Asia binds Europe (earth) and Africa (fire) together, the grossest and the most subtle of the elements; but without Asia (air) there would be no union between them. By means of air, fire clings gladly to earth, and fosters it; but without air, the fire soon goes out. It is the prerogative and distinctive mark of Asia to be the centre of the world, and to bring forth such fruits as require a warm soft air, as, for instance, dates, balsam, spices of all kinds, and gold itself. Asia is the cradle of our race, the seat of the first Monarchy, the birthplace of our Redeemer. From the Persian gulf | travelled straight through the continent, till | reached those parts of Asia Minor where Jason is said to have obtained the golden fleece. So, being greatly interested in these old world occurrences, | walked out one day to a place said to be the field of Mars, and the site of the Palace of Aetes, the descendant of the Sun; there | met an old man of venerable aspect and authoritative port, who saluted me graciously, and to whom, after returning his salutation, | addressed the following words: "Master, if | am not troubling you too much, kindly enlighten my ignorance, as | can doubt neither your ability nor your willingness to help a stranger." He having signified his willingness to do for me all that lay in his power, | asked him whether those things which were related in history and poetry concerning Jason and his golden fleece, were real facts or mere poetical fictions. He smiled, and made the following reply to my question: "I myself am Jason, and better able than any one else to give you information concerning those things which have happened to myself. You need not be afraid, for during my lifetime | was no man's enemy, but succoured all, like a good physician; and now that | no longer belong to this world, | am still as kindly disposed towards my mortal brethren. On this spot stood the royal seat of my father-in-law, Aetes, whose father was the Sun-not, indeed, that heavenly luminary (which would be incredible), but one likest to him in name, and face, and dignity. The golden fleece of the ram, which Mercury had transmuted, and which Aetes had hung in the grove of Mars, | obtained in the following manner: Medea was my chief adviser, and she enabled me by her wise counsel to contend successfully against the fierce and venomous monsters. The watchful Dragon | stupefied with a narcotic, which | cast into his maw; and while he was in that helpless state, | hastened to extract his teeth. These had to be buried in earth first prepared and ploughed up by means of bulls vomiting fire, which fire was extinguished by water poured into their mouths. Then Medea gave me the images of the Sun and Moon, without which, she said, nothing could be done." | asked where | should find all these things. His answer was that he obtained them Medea, but he could not tell me where she was be found. "When she left me in her madness," he said, " she was to wedded to old Aegeus, to whom she bore Medus; Medus afterwards went to Asia, and became the founder of the Median race.” | wished to ask Jason many more questions, but he excused himself from answering them, and vanished before my eyes. Then I saw that he had been speaking of the Medicine of which | was in search, which also he had shadowed out under the ...Concerning the Secrets of Alchemy figure of the golden fleece. For the crest of the Phoenix and its feathers are described by the learned as exhibiting a golden splendour. | did not indeed meet with many learned men in Asia; but | was well satisfied to have explored that blessed “aerial earth," especially as Syria and the Holy Land (with their rivers of Adonis and Jordan, in which the leper Naaman was cleansed) form part of it. In Syria, it is related that Adonis was killed by a boar, hounded on by Mars, and that from his wounds there flowed forth that balm by means of which human bodies are preserved from decomposition. On this continent stood the Holy of Holies, into which our Most High Priest entered when He had made atonement for the sins of the whole race on the Cross of Calvary; to Him let us now utter forth the most ardent desires of our hearts in the following prayer: O great and merciful Saviour of the world, Jesus Christ, who being God from all eternity, next madest man in time, in order that, as our Mediator, Thou mightest unite God and man, by satisfying the eternal and infinite power of God which human sin had provoked to wrath, that is to say, Thyself, the Father, and the Holy Spirit. For this purpose Thou wast born into this world and didst go about doing good among men and didst sanctify this earth by Thy miracles, Passion, Resurrection, and Ascension. To Thee | pray from the very bottom of my heart that as Thou hast given this Medicine for the use of men by ordinary means, and meanwhile hast Thyself cured incurable diseases by Thy Divine power, Who art the Great Physician: so Thou wouldst bestow the gift of this most precious Medicine upon me, the very humblest of thy servants, who for the sake of this most blessed knowledge have taken upon myself so weary a pilgrimage, and so many toils and hardships, as Thou well knowest -- in order that | may use it to the glory of Thy Name, and for the relief of my suffering brethren. Thou who art a searcher of hearts, knowest that | despise all worldly pomp, and desire to consecrate my life to Thee, if Thou wilt but work in me both the will and the power of performance: Grant to me the power of exercising boundless charity, of relieving all sufferings, both bodily and mental: Bless me with the gracious gift of Thy Medicine, which comes next in value after the peace of mind and eternal happiness which Thou hast gained for us, in order that its virtue may be effectual in the cure of human sorrow, disease, and pain; to the everlasting praise of the everblessed Trinity, world without end, Amen. When | had poured forth this prayer to the Giver of all good things, | remembered that besides the land which once flowed with milk and honey, but now, under Turkish rule, has become utterly barren and sterile, there was also in Asia, Paradise, which was created for man while he was still perfect. Knowing that this blessed garden was situated near Babylon, | journeyed to the spot, but found nothing except a confluence of certain rivers. Thence | travelled to the maritime parts of India, and found a city, called Ormuz, of which there ran a proverb, that if the world was a ring, Ormuz would be its gem. In this city there was a great concourse of eager visitors from the whole neighbourhood; and when | asked one of them whither he was hastening, he said: To the terrestrial paradise. "What," said I, "was | unable to find the ancient garden of Eden, and do these people speak of a new Paradise! "But the man left me standing there, and pursued his journey as fast as he could. While | was considering whether | should follow him, it occurred to me that | should do well to adopt the plan of Columbus, the discoverer of America. So | went to the different gates of the city, and determined to leave it by that one where the sweetest and most fragrant odours were borne towards me on the air. This | did, and | soon found myself on a road where the air was such as might well come from an earthly Paradise, yet was frequented by very few travellers. Ormuz being situated on an island, we soon had to cross a sea, where | ...Concerning the Secrets of Alchemy saw men fishing, up pearls of the purest whiteness. Having obtained some of these for love and money, | had no doubt that | had come into possession of one of the most important substances of the Medicine, for the whiteness of these pearls was such as to defy exaggeration. After pursuing my journey on the mainland, along a very narrow by-path, for some time, | reached a point where two roads met, and there was a statue of Mercury, of which the body was silver while the head was overlaid with gold. The right hand of this statue pointed towards the Earthly Paradise, and when | had followed for some time the road which it indicated, | came to a very broad and deep river, which it was impossible to cross without a boat, though far and wide there was no boat to be seen; but the beauty of the other shore convinced me that it must be the Earthly Paradise. The trees which grew there were covered with golden, orange, citron coloured, purple, and intensely red flowers. There were evergreen laurels, junipers box-trees, and great store of blossoms of all colours and of the sweetest fragrance: sunflowers, amaranths, lilies, roses, hyacinths, &c. The ear was charmed with the songs and cries of nightingales, cuckoos, parrots, larks, thrushes, and hundreds of other known and unknown birds; nor was there wanting the sweet music of instruments and sweet-toned organs; the taste was gratified, as it seemed, with all manner of delicious fruits, and the fragrance which streamed out on the breeze was such as charmed while it rendered insensible the olfactory nerves of all the people who lived round about, just as the noise of the Nile cataracts becomes inaudible to those who are used to it. But what did the sight of all these glories profit me, who, for want of one little boat, was unable to get at them? So I turned away, with the firm resolution of coming back, as soon as | could do so with a better chance of success; in the meantime, | should be most likely to find the Phoenix that | was in search of, if | crossed over to Africa without further delay. So | directed my course towards the Red Sea, and there landed in Africa. AFRICA: FIRE When | reached Africa, more than a year had elapsed from my first setting out; the Sun had once more entered the sign of the Lion, the Moon was at her height in the house of Cancer. All these were circumstances which inspired me with hope. The intense heat of the African climate renders the whole continent torrid, sterile, and dry. It has few rivers, but many wild beasts, which meet together at the riverside, and bring forth among themselves many new and strange shapes, for which Africa is so well known. Satyrs, cynocephali, and semi-human beings are said to live there. There are the Mountains of the Moon, and Atlas that bears up the heavens on its shoulders: all these abound in minerals and in serpents. There also is collected the blood of the Dragon which the Dragon has sucked from the Elephant; but when the Elephant falls dead, the Dragon is crushed, and the blood which it has drunk is pressed out of it. Again, in the neighbourhood of the Red Sea, an animal named Ortus has been observed, the colour Of whose head is red, with gold lines up to the neck, while its eyes are deep black and its feet white, to wit, the fore feet, but the hind feet are black, the face up to the eyes white--a description which tallies exactly With that which Avicenna gives of our Medicine. Now | heard that not far from the Red Sea there lived a prophetess, named the Erytheraean Sibyl, in a rocky cave; and | thought well first of all to enquire of her concerning this Phoenix. It is she that prophesied and predicted the coming of the Son of God in the flesh This assertion has indeed been questioned by many writers, but it is borne out by Eusebius, the great historian of the Early Church, and by Cicero. the great orator, who, as is well known, translated this prophecy into the Latin tongue. Abundant evidence to the same effect may also be collected from the works of Virgil, the prince of Roman poets. The passage of Cicero which is referred ...Concerning the Secrets of Alchemy to by Eusebius, will be found in the second book of his treatise, De Divinatione (On Divination). . .. When I came to her, | found her sitting in her cave, which was beautifully overgrown with the spreading boughs of a green tree, and covered with green sod. | saluted her with the lowliest and most deferential humility. At first she seemed somewhat startled at my sudden appearance, and hastily retreated to the interior of the cave. But she was soon won over by my earnest entreaties, and prevailed upon to shew herself at the entrance of her habitation. "Who art thou, stranger?” she enquired, "and what wouldest thou of me? Dost thou not know that a man may not approach a virgin that dwells in solitude?" "It is not forward boldness that has brought me hither,” | replied; " but | have come after mature deliberation, because | feel that it is you, and you alone, that can resolve certain doubts which lie heavy on my mind. If you will shew me this great kindness, |, on my part, promise to do you suit and service, and to fulfil all your commands, as far as lies in my power" When she heard these words, her countenance cleared, and she asked me in a more kindly tone what my business was. "I cannot,” she continued, "deny anything to men like you who are anxious to learn." "There are two things,” | returned, concerning which | would crave plain and straightforward instruction from you. namely, whether there was and is in these countries of Arabia and Egypt a wonderful bird named Phoenix; whether its flesh and feathers are really an effectual medicine for anger and grief; and, if so, where the bird is to be found? "The object of your search," she rejoined, "is a great and glorious one; doubt is the first stage of knowledge, and you have also come to the right place and the right person. For the country in which you now find yourself is Araby the Blest, and nowhere else has the Phoenix ever been found; moreover, | am the only person who could possibly give you any definite information about it. | will teach you, and this land will exhibit to you, the glad sight of which | speak. Therefore, listen to my words Arabs the Blest and Egypt have from of old rejoiced in the sole possession of the Phoenix, whose neck is of a golden hue, while the rest of its body is purple, and its head is crowned with a beautiful crest. It is sacred to the Sun, lives 660 years, and when the last hour of its life approaches, it builds a nest of cassia and frankincense, fills it with fragrant spices, kindles it by flapping its wings towards the Sun, and is burnt to ashes with it. From these ashes there is generated a worm, and out of the worm a young bird which takes the nest, with the remains of its parent, and carries it to Heliopolis (or Thebes), the sacred city of the Sun in Egypt. Now, this whole tale which you find in the books of the Ancients is addressed to the mind rather than to the ear; it is a mystical narrative, and like the hieroglyphics of the Egyptians, should be mystically (not historically) understood. An ancient Egyptian writer tells us that the Phoenix rejoices in the Sun, and that this predilection is its chief reason for coming to Egypt. He also relates that his countrymen were in the habit of embalming the Phoenix if it died before its time. If you therefore regard this tale as an allegory, you will not be far wrong; and you know that the flesh and feathers of this bird were of old used in Heliopolis as a remedy for anger and grief." When | heard her say this, | was full of joy, and asked her whether she could tell me how to become possessed of this Blessed Bird and Medicine. She promised not to forsake me, and to do all in her power to help me out of my difficulty. "Nevertheless," she continued, "the most important part of the enterprise must be performed by the toil of your own hands. | cannot describe to you in exact and unmistakable terms the place where the Phoenix lives, yet | will endeavour to make it as plain to you as | may. Egypt, you know, owes all her fertility to the Nile, whose sources are unknown and undiscoverable; but the mouths by which it is discharged into the sea, are sufficiently patent to all. The fourth Son of the Nile is Mercury, and to him his father has given authority to shew you this bird, and its Medicine. This Mercury you ...Concerning the Secrets of Alchemy may expect to find somewhere near the seven mouths of the Nile; for he has no fixed habitation, but is to be found now in one of these mouths, and now in another." | thanked the Virgin Prophetess most cordially for her gracious information, and at once set my face towards the mouths of the Nile, which are seven:-the Canopic, the Bolbitic, the Sebennitic, the Pelusian, the Tenitic, the Phoenetic and the Mendesic. The way to the Canopic mouth led me through an ancient Christian burial ground, where a most miraculous occurrence is witnessed every year on a certain day in May. From dawn to noon on that day the dead bodies gradually rise from their graves until they are completely visible to the passers by; and from noon to sunset they gradually sink back again into their tombs. If this be true, as eye-witnesses testify, it is a most certain proof of the resurrection of the human body, and exhibits a close analogy to the resuscitation of the dead Phoenix...When | reached the island of Canopus, | enquired where Mercury was to be found. But the people were only hopelessly puzzled by my questions. Some said that, according to Hermes, Egypt exhibits an image of the heavens, and the seven mouths of the Nile (of which the Canopic is the most considerable) correspond to the seven planets, the Canopic mouth they called the habitation of Saturn, the grandfather of Mercury; Mercury was to be found domiciled in some other mouth of the river. At the Bolbitic mouth none of those persons of whom | enquired knew anything about Mercury. Near the third or Sebennitic mouth stood the city of Sebennis, of which the inhabitants were so savage and cruel towards strangers, and so utterly destitute of all the arts and graces of civilization, that | could not conceive of Mercury, the god of culture and science, living in their midst. Moreover, a certain peasant whom | asked whether Mercury's house was there, old me that he had a house in the town but that he never lived there. So | at once went on to the fourth or Pelusian mouth of the file. The famous city of Pelusium is said to have been founded by Peleus, the father of Achilles. It separates Asia and Arabia from Egypt, and was at one time a most wealthy town. When | heard of its greatness in commerce and industry, and of the large quantities of Arabian gold which are imported in this city, one of the wealthiest marts of Egypt, | felt assured that | should find the dwelling of Mercury here; but | was told by the inhabitants that he did not come there very often, though he was received as a most welcome guest whenever he did visit it. This answer filled me with dismay, which was in proportion to the hopes which | had conceived, but | determined not to abandon my search till | should have visited the three remaining mouths of the river. At the Tenitic mouth of the Nile, | learned quite as much as | had learned everywhere else, namely-nothing. When the people who lived there told me that Mercury never came to them at all, | began to bewail my hapless fate, and the many fruitless journeys | had undertaken; and | now saw that perhaps it would have been wiser to have begun at the other end. There. however, | was; only two mouths of the river were left; and in one of these Mercury would be found, if indeed the Prophetess had spoken true. At the Phoenetic mouth another disappointment awaited me. Mercury had once lived there, but had long since migrated somewhere else. At the seventh, or Mendesian mouth, nothing whatever was known about him. It may easily be imagined that, after this long series of disappointments, | began to suspect the Sibyl very strongly of having sent me ona fool's errand, for | had now visited every one of the mouths of the Nile, and yet had not found even a trace of Mercury in any of them. Or if the words of the prophetess had been true, it seemed as if the various people of whom | had enquired must have deceived me with false information. But after more mature consideration of the answers which had been returned to my questions in the ...Concerning the Secrets of Alchemy different places | arrived at the conclusion that | had merely misapprehended their meaning. So | retraced my steps, and at length succeeded in finding Mercury in one of the mouths, where the people had at first appeared to know nothing about him. He shewed me at great length, where | must look for the Phoenix and where | could obtain possession of it. When | reached the place to which he directed me, | found that the Phoenix had temporarily deserted it, having chanced to be chosen umpire between the owl and other birds which pursue it, of which battle we have treated otherwise. It was expected back in a few weeks; but, as | could not afford to wait so long just then, | thought | might be content with the information | had gained, and determined to consummate my search at some future time. So, having returned to my native land, | composed the following epigrams in honour of the Sibyl, Mercury, the Phoenix, and the Medicine. EPIGRAM In Honour of the Erythreaean Sibyl, named Herophyle | thank thee, great prophetess, Whose inspiration is not of the fiend, but of the Spirit of God, that thou didst direct me on my way to the Son of Nilus, who should shew unto me the bird Phoenix. Full of sacred knowledge, thou didst utter forth thy oracles when thou didst sing of God who should come in the fashion of a man. Thou dost love Him who, bearing the sentences of highest justice, will be the omnipotent judge of the whole world, though thou wert called a Gentile Maiden, and though men said that thou couldst know nothing of Him. The cave near the Red Sea cannot hold thy. greatness, when Christ shall claim thee for His own in Heaven. EPIGRAM Dedicated to Mercury of the Sages. The Latins call thee Mercury, the Messenger of the Gods; among the Greeks thy name is that of great Hermes. Thou art called Tenthius on the soil of Egypt; thy father is Nilus, who enriches that soil, and has bequeathed unto thee untold wealth. Thou hast duly conveyed to the peoples of Egypt the laws which Vulcan, being in the secret with thee, has given. All nations of the world behold thee with delight, yet thou desirest to be known to very few. Of how many secrets of Nature have the keys been entrusted to thy keeping! Thy face is red, thy neck is yellow, thy bosom is whiter than purest snow. Thy feet are shod with black sandals, a wand with a double snake in no wise hurts thy hand. This is thine apparel whereby thou art known to all, O Hermes ! Thy complexion is fittingly of four hues. Thou didst shew to me the glorious bird Phoenix by the mouth of an interpreter, and | thank thee for thy love with all my heart; though the words be light, they are weighty with gratitude. AN EPIGRAM In Praise of the Phoenix O Marvel of the World, prodigy without a blot, unique Phoenix who givest thyself to the great Sages! Thy feathers are red, and golden the hues of thy neck; thy nest is built of cassia and Saboean frankincense. When thy life is drawing to a close, thou knowest the secret way of Nature by which thou art restored to a new existence. Hence thou gladly placest thyself on the altar of Thebes, in order that Vulcan may give thee a new body. The golden glory of thy feathers is called the Medicine of health, and the cure of human woe. Thou has power to cast out disease and to make the old young again. Thee. Blessed Bird, | would rather have ...Concerning the Secrets of Alchemy than all the wealth of the world, and the knowledge of thee was a delight which | sought for many years. Thou art hidden in the retreat of thine own nest, and if Pliny writes that he saw thee in Rome, he does greatly err. Thou art safe in thy home, unless some foolish boy disturb thee: if thou dost give thy feathers to anyone, | pray thee let him be a Sage. On the Hermetic Medicine of the Phoenix If all the mountains were of silver and gold, what would they profit a man who lives in constant fear of death ? Hence there cannot be in the whole world anything better than our Medicine, which has power to heal all the diseases of the flesh. Wealth, and riches, and gold, all yield the prize to this glorious possession: and whoever does not think so, is not a man, but a beast. If anyone will not acknowledge the force of reason, he must needs have recourse to authority.

Bu metin neden önemli

Metin, A. E. Waite'in on yedinci yüzyıl Alman simya risalelerini bir araya getirdiği The Hermetic Museum derlemesinde yer alır. Aslında müstakil bir eser değil, Maier'in 1618'de yayımladığı Tripus Aureus — Altın Ayaklı Kazan — adlı derlemeye yazdığı giriş alegorisidir; o derleme Basilius Valentinus'un, Thomas Norton'ın ve Cremerli keşişin risalelerini bir arada sunar. Michael Maier (1568-1622), İmparator II. Rudolf'un saray hekimi ve Gül Haç hareketinin en etkili savunucularından biri sayılır; Atalanta Fugiens adlı amblem kitabı da onundur. Alegorik yolculuk biçimi Maier'de salt bir süs değil, bir yöntemdir: simya öğretisini anlatının içine gizleyerek ehil olmayanın gözünden saklar, ehil olana ise her durakta bir işlem evresi fısıldar. Kıtaların dört unsura, Nil'in yedi ağzının yedi gezegene, Anka'nın Filozof Taşı'na karşılık geldiği bu şifre, dönemin okuru için apaçıktı. Çeviri, A. E. Waite'in The Hermetic Museum, Restored and Enlarged (Londra: James Elliott & Co., 1893; kamu malı) adlı derlemesindeki İngilizce çeviriden yapılmıştır.

Tam Çeviri

michael-maier-simyanin-sirlari-ince-alegori — Tam Çeviri eserin tamamı, 42 bölüm halinde. Source Library

← bölümler arasında kaydırın →

Kısım 1 / 42

Yahut,

CENNET LEVHASI,

Bu şudur:

KADİM İLİMİN GERÇEK BİR TARİFİDİR Kİ, ÂDEM ONU ALLAH'IN KENDİSİNDEN ÖĞRENMİŞTİR: NUH, İBRAHİM VE SÜLEYMAN, en yüce ilahi ihsanlardan biri olarak, onu kullanmışlardır; tüm Bilge Adamlar, her zaman, onu tüm Dünyanın bir Hazinesi olarak görmüşler ve kendilerinden sonra yalnızca dindarlara bırakmışlardır,

Şöyle ki

FİLOZOF TAŞI HAKKINDA.

2. Petrus 3. ayet 5.

Fakat kötülükle bu yüzden bilmezden gelmek isterler ki, gök de bir zamanlar vardı ve yeryüzü sudan: ve su içinde, Allah'ın kelamıyla var olmuştu.

FRANKFURT'TA, HERMANN à SANDE Tarafından. 1677.

DÜNYANIN İHTİŞAMI, Yahut: CENNET LEVHASI: Yani, SEÇKİN VE DAHİYANE BİR KİTAP, benzeri yeryüzünde ne tecrübe edilebilen ne de bulunabilen: ki bu, hakiki Felsefenin ve aynı zamanda En Asil Tıbbın ve en yüce Tentürün gerçek prensiplerini, çeşitli diğer kanıtlanmış sanatlarla birlikte sadakatle gösterir, ve onların gerekli aletlerini.

Şimdi, Kudretli Yaratıcı ve Koruyucu Allah'ın adıyla, tabiatın gizli sırlarını mükemmelleştirmeyi üstleniyorum, ki bunlar Allah tarafından tabiata yerleştirilmiş ve insan ırkına tanınması için verilmiştir, ta ki bu yolla insanlar şeylerin ne kadar harika yaratıldığını ve her türlü dünyevi şeyin nasıl doğduğunu idrak etsinler: ve bu, tüm iman eden Hristiyan halkına bir şahitlik ve tüm muzdarip ve sıkıntılı kalplere bir teselli olsun: Zira yaratılmış tüm şeyler gerçekten helak olur ve çürür, ta ki (gelecek olan) yeniden yenilensinler, çoğalsınlar, neşelendirilsinler ve kendi tohumlarından cinsleri ve türleri mükemmelleştirilsin. Zira doğan veya yaratılan her şeyden sükûnet eksiktir, fakat Tabiat her gün, tüm insan ırkının faydası için yaratıldığı ve tayin edildiği şeyi artırmak ve çoğaltmak için çalışır. Bu nedenle burada öğrenin ve Allah'tan hikmet, anlayış isteyin ki, bu sanatın başlangıcı için size yardım, O'nun ilahi yardımı, ki onunla O'nun övgüsüne ve komşunuzun ıslahına, O'nun ilahi bereketiyle onu mutlu bir şekilde ilerlete ve mükemmelleştiresiniz.

Şayet bu nedenle şimdi hikmet elde etmek ve onu Allah'tan dilemek isterseniz, o halde, sefil bir günahkar gibi, O'nun ilahi bereketini dileyin ki, bu ilahi ihsanları daha layıkıyla alasınız; lakin gurur için değil, zira aksi takdirde Allah'ın size liyakatinizden değil, saf lütfundan bahşettiği lütfu ve faydayı kaybeder ve O'nun en şiddetli gazabına ve ebedi lanetine düşersiniz: Fakat o ilahi ve mübarek işe Kudretli Allah'ın adıyla başlayın, tüm dindar Hristiyanların faydası ve hizmeti için, Hristiyan Dininin korunması ve yüceltilmesi için: kafirlere karşı bir şövalye ve bir savaşçı, yahut güçlü bir atlet olun, ne de dindar olmayan adamların öğüt ve arkadaşlığından zevk alın, ne de adil ve muhtaç olanlara karşı gelin: Fakat elinizi uzatın, ekmeğinizi iyilikle sunun ki, bu hayattan sonra ebedi neşe ve saadet tacını elde edebilesiniz. Zira Allah tarafından verilmiş ve mübarek kılınmış bu hazine, ihsan ve birikim, tüm dünyevi hazinelerin üzerindedir; ki onu Allah'tan hiç kimse elde edemez, ancak her şeyde kendisini alçakgönüllü, dürüst, uysal ve sadık gösteren ve ilahi buyrukları, insan doğasının zayıflığından yapılabildiği ölçüde, Allah'ın cömertliği ve bereketiyle gözeten kimse hariç: Zira Allah, ruhu aracılığıyla bu en yüce hazineyi hiçbir ölümlüye bahşetmez, ancak bu tür yüce ve değerli ilahi ihsanları gerçekten idrak eden ve hiçbir şekilde kendi ruhlarının kurtuluşuna ve saadetine karşı kötüye kullanmayan sade, hayırsever ve dürüst adamlara bahşeder: Zira o ihsan, denildiği gibi, tüm dünyevi hazineleri aşar; o, Kutsal Ruh'un bir armağanı ve ışıkların Babasından neşet eden Allah'ın mükemmel bir lütfudur: Ve bu sanatı elde eden kimse, Allah'tan hikmet dilemiş ve istemiştir, zira o sadece altın, gümüş ve bu dünyanın hazinelerini değil, aynı zamanda tam sağlık, uzun bir ömür ve, çok daha fazlası olarak, hakikatin kendisiyle teselli bulmayı, ruhunu avutmayı, böylece kurtarıcı acı Rabbimiz ve Kurtarıcımız İSA MESİH'in acı tutkusunu ve ölümünü, O'nun cehenneme inişini, üçüncü günde en kutsal dirilişinin, tüm günahlar, ölüm, Şeytan ve cehennem üzerindeki zaferinin ve muzafferiyetinin tezahürünü gerçekten tasvir ve önceden şekillendirebilsin; ki bu zafer nedeniyle, ruhu olan her şey sevinmeli ve ondan teselli bulmalıdır. Fakat şimdi size İsa Mesih'in örneğini, yani insanlığın ve ilahiyatın birbirine nasıl harika bir şekilde dahil edildiğini ve kuşatıldığını gerçekten önceden şekillendireceğim.

Kısım 2 / 42

Mesih'in ruhu ve bedeni ile ilahiyat, öyle harika bir şekilde birleşmiş ve bağlanmıştı ki, ebediyen, şimdi ve her zaman, ayrılamazlar; yine de, Mesih'in ölmesi ve ruhun bedenden ayrılması, ve üçüncü günde, ruhun bedenle yeniden birleşmesi gerekliydi, ta ki beden önce yüceltilsin ve ruh ile tin kadar ince kılınsın, oysa Mesih'in bedeni oluşmuş ve tasavvur edilmişti ve gerekli özünü ve beslenmesini Meryem Ana'nın en asil kanından almıştı; ve bu nedenle Mesih'in ruhu ve tini bedenden ayrılmak zorundaydı, ta ki beden böylece mükemmelliğine ulaşsın; yine de, ilahiyat hiçbir şekilde bedenden ayrılmamıştı, aksine Mesih'in bedeni ve ruhuyla özünde öyle birleşmişti ki, onlardan asla ayrılamazdı. Bu nedenle, ilahiyat Mesih'in bedeniyle mezardaydı ve ilahiyat Mesih'in ruhuyla Ataların arafındaydı.

Ve dahası, Mesih'in bedeni ve ruhunun ayrılması gerektiği de gözlemlenmelidir, aksi takdirde beden en yüksek erdemine ve inceliğine ulaşamayacaktı; fakat şimdi Mesih ölmüş ve ruhu tekrar bedenine dahil edilmişken, ilahi olan öyle birleşmişti ki, ebediyen, şimdi ve asla, ayrılmayacaktır, ve Mesih'in ruhu ve bedeni tek bir incelik haline geldi, ki onun aracılığıyla [ilahi şeyler] anlaşılır, sanki: Allah'tan, O'nun semavi Babasından gelen Kudret, Kutsal Ruh ile birlikte, gökte ve yerde olan her şeye hükmeder, o ebediyetten ebediyete mükemmeldir, ki Mesih İsa'nın tutkusu, ölümü, dirilişi ve göğe yükselişi aracılığıyla semavi Babasından geri kazandığı o mükemmellik uğruna, öyle büyük bir mükemmellik ve hakim bir ihtişam doğmuştur ki, şimdi ve her zaman asla sona ermeyecektir.

Bu nedenle, ey günahkar insan, size gösterilen lütfu ve babacan faydası için Kudretli Allah'a şükredin: zira burada, Mesih'in ulaştığı o büyük yüceltilme konusunda hiçbir şekilde şüphe etmemeli, hele hele ümitsizliğe düşmemelisiniz, çünkü aynı şekilde siz de yüceltileceksiniz: bu nedenle Mesih İsa da ilkti ve size semavi Babasına giden yolu açtı. Fakat benzer şekilde siz de bu dünyada birçok sıkıntı, çile ve endişe yoluyla çarmıha gerilmelisiniz. Fakat yeni ve saf bir bedenin arındırılmasına ve ebedi ihtişama neyin ait olduğunu bilmeniz için: bu nedenle, Allah'ın sefil insanı ne kadar lütuf ve merhametle babacan bir şekilde takip ettiğini iyi düşünmeyi öğrenin: Zira O'ndan gelen tüm ihsanların iyi ve mükemmel olacağını kesin olarak bilin. Bu nedenle dikkat edin ki, Allah'tan kayıpsız, saf lütuf ve merhametle aldığınız bu tür yüce ihsanları ruhunuzun helakına utanç verici bir şekilde kötüye kullanmayasınız: fakat tüm eylemlerinizde, Yaratıcınız ve Koruyucunuz olan Allah'ı durmaksızın sevin ve korkun, ve o zaman her yerde her şey sizin için refah bulacak ve sonunda işinizin başlangıcına, ortasına ve sonuna mutlu ve neşeyle ulaşacaksınız. Bu nedenle o zaman derdinizi Allah'a teslim edin, O'nun sözüne güvenin ve O'nun kutsal buyruklarını tutun, o zaman Allah her şeyde sizinle olacak, işinizi mübarek kılacak ve tüm kayıplarınızı ve rahatsızlıklarınızı babacan bir şekilde önleyecektir: Zira o ilahi sanat sayesinde gerçekten kendinizi teselli edebilecek, tüm yoksunlukları önleyebilecek, tüm sıkıntılarınızda kendinizi tazeleyebilecek, tüm muhtaçlara yardım edebilecek ve hatta hem kendinizin hem de tüm Hristiyan inananlarınızın şanlı dirilişi için teselli bulabileceksiniz, öyle ki bu dünyevi ve ölümlü hayattan, girmeliyiz

Kısım 3 / 42

ebedi sevinç ve sonsuz yaşamın yüceliği, ki orada hiçbir yozlaşma olmayacaktır.

Bu nedenle, eğer bu sanatın gerçek bir aşığı ve gayretli bir takipçisi olmak istiyorsanız, biliniz ki o, ilk olarak Tanrı tarafından ilk ebeveynimiz Âdem'e, yaratılışından sonra cennette verilmiştir: zira o, size bedeninizin ve yaşamınızın boşluğunu göstermiş olan birçok gizli şeyin ve sırrın doğru bir anlatımıdır, ve bu da yine ebedi kurtuluşunuzun rahatlığı içindir: Zira Yüce Tanrı, doğanın o denli harika armağanlarını vermiştir ki

O, doğaya öyle şeyler aşılamıştır ki insan buna güçlükle inanabilir: Zira O, akılsız yaratıklardan zevk alır ve her birini, türüne göre, solmayan erdemler ve güçlerle süslemiştir; öyleyse bize, görme, işitme, akıl ve düşünceler aracılığıyla, ilahi mucizeleri ve sırları bilmemiz için ne kadar daha fazlasını vermiştir? Bu nedenle sizden rica ederim ki tüm eylemlerinizde ihtiyatlı davranın, acele etmeyin, sırlarınızı hiçbir ölümlüye açmayın, meğerki o, sadık bir aşık, dindar, samimi ve merhametli biri olsun; tıpkı bu sanatı ve bilgeliği Kutsal Ruh'un ilhamıyla tanıyan Kadim Filozofların yaptığı gibi, ve İSA MESİH'in, kurtarıcımızın, kudretli göksel Babasından geldiğine ve saf Bakire Meryem'den doğduğuna inanmak istemeyenlerin hatırı için bunun mümkün olduğuna inanın. Buna göre, Tanrı'ya dua edin ki Kutsal Ruh'unu size bahşetsin, sizi aydınlatsın, anlayışınızı keskinleştirsin, gözlerinizi açsın, böylece içten kalbinizle, bu uygun sanatta gizli olan ve hiçbir sanatçı tarafından yazılarında asla ifade edilemeyecek o muazzam bilgeliği bilesiniz ve anlayasınız. Zira doğada birçok şey gizlidir ki bunların hepsi insan aklı tarafından kavranamaz veya anlaşılamaz. Bu nedenle öğretilerime itaat edin ve ilahi lütuf ile merhameti dileyin; o zaman, Tanrı'nın övgüsü için, kendi ıslahınız ve komşunuzun ıslahı için, burada ve ebediyen neşeli bir başlangıca ve mutlu, arzu edilen bir sona ulaşacaksınız. Dahası: Açları doyurun: susuzlara su verin: çıplakları giydirin: sıkıntıdakileri teselli edin: hastaları ve tutsakları ziyaret edin: ve arzu ettiğiniz şeye sahip olacaksınız.

Robertus Vallensis Rugl.

Ruh içeridedir, çabucak alın onu, zira Acele etmeden, bedeni sanatla ayırabilirsiniz. Yeryüzünün tortularını buharla basitçe ayırın; Bu yapıldıktan sonra, soğuk pınar suyu eklensin. Bu denli sıkı bir gayretle bunları serpmelisiniz, O zaman tüm sanatın gerçek İksirine sahip olursunuz.

EXHORTATION AND INFORMATION bu sanatın tüm aşıkları için, ki onlar kendilerinde, bir aynada olduğu gibi, sanatın temelinde neyin kullanıldığını ve neyin esas olduğunu, ve bunun mümkün olup olmadığını görebilecekler, böylece gerçek sanata ulaşabilsinler ve işlerin nasıl yürüdüğünü anlayabilsinler.

Bütün ve herkes, ama özellikle şimdi burada bulunan sevgili çocuklarım aracılığıyla, hiçbir sahtekarlık olmaksızın, tüm fantezilerden uzak durmanız gerektiğini sadakatle öğütlemek isterim, ve ilahi lütfun yardımıyla bu konularda sizi gayretle bilgilendireceğim.

Kısım 4 / 42

Öncelikle, sizden rica ederim ve sadakatle öğütlerim ki, her şeyden önce sıradan halkın sıradan simyasından sakının. Gerçekten de, o kadar çok şey deneyimledim ki, bu işe el atılması gerektiğini tavsiye etmek isterim, zira bu sanat o kadar gizlidir ki, Güneş ve Ay bir araya gelmedikçe yeryüzündeki hiçbir ölümlü onu bulamaz. Evlatlarım, eğer bu şeyleri anlarsanız, o zaman gerçek sanata ulaşabileceksiniz; ama eğer anlamazsanız, ona erişim size asla verilmeyecektir. Ayrıca biliniz ki, tüm dünyada sanatımızın yapıldığı tek bir şeyden fazlası yoktur; bu nedenle tüm ayrıntılar, parçanın parçayla pıhtılaşmaları, çoğaltmalar ve bu türden diğer şeyler tamamen yanlış, uydurma ve kayıp şeylerdir: ve eğer sanatta nasıl çalışılacağını, çözmeyi, pıhtılaştırmayı, çürütmeyi, damıtmayı, çoğaltmayı, beyazlatmayı, bozmayı vb. ve her türlüsünü hazırlamayı bilseydiniz, ama yine de işçilik sanatını ve doğru şeyi bilmeseydiniz, o zaman bu sanata asla ulaşamazdınız: çünkü bu sanat o kadar iyi ve asildir ki, Tanrı tarafından verilmedikçe veya deneyimli bir usta tarafından gösterilip öğretilmedikçe kimse ona ortak olamaz, ve o kadar büyük bir hazinedir ki tüm dünya bunun bedelini ödeyemez; Bu nedenle, evlatlarım, üzerinde çalışmak istediğiniz o şeyin ne olduğunu bilmeden, sanatta çalışmaya kendinizi kandırmayın veya aldatmayın. Doğru şeyi bilseydiniz bile, ama yine de onun hazırlanışını bilmeseydiniz, yine de onun bilgisi sizin için faydasız olurdu: dahası, bu şey, birleşik...

Dahası, bu şey, tüm yeryüzünde, toprakta veya toprağın üzerinde bulunamaz, yine de bulunabilir; ne de herhangi bir metalde, dünyevi veya büyüyen şeylerde bu kadar belirgin değildir. Ne gümüşte ne de altında bulunur, ama hazırlanır, ki bu iyi yapılabilir, ancak Tanrı tarafından doğa aracılığıyla yaratıldığından daha iyi yapılamaz. Ne de tentür için hazırlanabilir, ama o tentür ona verilmelidir, bu nedenle sanatımız ondan değildir, ne de ondan kaynaklanır, zira o başka bir şeydir. Daha önce dediğimiz gibi, hiçbir metalde değildir: Zira eğer herhangi bir metalde olsaydı, o zaman haklı olarak ya Güneş'te ya da Ay'da olurdu: ama Ay iyi olmadığına göre, o zaman, sorarım size, kendiliğinden iyi bir şey üretebilecek midir? Ne Cıva'da, ne de herhangi bir kükürtte, ne de Tuz'da, ne de herhangi bir bitkide veya bu türden başka şeylerde bulunur, ki bu konuda daha sonra daha fazla bilgi edineceksiniz. Bu şeylerle teşvikimizi sonlandırmak isteriz, ve şimdi şeylerin kendilerini sayacağız.

ŞİMDİ TAŞIMIZIN BAZI ANLAYIŞLARI GELİYOR.

B İ R İ N C İ S İ.

Bil ki, evladım, taşımız tek bir taş olacak ve haklı olarak bir taş olarak adlandırılabilecektir: Zira o, Doğa tarafından FİLOZOF TAŞI'ndan başka bir isimle adlandırılamayacak bir taştır: ne de başka hiçbir isim ona uymaz, o isim gerçekten de doğasıyla uyuşur. Bunları söylüyorum, zira o gerçekten bir taştır, ne de gerçekten tek bir taş değildir, ama benzerliğinden dolayı ona taş deriz. Zira taş öyle bir yapıdadır ki içinde dört element gizlidir: bu nedenle ona çeşitli isimler de verilmiştir ve aynı anda çeşitli türleri vardır, yine de en azından tek bir şeydir, ne de yeryüzünde ona benzer bir şey bulunur. O, tek bir taştır, ve hiçbir taş değildir, ne de herhangi bir taşın türüne ve doğasına sahiptir, yine de bir taştır: O, ateştir, ve hiçbir ateşin türüne ve doğasına sahip değildir, yine de ateştir: O aynı zamanda havadır, ne de herhangi bir havanın biçimine ve doğasına sahip değildir, yine de havadır. Su, ne de sudur, ne de türüne veya doğasına sahiptir, yine de sudur. O, topraktır, ve hiçbir toprağın görünüşüne veya doğasına sahip değildir, ne de topraktır, ama o ayrı bir şeydir.

Kısım 5 / 42

KUTSAL TAŞIMIZIN BAŞKA BİR ANLAYIŞI.

Yaşlı Filozof der ki: Taşımız kutsal bir kaya olarak adlandırılır ve dört şekilde bölünür veya belirtilir. Birincisi, toprağa: İkincisi, birikimine: Üçüncüsü, ateşle: Dördüncüsü, ateşin aleviyle ayrılır. Bu nedenle, eğer bir kimse onun çözeltisini ve tuzunu, ve mükemmel pıhtılaşmasını nasıl çıkaracağını bilirse, Filozofların sırlarını bilir. Bu nedenle, eğer tuz beyazlaşır ve yağlı görünürse, o zaman tentürleşir.

Filozofların sırrında, yahut sanatımızda üç şey vardır. Birincisi, tüm maddenin tek bir tuza dönüşmesidir. İkincisi, üç ince, idrak edilemez cismin meydana getirilmesidir: Üçüncüsü, tüm maddenin bütün çözeltisinin tekrarıdır. Evladım, eğer bu şeyleri bilirseniz, o halde gayretle çalışınız: Fakat eğer anlamazsanız, elinizi çekiniz: zira hakkında yüz binlerce kitap yazılmış olsa dahi, o tek bir şeyden ibarettir; çünkü bu sanat öyle bir hazine olacaktır ki, tüm dünya dahi onu telafi edemez, ve yine de sanatın işlendiği en az bir şeydir. Bu nedenle, alenen adı anılsa ve tüm insanlarca bilinse de, gizlice yazılmıştır. Fakat eğer dünyadaki herkesin eline geçseydi, o zaman hiç kimse çalışmazdı, ne de bu kadar yüksek derecede itibar görürdü: Dahası Tanrı'nın Kendisi, bireylerin böylesine büyük bir iyiliğe sahip olmasını bahşetmez: bu nedenle, gizlenmeden adının anılması veya hakkında yazılması da hiçbir şekilde uygun değildir. Bu nedenle eğer Tanrı bu lütfu birine vermişse, o da onu anlasın: ve gerçekten de bu dünyaya imkânsız görünür, fakat onu sevenler çoğunlukla kötü adamlar ve alçaklar olarak görülür: ve Doktorlar ve diğerleri gibi en bilgili adamların dahi onu bulamaması, bu şeye asla niyetlenmemelerindendir, her ne kadar onu her gün gözlerinin önünde görseler de, yine de ona itibar etmezler, zira böylesine büyük [bir güç] kendi içinde bu kadar erdeme sahiptir. Kendi doğalarını ve zekâlarını takip ettikleri sürece hiç kimse onları buna ikna edemez; bu nedenle, aşırı bilgelikleri yüzünden onu keşfedemezler, zira o onların kavrayışını aşar, Tanrı'nın eseri olacak, doğa olacak ve doğa aracılığıyla işleyecektir. Bu nedenle, bu konularda cahil kalırlar.

Filozof Morienus der ki, taşımıza su adını verir, ki bunda kesinlikle yalan yazmamıştır: Ey acı biçimdeki su, sen ki elementleri korursun! Ey yakınlık doğası, sen ki doğayı çözersin! Ey en iyi doğa, sen ki doğanın kendisini aşarsın! Ey en büyük doğa, sen ki arınmayı birleştirirsin! Ey esnek doğa, sen ki doğayı yüceltirsin! Sen ışıkla taçlandırılmış ve doğmuşsun, ve sen ki dört elementi kendi içinde korursun, ve beşinci öz senden doğmuştur: Basit olanlar onun basitliğine sevinirler, çünkü doğa gebe kalmıştır, birikimden önce birikim, insanların tasarımına meçhul, bir kez kurulduğunda, her ne kadar sen kendin yine de bir bulut meydana getirsen de, iyi bir anne olursun: Yabancı bir yardıma ihtiyacın yoktur: bu nedenle doğa doğayı korur, öyle ki doğa doğanın eserinden ayrılmaz: Şey kolaydır, bilgi kolaydır ve tamamen yaygındır, yine de birçoklarına göre bir mucizedir: Çözeltiniz de büyük bir süstür ve tüm âşıklarınız çok saygı görür. Ve bu çok gizli ve belirsizdir, ve herkese imkânsız görünür.

Kısım 6 / 42

Evladım, biliniz ki taşımız öyle bir şey olacaktır ki, kendi içinde barındırdığı kadar hakkında yazılamaz. Zira o bir taştır ve su buharla yapılır, yine de o bir taş değildir; ve eğer emekle sulu bir biçime bürünürse, onu ilk aldığımızda veya getirdiğimizde, o zaman diğer nehir suları gibi, akışkan ve görünüşte ince bir sudur, Dd 3 doğadan. Yine de doğası gereği tüm dünyada hiçbir su ona benzemez: Zira gerçekten de yeryüzünde o suyun getirildiği tek bir pınar vardır: o pınar Yahudiye'dedir: ona kurtarıcı pınarı, yahut mübareklik pınarı denir, ve Filozoflar, büyük bir emekle, Tanrı'nın eşsiz lütfu sayesinde, çok gizli bir yerde bulunan ve suyu tüm dünyaya yayılan büyük bir akışa sahip o asil pınarı bulmuşlardır; o herkese malumdur, yine de hiç kimse onun gerçek temelini, ne de o pınara ulaşılabilecek nedeni veya yolu bilmez, az kişi o suyun kaynağını da bilir, o asil pınarı bulmak için Yahudiye'ye giden yolu görmezden gelirler: ve doğru pınarı bilmeyen, gerçek sanata asla ulaşamaz. Bu nedenle o Filozof pekâlâ haykırabilirdi: Ey acı ve sert biçimdeki su! Zira o pınarı bulmak herkes için zor ve güçtür: Fakat onu bilen, hiçbir masraf, emek veya zahmet olmaksızın kolayca bulabilecektir. O su doğası gereği acı ve serttir, öyle ki hiç kimse ondan zevk alamaz: bu nedenle kullanımı da azdır; ve böylece Filozof övgüde bulunabilirdi; Ey herkesçe hor görülen iğrenç su, iğrençliği ve belirsizliği yüzünden, ki bu sayede geri tutulur, hiç kimse sanata ulaşamaz, yahut onun muazzam erdemini idrak edemez: zira gerçekten de dört elementin hepsi sanki içinde gizlidir; Bu nedenle doğayı çözer, onu korur ve birleştirir, öyle ki yeryüzünde Tanrı tarafından yaratılan dışında hiçbir şey bunu yapamaz; ve o taşın doğasını ve biçimini, ve neye dönüşeceğini bilmeniz için, şunu gözlemleyiniz ki, o sulu bir biçime dönüşecek, ve sudan bir taş, taştan yine su, ve nihayet ondan ilaç yapılacaktır: taşı bilseniz bile, fakat hazırlanışını bilmezseniz, o zaman onun bilgisi size hiçbir fayda sağlamaz, tıpkı doğru emeği bilseniz de, gerçek taşı bilmezseniz, o zaman bilgeliğinizin hiçbir şey olmayacağı ve kaybolacağı gibi; bu nedenle bu deneyim için Tanrı'ya şükredecek ve O'na gereken şükranlarımızı sunacağız.

Eğer bu nedenle işinizde bu denli büyük bir ilerleme kaydetmiş ve kırmızıyı elde etmişseniz, tüm dünyanın bedelini ödeyemeyeceği bir hazineye sahip olduğunuzu ayrıca bilmeniz gerekir. Zira o, tüm metalleri gerçek altına dönüştürür ki, bu, Güneş'in (altın) hazırlanmasıyla yapılan altından çok daha iyidir: bu nedenle tıpta da diğer tüm altınları aşar: çünkü o tentürden küçük bir tanenin şaraba batırılmasıyla tüm etli bedenleri iyileştirir, ve kalan erdemlerinin hepsi sayılamaz. Fakat eğer Ay (gümüş) için tentür elde etmek isterseniz, o zaman kırmızıdan beş yarım ons alınız ve bunu beş yüz yarım ons iyi kalsine edilmiş Ay'ın (gümüş) üzerine atınız: Nihayet eritildiğinde, hepsi tentüre ve ilaca dönüşür. Sonra ondan bir yarım ons alınız ve bunu beş yüz yarım ons Venüs'ün (bakır) veya diğer metallerin üzerine atınız, o zaman gerçek Ay'a (gümüş) dönüşür: fakat uğruna bu kadar emek verdiğiniz kırmızıdan, Güneş'in (altın) bin kısmına bir kısım alınız, o zaman tentüre ve ilaca dönüşür: Bundan bir kısmını tekrar Venüs'ün (bakır) veya diğer metallerin bin kısmına ekleyiniz, ve o zaman gerçek Güneş'e (altın) dönüşür. Ancak bu şeyler için herhangi bir Güneş (altın) veya Ay (gümüş) satın almanıza gerek yoktur: zira ilk eklemeyi bir dirhem ile tamamlarsınız, ve böylece her zaman daha fazla ve daha fazla renklendirirsiniz.

Kısım 7 / 42

Ayrıca bilmek gerekir ki, bu sanata yalnızca iki şey aittir, biri gerçekten bir cisim, diğeri ise gerçekten bir ruhtur, bunlardan biri sabit, diğeri ise uçucu veya kararsızdır; bu ikisi karşılıklı olarak değiştirilmelidir, yani cisim su olmalı, ve su cisim olmalıdır: sonra cisim kendi içinde tekrar su olur, ve bu ikisi karşılıklı olarak birleşmelidir, yani kuru olan nemli olanla, öyle ki ayrılamasınlar: Fakat eğer birleştirileceklerse, o zaman tek bir şeyden yapılmalıdır: zira her şey kendi doğasından başka bir şey almaz. Sanatımızda da böyledir, doğa tarafından birleştirilen madde, insan elleriyle yapılmaz. O ki iki kısma, aşağıda belirtildiği gibi, ayrılır: Örneğin: Kartal sudur, su çekildiğinde, ölü ve yok olmuş bir cisim kalır: Fakat şimdi yaşaması gerekiyorsa, ruhu ona tekrar eklenmelidir, ve bu benzersiz bir şekilde, bir kartalı diğerini yavaş yavaş yuttuğunu gördüğünüz gibi: Fakat eğer canlanırsa, tüm kirliliğini kaybeder ve saf ve yeni bir cisim yeniden kazanır, ve hem cisim hem de ruh asla ölmez, fakat her zaman ve sürekli kalır, tıpkı beden ve ruhun son günde de yapması gerektiği gibi.

Bilgelerin Karışımı (Taş), Tuz'dur ve tüm sanatın kökü, aynı zamanda anahtarıdır; bu anahtar hem açar hem de tekrar kapatır, ve bu anahtar el altında olmadıkça hiç kimse onu açamaz veya kapatamaz. Ve dünyada hiç kimse, Tuzu tanımadıkça ve nemli ve ılık, neminin çözülebileceği uygun bir yerde gerçekleşen hazırlanışını bilmedikçe mükemmel anlayışa ulaşamaz; o zaman onun özü mükemmel kalır. Geber'in sözü buraya kadardır.

AÇIKLAMA.

Biliniz ki o Tuz, Filozof Geber'in bahsettiği gibi olacaktır; başlangıçta Tuz görünümünde olmasa da, yine de Tuz olarak adlandırılır ve aynı zamanda Tuz'dur, neredeyse siyah ve kötü kokuludur (çünkü işte kan gibi olur) ve zamanla beyaz, saf ve berrak hale gelir. Ve bu iyi ve asil bir Tuz'dur, ancak kendi başına necis iken, saflaşır. Kendi kendine çözünür ve pıhtılaşır, yani Filozof'un dediği gibi, kendi kendini açar ve kapatır. Kendi kendine pıhtılaşırken sanatı kapatır; kendi kendine çözünürken sanatı açar, zira Filozofların bu Tuz'undan başka hiçbir Tuz bunu yapamaz. Tuz ve bir ağaç, Filozof'un inandığı gibi, neminin kendi kendine çözülebileceği nemli ve uygun bir yerde yapılabilir. Bununla, suyunun damıtılabilmesi için ılık olması gerektiğini ima eder, ancak eski at gübresinden daha sıcak olmamalıdır.

TAŞIMIZ HAKKINDA BAŞKA BİR BİLGİ.

Makedonya Kralı Büyük İskender, Felsefesinde bize şöyle der: Biliniz ki Tuz ateş ve kuruluk olacaktır. Ateş pıhtılaştırır ve doğası sıcak, kuru, en dibe kadar nüfuz edicidir; özelliği ise, Güneş ve Ay'ın ateşin şiddeti ve o doğal ateşin ılımlılığıyla (yaptığı gibi) beyazlatmaktır; Güneş cisimleri kızıllıkla ruhani bir doğaya sürerken, Ay beyazlıkla tüm karalığı ve kötü kükürtleri cisimlerden uzaklaştırır. O şeyle cisimler kalsine edilir, başka türlü veya başka şeylerle değil; ve o, beyaz ve kırmızı için gerçek İksir'dir, tüm şeylerdeki temel ve köktür, aynı zamanda yüce Tanrı'nın yarattığı en yüksek iyiliktir, sadece akıllı ruh müstesna. Zira tüm yeryüzünde, bu Taşımızdan daha büyük etkiye sahip hiçbir Taş bulunmaz ve hiçbir yeryüzü evladı bu taş olmadan gerçek sanatı bulamaz. Gökteki Tanrı'ya şükürler olsun ki bu sanatı Tuz'da yarattı ve tüm eriyebilir şeyler kolayca dönüşür. O, her şeyin üstünde ve tüm yaratıklarda beşinci özdür. Yüce Tanrı gökten yaratıkları sadece bu şekilde kutsamakla kalmadı, aynı zamanda övgü, üstünlük, güç ve bilgelik de Tuz'da tanınmalıdır. Kim çözündürüp pıhtılaştırabilirse, bu sanatın sırlarını iyi bilir. Ancak Tuz, belirli asil bir Tuz'da ve tüm şeylerde bulunur. Bu nedenle, kadim Filozoflar ona ortak Ay adını verdiler: Zira tüm insanlar ona muhtaçtır. Ve eğer zengin olmak isterseniz, Tuzu tatlı olacak şekilde hazırlayınız. Eğer ruhlar onda pişirilirse, böylece haklı çıkarılırlar ve hiçbir başka Tuz, ruhu daha fazla sabitleyecek kadar sabit değildir ve ateşle uçucu hale gelmez. Yeryüzünün Tuzu ruhtur, zira her şeyi pıhtılaştırır, yeryüzünün ortasından gelir, yeryüzü yok olurken,

Kısım 8 / 42

Ve yeryüzünde hiçbir şey tentür gibi değildir. Zira eriyebilir Tuz, ki o, herkesin arzusuna göre işlenmeye izin verir, Rebis, bir taş, Tuz, tek bir beden olarak adlandırılır; ve o, iğrenç ve reddedilmiş bir şeydir, yine de cisimleri arındırır, onları restore eder, tüm sanatın anahtarıdır ve yeryüzünün münferit şeyleri hakkında aradığınız her şey onda bulunur, girişi hakkında cahil olmanız şartıyla, ki o giriş o kadar yüce ve büyüktür ki tüm basiretli ve bilge kişilerden gizlenmiştir. Eğer cisimlere girerse, onları mükemmel bir şekilde tentüre eder. Öyleyse Tanrı'dan, girişiyle birlikte bu tuzdan başka ne dilerdiniz? Gerçekten de, o Tuz'da daha da büyük bir mucize gözlemlenir: Zira bir insan 1.000.000 yıl yaşasa bile, başlangıcı, yani bu kadar asil bir hazinenin küllerden nasıl yakıldığını ve tekrar küllere nasıl indirgendiğini yeterince hayret edip yeterince düşünemezdi. O külde Tuz vardır ve kül ne kadar çok yakılırsa, o kadar çok kül sağlar. Şu gözlemlenerek ki, o ateşten gelir ve yeryüzünden gelen ateşe döner. Ve herkes itiraf etmelidir ki Tuz'da, Cıva'yı öldürecek iki Tuz yapılacaktır. Bu en ince söylem, yani Kükürt ve radikal nem, en ince toprakta doğar ve oradan Filozofların Taşı haline gelir, ki o her şeyi yapar; Filozoflar ise onun tek bir belirli şeyden, doğadan gelen tek bir şeyden yapıldığını ve hiçbir yabancı şeyin ona yaklaşmadığını yazarlar ve söylerler. O şey şimdi her zaman, tüm dünyadaki tüm insanlar arasında, tüm şeylerde bulunur ve içinde dört elementi barındırır. Ey bu sanattaki en kolay şey, ki bunca insan böylesine aptalca ve aşağılık bir şeyi arar, yine de pek azı onu bulur. Kitaplarda açıkça bulunur ki sanat, o şeyde ve tuzda adil ve gerçek olacaktır ve girişiyle birlikte sağlanır. Bu fayda ve yaratılış için, Tanrı'ya övgü ve şan olsun, ebediyen ve daima. Ayrıca bu konu hakkında, bilgelik uyarınca söylenmiş, tuz hakkında birçok şeyi işaret eden pek çok şey yazılmalıdır. Ancak burada, her birine okuduğu her ne ise kendi muhakemesini bırakacağım; ben ise sadece onun girişi, meyvesi, hayatı, bahçenin nasıl açılacağı ve asil güllerin kendi tarlalarında nasıl görüleceği hakkında yazacağım, yani hangi yollarla kendilerini çoğaltıp bin kat meyve verebilecekleri ve kadavranın tekrar belirgin hale getirilebileceği ve ölümsüz bir yaşama yeniden diriltilebileceği hakkında yazacağım, öyle ki kusurlu cisimlere girip onları arındırabilsin ve tam mükemmelliğe indirgeyebilsin ve onları boyayabilsin, böylece nihayet birlikte sabit kalabilsinler.

Şimdi onun girişinden bahsedeceğim, dört şeyi bir kenara bırakacağım ve onu (Taşı) sadece üç şeyden adlandıracağım: Bitkisel, Hayvansal, Mineral Taş, ve her birini özel olarak, onların işleyişini de, diğer birçok şeyle birlikte. Şimdi üç şeyi de bir kenara bırakacağım ve en azından birini tartışacağım, ki içinde yaşadığımız ve köken aldığımız dört element bulunur. O eşsiz şey, her yönden iyi mühürlenmiş ve gözlemlenmiş bir imbikte yerleştirilir; ve adettendir ki, siz de burada o güzel sanat için almaya çalıştığınız her şeyde böyle yapınız; o şeyin içinde bulunduğu ve Aqua Fortis'te nasıl bulunduğu da bilinir, ki o da kalan topraktır. Ve sonra tarlaya ekim yapılabilir, ve o Mineral Taş ve Yeşil Aslan olarak adlandırılmıştır, ki o kendi kendine pek çok ruhu yutar. Ve sonra hayat imbik aracılığıyla ruhuna geri döner ve kadavra camın dibinde kalır; ki onda ateşin ayıramayacağı iki element daha vardır, zira kül ateşin kendisinde daha çabuk yanar ve bu sayede Tuz daha da güçlenir. Toprak, beyazlayıncaya kadar o kadar uzun süre kalsine edilmelidir ki, sonra toprak isteyerek kendini ayırır ve kendi toprağıyla birleşir. Zira her şey benzerini çeker, ki onun toprağı sizin gördüğünüz şeye o kadar hevesle susar ve onun canlandırılabileceğini bilir. Ona soğuk-nemli elementi içmesi için sununuz, öyle ki yeryüzünü bir sap genişliğiyle yönetebilsin ve sekiz gün boyunca öylece bırakınız, öyle ki kendi aralarında iyi birleşebilsinler. Sonra buna dikkat etmelisiniz, ki gerçekten sizin tarafınızdan daha ne yapılması gerekir. Zira gerçekten de bu noktaya kadar size başka hiçbir şey vaat etmedim. Güneş ve Ay, erkek ve kadın gibi, bir araya gelmelidir, aksi takdirde sanat mükemmelleştirilemez. Bu nedenle diğer tüm yabancı görüşler yanlış ve hatalıdır: bu gerçek temeli düşününüz, zira Tuz öyledir ki fiyatını tüm dünya ödeyemez; ne de tentür için hazırlanır, aksine tentür ona verilmelidir; ne de bu sanat hiçbir metalde bulunmaz.

Kısım 9 / 42

YAŞLIDAN, MADDE VE FORM HAKKINDA, BAŞKA BİR ANLAYIŞ.

Filozofa göre, bu doğal şeyler, doğal bir kökenden, yani Madde ve Biçimden doğuştan gelen ve doğa tarafından işletilen şeylerdir, tıpkı bir taşın bir ağaçtan geldiği gibi. Madde ve Biçim, doğası gereği, doğanın kendisinden farklıdırlar; ve bu ikisinden birleşen şey doğal olarak taşımızın doğası diye adlandırılır. İlk kısmında, Lunarya belirli beyaz pıhtılaşmış bir topraktan güçlü bir şekilde ortaya çıkar, Filozof'un dediği gibi: beyaz toprağımızdaki Güneşimize bakın. Ancak sanatımızın birleştiği araç, B. M. ile iki veya üç kez saflaştırılmış sudur; bu suyun zengin bir doğadan gelen buharı ve bu zenginlikteki taşımızın en yakın kısmı, gizli bir maddedir, nüfuz eden bir zenginliktir ve insan bedeninin nihai tesellisidir; ve bu su ile metallerin içsel cıvası çıkarılmalıdır. Bu nedenle, şu sonuca varılmıştır ki taşımız iki ışığın elementlerinden yapılmıştır ve canlı gümüşümüz, yanmaz yağımız, bedenlerin ruhu ve ışığı olarak adlandırılır; zira gerçekten de, ölü ve kusurlu bedenlere eşsiz, ebedi bir ışık ve yaşam bahşeder. Bu nedenle, oğlum, sizden özenle rica ve niyaz ederim ki, taşımızdan canlı gümüşümüzü çıkarasınız, ve bunu büyük bir anlayış ve çeviklikle yapasınız.

TOPRAĞIN FAZLA TOPRAĞINDAN ARINDIRILMASI.

Söz konusu toprağı veya maddeyi, suyunu ve ruhunu elde edebilmeniz için önce azaltmalı, öğütmeli veya kalsine etmelisiniz. Sonra onu cama kapatın ve üzerine adi yaşam suyu dökün, öyle ki maddenin üzerinde üç veya dört parmak genişliğinde yüzsün; sonra bir saat ısıya tabi tutun ve banyo yoluyla damıtın. Ardından, tortuyu tekrar kalsine edin ve daha önce yaptığınız gibi kendi suyuyla özütleyin, toprakta artık hiçbir şey bulmayana dek. Bunu başka bir iş için saklayın; ayrıca tüm bu özütlenmiş suları saklayın ve onları M.B. ile nazik bir ateşle damıtın, ve damıtma kabının dibinde kristal bir taş gibi, tüm topraksılıktan arınmış, bizim toprağımız dediğimiz zarif bir madde bulacaksınız. Bu toprağı cam bir damıtma kabına koyun ve M. B. içinde kuruyup beyazlaşana ve akışkan hale gelene kadar kalsine edin. Ve bu yöntemle bu dünyanın hazinesini elde etmiş olursunuz. Bu görüşe göre, yeryüzündeki her şey kalsine edilir ve arındırılır: her taş, hayvan, mineral ve bitki bu sözü edilen toprağa o kadar kolay girer ki, kendi süt

Filozoflar böylece iki sudan bahsederler ki, bunlar yine de tek bir sudur ve taşı onda, başka hiçbir yerde bulursunuz. Şunu da fark edeceksiniz ki, yeryüzüne eksik olanı gök bolca bahşedebilir ve bu, bize burada bahşettiği doğadan değildir: öyle ki, bu taşımızla kıyaslandığında, tüm kuru ve çorak bedenleri nemli, tüm soğuk bedenleri sıcak, ve tüm saf olmayan bedenleri temiz ve arı kılar, ve gerçekten de yazabileceğimden çok daha fazlasını yapar: yine de taşımız bizimki tüm bu tabiatlardan değildir, tıpkı sonsuza dek sürecek olan göğün de aynısını yapması gibi: zira tüm kudret ona işlenmiştir ve bu, Üstat tarafından ilahi bir sanatla ve ateşin faydası ve yardımıyla, o kudretin ona işlenip onu kucaklamasıyla olmuştur. O, her zaman Tanrı'ya şükran duyar.

Kısım 10 / 42

GÜNEŞ ONUN BABASI, VE AY ONUN ANNESİDİR.

EĞER bu ikisi ruh ise, o zaman taşı doğururlar: Güneş kükürt, Ay ise civadır, ve bunlardan bilgelerin taşı yapılır; bir kısım kükürtten ve dört kısım civadan yapınız: O kükürt ruhunu ifade eder, böylece sıcak ve kuru kükürt ile soğuk ve nemli civayı bir arada tutar: beni doğru anlayınız ve gözlemleyiniz, tıpkı daha önce su olanın tekrar suya çözünmesi gibi, beden de daha önce civa olan civaya çözünür.

İLK MADDE VEYA TOHUM HAKKINDA, metallerin her tohumda saklı olanı, iki tanedir: yani, Erkek ve Dişi.

Metaller yaratılmış şeylerdir ve bitkilerin diğer tohumları gibi yeryüzünün tohumlarıdır: bu nedenle, diğer yaratılmış şeyler gibi, kendi topraklarında hareket ettirilmeli, içinde üreyip meyve vermelidirler: Zira bu olmazsa, hiçbir metal büyümezdi ve tohum, topraktan sıvılaştırılmış metaldir: ve eğer tohum toprağa atılırsa, diğer büyüyen şeyler gibi o da büyümesini gösterir: Bu nedenle, toprak bizim tarafımızdan hazırlanmalı, yani ilk madde, ve tohumumuz ona atılmalı, ve sonra türüne göre meyvelerini verecektir. Bu nedenle, tek bir şeyden üreme için bu hareket gereklidir, yani toprağın yarattığı ve insanın değil, ilk maddeden, ki bu taş olacak ve sabitlenecektir, ister kalıcı ister uçucu olsun, ve tersine, sabit hale gelsin, yani beden ruh olsun, ve ruh beden olsun: ve sonra bundan öyle bir ilaç olsun ki, kendini bir renkten diğerine dönüştürür: ve beyaz renkte aranan beyaz olur, kırmızıda aranan ise kırmızı. İlk madde, Tanrı'nın yaratmasıyla ve insanların elleriyle değil, birçok şeyden kendi ilk maddesine indirgenmiş tek bir şey olur: zira gerçekten de, yalnızca doğa tarafından birleşmiş ve özüne dönüşmüştür. Sonra onu alırız, ayırırız ve sonra tekrar birleştiririz, kendi suyuyla yıkarız, böylece beyaz olsun, ve sonra da kırmızı olsun: Ve nihayet bu bizim toprağımızdır, içinde Güneşimiz ve Ayımızı rahatça seyrederiz, en saf hale getirilmiştir: Zira Güneş tüm metallerin babasıdır, Ay ise annesidir: bu nedenle bu ikisi, karı koca gibi, Güneş ve Ay olarak birleşmelidir, aksi takdirde hiçbir evlat olmayacaktır: Zira gerçekten de, tek başına ne üretebilir ne de meyve verebilir, denildiği gibi, hem kırmızıda hem de beyazda birleşmiş olmaları gerekir. Güneş, yine denildiği gibi, babadır, Ay ise metallerin annesidir. Ve bu konuda binlerce kitap yazılmış olsa da, yine de en azından tek bir şeydir, yani ilk madde: sanatın hazırlandığı, içine tanemizi, yani Güneş ve Ay'ı attığımız, ki bunlar türlerine göre meyve verirler: Eğer metallere atılırsa, o zaman en iyiye, yani Güneş ve Ay'a dönüşür. Bu en doğru olandır. Tanrı'ya şükürler olsun.

HAKİKİ SANATIN ZARİF BİLGİSİ.

Filozofların görüşüne göre, ruhun pıhtılaşması olmadan bedenin çözünmesi gerçekleşmez: Zira ruh bedene dönüşür dönüşmez, gücünü kazanır. Ancak biliniz ki ruh hala uçucudur ve henüz sabit veya kalıcı değildir, bu nedenle henüz işleyemez: Ancak sabit hale gelirse, aynı hızla işler. Bu nedenle, onunla bir fırıncının ekmekle uğraştığı gibi uğraşılmalıdır: sonra ruhtan biraz alıp bedene veriniz, tıpkı bir fırıncının una maya eklemesi gibi, ve sonra maya tüm maddeyi mayaya dönüştürür. Bizim ruhumuz da aynısını yapar, yani mayamız. Ve böylece, tüm madde mayalanana kadar sürekli mayalanmalıdır: Böylece ruh bedeni arıtır, öyle ki o ruh olur, ve böylece bu ikisi bir şeye dönüşür: ve bu yöntemle, içine atıldıkları her şeyi kendi tabiatlarına dönüştürürler: Bu doğrudur.

Kısım 11 / 42

Ve bu ikisi nazik bir ateşle birleştirilmelidir, ve bu sürekli olarak nazik bir ısıyla, bir tavuğun yumurtaları kuluçkaya yatırdığından daha sıcak olmamalıdır. Sonra onu ne çok sıcak ne de çok soğuk olan M.B.'ye koyunuz: Ancak kuru ve ıslak olan, birbirinden ayrılmalı ve sonra tekrar birleştirilip bir araya getirilmelidir, ki bu da civayı bizim için saf altın ve gümüşe dönüştürür.

Bu nedenle, artık hiçbir yokluk çekmemelisiniz, aksine Tanrı'ya, gerçekten de birçoklarından gizlenmiş olan lütufları için şükran ve hamd etmelisiniz. Zira Tanrı bu sanatı bilge kişilere şu sebeple açığa vurmuştur: O'nun yüce adının ve şanının tanınması ve komşunun bu sayede sıkıntısından kurtulması için: Zira Tanrı insanı iki temel sebeple yaratmıştır: yani, bu yaratığı aracılığıyla ibadet edilsin ve yüceltilsin, ve ihtiyaç anında komşusuna yardım etsin diye.

Bu nedenle, size emanet edilen yeteneğin gömülü kalmaması için kendinize iyi bakınız, aksine onu Tanrı'nın şerefi ve komşunuzun faydası için faiziyle ödünç veriniz: Zira her insan, başka bir insana yardım için verilmiştir, böylece bu yolla rahatlasın, ve genellikle Tanrı insanı diğer insanlar aracılığıyla teselli eder: Bunun örneklerini Kutsal Yazıların kendisinde, Yusuf'ta, Habakkuk'ta, Susanna'da ve diğerlerinde buluruz.

ŞİMDİ VASİYETİM GELİYOR, ki onu size, sevgili oğullarım, kalbimin en derin köşelerinden anlattım.

Ey bu sanatın aşıkları, sevgili oğullarım ve ailemin çocukları, size diyorum ki, öğreti, uyarı, deneyim ve bilgi uğruna, bu Vasiyetimin hayırseverlikten dolayı yazılmasını dilerim, öyle ki herkes bu sanatın hakikatinin şahitliklerini bilsin, ve kimlerden sakınmanız gerektiğini, ne almanız gerektiğini, nasıl çalışmanız gerektiğini, ve Filozofların tüm sözlerini ne şekilde anlayabileceğinizi bilsin. Kimleri, Yüce Tanrı her şeyi kuruluk ve nemden yarattığı gibi, bizim bu sanatımız da O'nun ilahi lütfuyla doğacaktır. Şayet şimdi kim doğanın kökenini ve seyrini biliyorsa, o zaten sanatımızı anlamış demektir. Fakat bundan habersiz olan kişiye bu sanat imkânsız görünür, oysa ekmek pişirmek ve bira mayalamak kadar kolay hale gelecektir. Öyleyse, Kutsal Yazı'nın şahitliğine göre, başlangıçta Tanrı ilahi takdiriyle göğün ve yerin hikmete uygun olarak yaratılmasını dilediğinde böyleydi: fakat tek bir madde dışında, kendine özgü bir adı olan hiçbir şey mevcut değildi: o ne kuru ne de nemliydi: ne toprak, ne hava, ne ateş, ne ışık, hatta ne de karanlıktı, fakat buhar veya sis benzeri, ne görülebilen ne de dokunulabilen tek bir maddeydi: buna Hyle, yani ilk madde deniyordu. Zira bir şeyin yeniden hiçlikten yapılması gerektiğinde, o hiçliğin birleşmesi gerekir: ve tek elle tutulur maddeden bir şey, ve elle tutulur maddeden de canlı bir ruhun verildiği bir beden yapılmalıdır ki, ondan, Tanrı'nın lütfuyla, kendi benzer türünü alsın. Şunu da belirtmek gerekir ki, Tanrı maddeyi yarattığında, o kuru ve nemle sıkıştırılmıştı. Fakat şayet ondan nemli bir şeyin büyümesi gerekiyorsa, o zaman kurudan ayrılması zorunluydu, ateşin kendi başına, toprağın da kendi başına olduğu gibi: toprağın da, ondan nemli bir şeyin büyümesi için suyla serpilmesi gerekiyordu: zira nem olmadan hiçbir şey büyüyemez. Benzer şekilde, su içinde de hiçbir şey büyümez, eğer üzerinde durabileceği toprak mevcut değilse. Şayet su toprağı nemlendirmeli ise, o zaman su üzerinde yüzen bir madde orada mevcut olmalıdır. Örneğin, rüzgâr canlılara su bahşeder: zira esmez veya var olmazsa, su ona yardım edemezdi; su da, bir zamanlar yeryüzünü sular altında bırakarak, tüm suların geri dönüş ve akış noktası olan denize dönerdi ve oradan asla geri gelmezdi. Yeryüzünün tüm sakinleri de, kuruluk ve çoraklık yüzünden yok olmaya ve zayıflamaya zorlanırdı. Bu nedenle bir element, diğerinin yardımı olmadan hiçbir meyve veremez, ne de rüzgârı zorlayacak ve onu çalışmaya sevk edecek bir şey mevcut olurdu, zira aksi takdirde daima hareketsiz kalırdı: Bu nedenle, onu çalışmaya ve harekete zorlayan ve sevk eden ateş mevcuttur.

Kısım 12 / 42

tıpkı gördüğünüz gibi, ateşte su kaynatırsanız, oradan duman çıkar ki o havadır, ve hava suyun pıhtılaşmasıyla oluşur, ve hava kökenini sudan, Güneş'in ısısı aracılığıyla alır. Zira Güneş parlaklığını su aracılığıyla bahşeder ve suyu ısıtır, böylece buhar orada kendini görünür kılar. Bu sonra rüzgâr olur, ve havanın bolluğu nedeniyle nem ve yağmur oluşur, böylece su ve hava tekrar suya veya yağmura dönüşür veya pıhtılaşır, ve yağmur aracılığıyla yeryüzüne düşerler, ki buradan tüm meyveler, kanallar ve diğer tüm sular da akıntılarını alır ve denize girerler, tıpkı küçük bir dünya olarak kabul edilen insanınki gibi, zira tüm damarlar bir miktar buhardan, ısı vasıtasıyla çekilir, dolar ve mesaneye boşalır, ve biri diğerini takip eder.

Benzer bir şekilde, Güneş ve Ay'dan gelen bir miktar buhar aracılığıyla havadan, ve akıntılar ile Kızıldeniz aracılığıyla her gün oluşan taşımızla karşılaştırılır: doğanın kanallarına.

Ve Tuz, Felsefe Taşı olarak adlandırılmayı hak etmezdi, zira taşımıza benzer görünse de, bunun sanatımızla hiçbir ilgisi yoktur; Zira bu şeyler tarafımdan bu nedenle yazıldı ki, taşımızı daha iyi tanımayı öğrenesiniz. Zira taşımızdaki madde, insan elleriyle, kül ve sudan değil, Tanrı'nın takdiri ve yaratılışıyla, doğa aracılığıyla birleşmiş ve dört elemente benzer şekilde dengelenmiş bir lütdür, sahip olması gereken her şeye sahiptir, hiçbir eksiği yoktur, ondan hiçbir şey alınmaz, fakat biz onu olduğu gibi ve gerektiği gibi alır ve işleriz, çünkü o lüde benzer hale gelecektir. Bu nedenle lütü bu sebeple koydum ki, hakiki anlayışa ulaşasınız: Ve taşımızın içinde bulunduğu maddeyi aldığınızda, onu bir imbikte Meryem banyosuna koyup damıttığınızda, su alıcıya doğru akar, ve toprak olarak kabul edilen Tuz dipte kalır ve böylece kurutulur, ve böylece nemliyi kurudan ayırmış olursunuz, ve sonra bedeni incecik öğütün, onu bir Meryem Banyosuna koyun ve çözülene kadar ısıda o kadar uzun süre bırakın: Bu yapıldıktan sonra, suyunu tekrar içmesi için ona sunun, hepsi yavaşça ve ardışık zamanlarda, berraklaşana kadar: Gerçekten de pıhtılaşır, çözünür ve kendini arıtır: zira damıtılmış su, bedene hayatını bahşeden ruhtur ki, bu onun eşsiz özelliğidir, şunu not edin: Su rüzgârdır, ve rüzgâr hayattır, ve rüzgârın yaşadığını görürsünüz, ve hayat ruhtur: Bu nedenle bu işte su ve yağ bulursunuz, yağ ise daima bedenle kalır ve yanmış kan gibidir: sonra, beden ısıyla, zamanın uzunluğuna göre arıtılır, tıpkı bu konuda size her zaman öğretildiği gibi: Bu nedenle, size vasiyetname olarak verilen, bu İnceleme'nin sonuna kadar size buyurulan tüm toplamı, ve sizin, evet her birinizin, her şeyden önce bu sanatta hiçbir şeyi denememeniz konusunda sadakatle uyarılmanızı isterim, ta ki size buyurduğum şeyleri önce iyi anlayana kadar. Zira tüm dünyada, bu sanatın işlendiği bu tek şey dışında hiçbir şey yoktur: Onu bilmeyen, sanata asla ulaşamaz: Gerçekten de o, dağlardan veya yeryüzünün mağaralarından çıkarılmayan eşsiz bir şeydir, Güneş, Ay, Kükürt, Tuz vb. gibi değil. Fakat Tanrı onu nasıl yarattı. Bütün bunlar hiçbir şeydir, fakat bu, çok karanlık bir havadan gelen şeydir.

Kısım 13 / 42

havadan alenen gün ışığına çıkar, ve kendi toprağından düşer düşmez çalkalanır ve kendini bariz bir şekilde belli eder; yeryüzüne dokunduğu anda, o kadar çabuk da tekrar kaybolur, ne de bir daha görülür veya bulunur, fakat havada, düşüşünde yeryüzüne dokunmadan önce yakalanır ve işlenir, tıpkı daha önce hemen her yerde yazdığım gibi. Ve başlangıçtan beri ona çeşitli isimler vermiş olsam da, yine de böyle adlandırılır: ve hakiki temele ulaşmanız için, adını size tekrar kazıyacağım, ve ona ilk olarak HYLE diyeceğim, yani her şeyin ilkesi; ona ayrıca Eşsiz Aziz (içindeki çatışan elementlerden anlayın), Felsefe Taşı, Güneş'in, metallerin, kaçak hizmetkâr, tunç taş, Thyrnian taşı, Magnezya veya bedensel taş, Markazit, değerli taş, özgürlerin taşı, altın taş, dünyevi şeylerin kökeni, ayrıca Xelis (Silex'in ters çevrilmesiyle), Xidar (aynı ters çevirme ile, kök), Petra, Atrop (porta'nın ters çevrilmesiyle) ve başka hangi isimleri olursa olsun denir, yine de o en azından tek bir şeydir: Ve o ortak bir şey haline geleceği için, bu nedenle hepinizi sadakatle uyarmak isterim ki, diğer tüm Sofist hilelerinden kendinizi özenle koruyasınız, zira gerçekten de, HEPSİ kötü karıştırmış ve hata yapmış, ve Hedefe hiç ulaşamamış olanlar, Simyacı olarak adlandırılacaktır. Sebep, taşımızı, ne de onun erdemini, ne de hazırlanışını doğru dürüst bilmemeleriydi.

Ey oğlum, bu Vasiyetnamemi hatırlayın, ki onu sadık bir kalpten, ve merhametten, hata eden emekçiler uğruna, ve hayırseverlikten dolayı yazdım ve bahşettim, her ne kadar haklı olarak gizli tutulması gerekse de: Yine de, o sanatın öğrencilerine karşı duyduğum olağanüstü merhamet beni adeta zorluyor, öyle ki onu artık gizleyemiyorum. Bu nedenle, Rabbimiz ve Kurtarıcımız İsa Mesih'in çilesi adına rica ederim ki, bu bahsettiğim Vasiyetnamem hiçbir şekilde cahillere, layık olmayanlara ve dindarlara iletilmesin, aksi takdirde Tanrı'nın adil hükmü belki de bizi öfkeyle boğar ve ele geçirir, ve sonunda

bizi ebedi lanetin sonsuz uçurumuna atmasın, ki aynı çok merhametli Tanrımız, bunu en merhametli şekilde engellemekten geri durmasın.

Gerçekten de, Hyle'nin ne olacağını, Hyle'nin ne olduğunu veya ne arzu ettiğini tasdik etmek, önemsiz bir mesele değildir. Bu nedenle (Hyle), ilk maddedir, Filozofların tuzu, Azoth ve tüm metallerin tohumudur; Magnesia ve Lunaria'nın bedeninden çıkarılır.

Hyle, her şeyin ilkesidir ve başlangıçtan beri maddeydi: ne nemli, ne kuru, ne toprak, ne su idi; ne aydınlık, ne de karanlıktı, fakat karmaşık bir karışımdı, ki bu HYLE'dir.

ŞİMDİ BU KİTABIN İKİNCİ KISMI GELİYOR.

Öncelikle bilinmelidir ki, Yüce Tanrı başlangıçtan itibaren ilk atamız Âdem'i, tüm göksel ve dünyevi cisimlerle birlikte Cennet'e yerleştirdikten ve ona, iyi ile kötüyü bilme ağacının meyvesinden yemeyi ebedi ölüm cezasıyla yasakladıktan sonra, o zaman, Âdem ilahi emri çiğnemeden önce, insan hiçbir şeye kesinlikle ihtiyaç duymuyordu, çünkü hâlâ ölümsüzdü: Fakat yasak meyveden tattığı anda, hemen dünyanın her şeyine muhtaç hale geldi; ilahi emirle bir Melek tarafından Cennet'ten sürülerek bu kirli dünyaya gönderildi ve beraberinde yoksulluk, felaket, hastalık, sıkıntı, endişe ve nihayet acı ve çetin ölümü getirdi. Fakat ilahi emre itaat etmiş olsaydı, ömrünü, yani bin yılını Cennet'te yaşar ve oradan da kendi türünden tüm insanlar gibi cennete alınırdı. Fakat itaatsizliği yüzünden, Tanrı'nın gazabını kendine, soyuna ve hatta tüm dünyanın tüm yaratıklarına çekti; Tanrı da onu her türlü hastalıkla ziyaret etti: yine de, merhametli ve şefkatli bir TANRI olarak, sefil insanların çeşitli kusurları için, saf lütuf ve merhametinden dolayı, tıp ve bu türden diğer en asil şeyleri yeniden yarattı; ki bu sayede bu sefil ölümlüler bazen hastalıklardan kurtulabilir, açlığı ve bedensel ihtiyaçları, diğer felaketleri ve sıkıntıları giderebilirlerdi, tıpkı...

Kısım 14 / 42

...tıpkı açık ışıktan daha net olduğu gibi, insanın bedensel yiyecek ve içecekle beslendiği de aşikârdır.

Bu nedenle, insan şimdi Âdem ve Havva'nın doğuştan gelen asli günahı yüzünden her türlü yük, sefalet ve ıstırapla dolu olduğundan, babamız Âdem de, o zaman Tanrı tarafından bilgeliğine göre bahşedilen binlerce sanatı bilmesine rağmen, bin yıl yaşayamadı. Fakat eşyaların, otların ve tıbbın erdemlerini bilmeseydi (ki Tanrı'nın lütfuyla biliyordu), dört yüz yıl bile yaşayamazdı, dokuz yüz yıl ve ötesini ise hiç yaşayamazdı. Ancak nihayet tıbbi sanatı ile kendini daha fazla idame ettiremeyince, bu nedenle oğlu Seth'i Cennet'in yakınına gönderdi, hayat ağacını getirmesi için; ki onu orada bedensel değil, ruhsal bir yolla elde etti. Nihayet merhamet yağını aradı ve bu yapıldıktan sonra, ilahi emirle bir Melek tarafından ona o yağı elde etme sözü verildi ve kısa süre sonra zeytin çekirdekleri gönderildi.

dördüncü Monarşi'ye kadar, uzun bir süre boyunca, bu eşsiz ve en Asil Tıp ve kutsanmış taş, onların yaşamlarını iyi ve sağlıklı bir esenlik içinde bozulmadan korudu ve onları ölümden sakladı. Fakat bu tür ilahi armağanları diğerlerinden biraz daha iyi bilenler –bazıları, diyorum ki, üç yüz yıl yaşadı; bazıları dört yüz, bazıları beş yüz, Âdem ve oğullarından bazıları gibi; dokuz yüz, Metuşelah, Nuh ve ötesi gibi, onların torunlarından bazıları, Bacham, Ilrehur, Kalix, Hermes, Geber, Albanus, Ortulanus, Morienus, Makedonyalı İskender, Anaksagoras, Pisagor ve daha pek çokları, bu kutsanmış taşın asil ilacını en büyük sessizlik içinde sahip olup kullanmış ve korumuş, onu kötülükleri için kötüye kullanacak değersizlere de açıklamamışlardır, tıpkı Tanrı'nın her zaman şımarık, cüretkar, kötü ve habis insanların yolunu tıkamayı bildiği gibi. Bu nedenle, Yüce Tanrı'nın dünyaya öyle asil bir sanat bahşetmesine şaşmayın ki, bu sanatla sadece Hayvan Bedenleri iyileştirilemez, aynı zamanda metallerin bedenleri de saflaştırılabilir, sabitlenebilir ve en asil Güneş ve Ay'a dönüştürülebilir; ve bu, etli bedenlerin hayvanlarıyla olduğundan daha da kolay bir şekilde yapılabilir. Ve o zaman aşikâr bir gerçektir ki, GLORIA MUNDI adını verdiğim bu küçük kitabımın bu üç bölümünden fazlasıyla anlayıp öğrenebileceğiniz gibi, aynı zamanda, Hristiyan hayırseverliği ve şefkatiyle, size hiçbir hile olmaksızın buyurduğum ve teslim ettiğim öğretimi takip etmek isterseniz, bu doktrinimin bilgilerine göre, yukarıda bahsedilen eserlerimde anlattığım gibi, bizzat eylemle de başarabilecek ve kanıtlayabileceksiniz. Fakat yeteneğinizin gizli kalmamasına dikkat edin, aksine yoksul ve muhtaçların tesellisi, Hristiyan Okulları ve Kiliselerinin inşası ve Tanrı'nın övgüsü ve yüceliği için kullanılsın, ta ki ebedi lanetin ilahi gazabı ruhunuzu kuşatmasın. Tanrı bunu en merhametli şekilde uzaklaştırsın ve bizi Kendi sözünde korumaya lütfetsin.

Kısım 15 / 42

OKUYUCUYA.

Çok dostane Okuyucu, uzun süre oyalanmamanız, aksine görüşümü ve temelimi mümkün olduğunca uygun ve kesin bir şekilde anlamanız ve okumanın size belki de zahmetli ve sıkıcı gelmemesi için: bu nedenle, bu küçük eserimin başından, ortasından ve sonundan size açıkladığım ve adlandırdığım şeyleri azami dikkatle gözlemleyiniz, zira bu okuma sizde gerçekten bir yorgunluk değil, sevinç uyandıracaktır. Bu nedenle, en kutsal adını her zaman kutlamak ve ilahi lütfuyla O'na şükranlarımı sunmakla yükümlü olduğum Yüce Tanrı, bana bu şeyleri – o asil ve gerçek sanatın ustalığını, anlayışını ve deneyimini – bahşettiğinden, yine de kardeşçe hayırseverlik ve gerçek sadakatle, Tanrı'nın lütfuyla, çeşitli masraf ve zorluklarla elde ettiğim o en asil hazineyi gün ışığına çıkarmaya yöneldim, böylece iftiracıların görüşleri düzeltilebilir, siz de diğer, daha az gerekli, masraflardan kendinizi koruyabilir ve ben de sahte, kıskanç, kötü niyetli ve açgözlü bir adam olarak algılanmamış olurum. Bu nedenle, bu asil hazinenin ve Tanrı'nın en bol armağanının benimle birlikte ölmesini veya pas ve çürümeyle örtülmesini istemiyorum, özellikle de Tanrı'nın bizzat yetiştirdiği, pembe kanıyla döktüğü, maddi zamanında serptiği ve bu konularda beceriksiz ve aptallara açıklanmamasını emrettiği böyle tarifsiz ve teselli edici bir sırrın. Bu yüzden de bu asil ilaç, hak etmeden merhamet yağı olarak adlandırılamaz ve gerçekten de birçok nedenden dolayı, ki bunları kendi anlayışınız size sağlayacaktır. Bu nedenle, şimdi bu konuda daha fazla konuşmam veya yazmam kesinlikle gerekli değildir; gerektiği gibi, uygun şekilde açıklayacak, öğretecek ve ifşa edeceğim, böylece bundan sonra Felsefe'de çalışacak hiç kimse artık hata yapmasın veya yoldan sapmasın, aksine bu sanatın işleyişine kesin, gerçek ve neşeli bir erişime sahip olsun.

Bu nedenle, ben, bu kitabın sahibi ve yayımlayıcısı olarak, Hristiyan hayırseverliği aracılığıyla, size sadakatle öğüt vermek ve ricada bulunmak isterim ki, GLORIA MUNDI yazılı bu CENNETSEL LEVHAMI, tüm kibirli, adaletsiz, sefil insanlar, zalimler, küstahlar, alaycılar, aşağılayıcılar, iftiracılar ve bu türden diğer dindar olmayan insanlara karşı savunmanızı, onlardan saklamanızı ve ellerine geçmesine izin vermemenizi dilerim; hem de ebedi azap ve ruhlarınızın lanetlenmesi cezası altında, ki bu hükmü Tanrı bu günahkarlar hakkında zaten vermiştir.

Bu sizin azami özeniniz ve endişeniz olacaktır: fakat özellikle bu levhamı, Tanrı'nın bu tür armağanlarını liyakatlerine göre yücelten ve bu Tanrı armağanlarını hem doğru bir şekilde kullanabilen hem de doğru bir şekilde gizleyebilen gerçek âşıklara, muhtaçlara, dindar, dürüst ve hayırsever insanlara açıklamanız ve iletmeniz gerekir.

Fakat bu kitabım dindar olmayanların eline geçecek olsaydı, yine de Tanrı onları körlük ve aptallıkla vururdu, öyle ki onu anlayamaz veya kavrayamazlardı, onunla çalışıp faydalı bir şekilde uygulamayı ise hiç yapamazlardı: böylece Tanrı, dindar olmayanları nasıl alaşağı edeceğini ve kötülüklerini nasıl dizginleyeceğini bilir, tıpkı Kral Davut'un da Mezmurlarında dediği gibi:

Kısım 16 / 42

Düşmanları elinizde tutarsınız, Ve onların düşüncelerini, vesaire. Öyleyse, evlatlarım, öğretiyi gözetiniz, ve sonra burada geçici olarak ömrünüzü sağlık ve neşe içinde geçireceksiniz, ve sonra Rab size ebedi neşe bahşedecektir. Kutsal Üçleme, Baba Tanrı, Oğul ve Kutsal Ruh bunu nasip etsin.

GERÇEK SANAT HAKKINDA BİLGİ.

Bu sanatı seven herkese bildiririm ki, Filozoflar hakikati ve yalanı tek bir söz altında kucaklarlar: yani, hakikati kendi evlatları ve öğrencileri için; fakat yalanı aptallar, şeylerden bihaber olanlar ve yalanı hakikate, hakikati de yalana yoran ahmaklar için: Zira Filozoflar asla yalan söylerken yakalanmamışlardır.

Peki, ne sebeple? Onlar sanatımızın şeylerini doğru adlandırmış ve işi hakiki biçimde belirtmişlerdir, fakat ahmaklar yazıyı anlamamış ve belirsiz şeyleri kabul etmişlerdir, örneğin, işçiler almaları gereken suları buharlaştırırken, onlar pirit, kükürt, tuz, metal ve içinde hiçbir işlem olmayan çeşitli başka maddeler almışlardır, ve yine de atölyelerden pahalı şeyler olsalar da, işte kesinlikle hiçbir değerleri yoktur. Fakat maddemiz hiçbir atölyeden satın alınmaz, yine de her gün içinde bulunur ve tüccarlar onu sokaklara atarlar. Bu sebeple, lütuf ile bulunması yeterlidir: Fakat taşımızın maddesi, zanaatkârların üzerinde çalıştığı tüm şeylerle kıyaslanır: Zira taşımız bizim tuzumuz, civamız, bakır pasımız, halonitrumumuz, nişadırımız, Merih'imiz (demir), kükürtümüz ve bu türden sayısız başka şeydir, ancak ormanlık ve açık dağlardan çekiçler ve diğer aletlerle kazılıp çıkarılmaz: Fakat taşımız yalnızca kendi dağlarımızdan ve pınarlarımızdan çıkarılır: Tuz pınarımızda tuzumuz bulunur: toprağımızdan metalimiz, civamız ve kükürtümüz üretilir, ormanlık, yabancı ve açık dağlardan değil; ki bunların hiçbirini zanaatkârlar anlamaz, inanamaz ve kavrayamazlar; çünkü Rab onların duyularını karartmış ve tıkamıştır; bu nedenle bu şeyleri yapılması gerektiğinden farklı kullanmışlar ve hedefe en az ulaşmışlardır, yine de bu zıt anlamda ısrar etmiş ve inatçı kafalarına uymuşlardır; örneğin, nazikçe damıtmaları gerekirken, orada güçlü bir ateşle süblime etmişler, güçlü suları yakmışlar ve doğanın işleyişini ve maddelerini derhal yakarak onları hiçliğe indirgemişlerdir. Yine, çözmeleri gerekirken, orada pıhtılaştırmışlar ve yine, şeylerde beceriksiz oldukları gibi, maddeyi de beceriksizce ele almış, şüpheye düşmüş ve yalan sözlerle sanatı doğru değil, yanlış ilan etmişlerdir ki, bunda kendileri de haklı olarak yalan söylerler: çünkü kendi cehaletleri onları utanç verici bir şekilde aldatmış, bu da kendi belirsiz, karanlık kurnazlıklarına atfedilmelidir, zira kendi belirsiz anlayışlarına göre kelimeleri duyulduklarından farklı yorumlamışlardır. Örneğin, Filozoflar kalsinasyondan (ki buna öğütme derler) bahsettiklerinde, o beceriksiz filozof bozuntuları bunu yakma olarak anlamış ve şeyleri tamamen küle indirgeyerek onlardan hiçbir şey yapılamaz hale getirmişlerdir. Yine, Filozoflar çözer veya suya dönüştürürken, bu sivri burunlular doğayı güçlü su ile yakmışlardır, ve aynı su, ki kendi içinde hiçbir

Kısım 17 / 42

Gloria Mundi. 237 kendi içinde hiçbir [gücü] olmayan. [Yine de onun] bir işleyişi olduğuna inanır, [ve onunla] yanmış cisimleri çözmüşlerdir: oysa yapılması gereken, kendi içinde ve kendi öz doğasında olandır, yabancı bir eklemeyle değil; ve bu türden birçok gülünç saçmalık üretmişlerdir. Bunlar, sanatımızla kıyaslandığında, bir kristale kıyasla karanlık bir delik gibidir. Bu nedenle hepsi de ahmak kalmaya mahkumdur ve o sanata asla ulaşamazlar. Bu nedenle, bu kadar düşüncesizce ve daha az felsefi bir şekilde felsefe yaptıktan ve yine de hiçbir şey bulamadıktan sonra, sanat onlara doğru ve imkânsız görünür: sonra iftira etmeye ve kötülemeye başlarlar. Dahası, eğer biri aksini söyler ve sanatın doğru olduğunu belirtirse, onu yalan söylemekle suçlayarak derler ki: "Eğer o sanat yeryüzünde olsaydı, biz onu herkesten çok önce bulurduk, zira bizde o kadar çok bilgelik ve anlayış var ki, çalışmalarımızda o kadar büyük ilerlemeler kaydettik, çok okuduk ve çalıştık, yine de hiçbir şey bulamadık veya keşfetmedik." Bu yüzden kendi ahmaklıkları ve büyük bilgelikleriyle çok fazla övünürler, yine de kocaman eşek kulaklarına dokunmazlar, ne de ömürleri boyunca sanatımızın maddesini bilmişlerdir: yine de her gün onunla özenle meşgul olurlar, onu gözlerinin önünde tutarlar ve dünyanın tüm zenginliklerini harcasalar bile, yine de kendi karanlık, küçük burunlu anlayışlarına göre onu bulamazlar ve böylece ilahi armağanların iftiracıları ve kötüleyicileri olarak kalmaya mecburdurlar. Bu nedenle, herkese ve özellikle her birine sadakatle öğüt vermek isterim ki, eğer şeylerin işleyişini anlamıyorlarsa, doğamızın maddesini temelinden bilmiyorlarsa ve hazırlığını baştan sona bilmiyorlarsa, o zaman işten ellerini çekmelidirler, meğer ki başkalarına olduğu gibi, ahmak ve iftiracı olmayı tercih etsinler. Bu nedenle, bu kitabın her sahibi zihnine iyi kazısın ve bu Risalenin başından, ortasından ve sonundan yazdıklarımı anlasın: ve sonra, Okuyucu, sanatın doğru mu yanlış mı olduğu, ve hakiki sanata hiçbir tehlike olmaksızın ulaşabilmeniz için ne almanız, hazırlamanız, kullanmanız ve uygulamanız gerektiği konusunda burada daha emin olacaksınız: bu şeyler hakkında sessiz kalınız, zihninizi sakinleştiriniz ve niyetinizden kimse bir şey öğrenmesin: nihayet, sizi tüm arzularınızın efendisi kılacak olan Rab'den korkunuz.

Gg 3 SE-

238 Cihanın İhtişamı.

ŞİMDİ KENDİ GÖRÜŞÜM VE FELSEFİ BİR BEYANAT GELİYOR.

Bir önsöz yerine temel bir Sonsöz için, ve kitabın, ve şimdiye dek tarafımdan belirtilen bilgilerin yerine, ve Felsefenin bu başlangıcına geçmeden önce, kendi sağlam temelli görüşümü ilk önce beyan edeceğim ki, bu kitabın herhangi bir sahibi aşağıda yazılı filozoflar kalabalığına daha çabuk ulaşabilsin. Fakat eğer bu görüşümü yeterince algılayamaz ve anlayamazsa, o zaman sonraki Filozofa danışsın, orada benim o görüşüm, daha önce bahsedilen her şeyle birlikte, yeterince açıklanmıştır.

Kısım 18 / 42

Bu nedenle, mübarek ve hakiki sanatı bildiğimden ve maddeyi ve doğayı, Rab'bin bahşettiği ölçüde gerçekten tanıdığımdan: bu nedenle, merhametten ötürü, aynı şeyi bu kitapla size oldukça açık bir şekilde ilettim ve onu bir divan üslubuyla veya uzun kelimelerle değil, doğru ve basitçe, sade bir tarz ve biçimde gün ışığına çıkardım. Bu nedenle, herkes çok dikkatlice gözlemlesin ve daha çabuk okusun, ve sonra benim görüşümü iyi anlayacaktır. Fakat eminim ki birçokları beni hakaretler ve iftiralarla öldürecektir, zira sanat, dünyanın yaratılışından bu yana, benim şimdi onu kamu malı yaptığım kadar açıkça tezahür etmemiştir, ki bu sanat bu dünyanın tüm bilge ve "büyük burunlu" insanlarından gizlenmiştir; ve benim bu kitabımı okumuş olanlara, derim ki, kulaklarında harika bir şekilde çınlayacaktır. Sözlerimi, görüşümün en başına yaklaşarak sonlandırıyorum.

Bu sanatın evlatları ve öğrencileri, Hristiyan hayırseverliği ve sadakatiyle size bildiririm ki, taşımızın araçlarını ve işleyişini şimdi ne kadar doğru bir şekilde bulabilir, anlayabilir ve bilebilirsiniz: Öyleyse biliniz ki, Filozof Taşı, işleyişiyle ağaçlarımızda, hatta havadaki elma ağaçlarında, tüm yaratıklarda, hayvanlarda, bitkisel özelliğe sahip tüm büyüyen şeylerde, büyüyen ve büyümeyen her şeyde bulunur. Zira yükselişiyle, eğer

Güneş Gloria Mundi. 239

...damıtılmasında Güneş ve Ay tarafından hareket ettirilir, tüm büyüyen ve canlı varlıklardan her birine kendine özgü türünü, doğasını ve ilahi lütuf aracılığıyla etkinliğini ve erdemini bahşeder, tıpkı çiçeklere de her türlü biçimi, ister siyah, kırmızı, kahverengi, gri-mavi, yeşil, sarımsı kahverengi, beyaz olsun, isterse olabilecek her rengi bahşettiği gibi, aynı şekilde tüm metallere ve minerallere de: Tüm bu şeyler, diyorum ki, zarafetlerini ve biçimlerini taşımızın erdeminden, Güneş ve Ay'ın birleşimiyle alırlar: Zira Güneş gerçekten de bu taşın babasıdır ve Ay da annesidir: bu nedenle çocuklarımız Güneş'e ve Ay'a, ayrıca Güneş ve Ay'ın işleyişine sahiptir. Ve bu, taşımızın tüm özelliğidir, ki onu bununla tanıyabileceksiniz. Eğer öyleyse, şimdi o taşın bu işleyişini, biçimini ve özünü biliyorsanız, o zaman gerçekten mübarek ve gerçek sanatkârlarsınız: Ama eğer bunu anlamıyor ve onun işleyişinden, doğasından ve hazırlanışından habersizseniz, o zaman size hiçbir şey söylememişim demektir, ancak bu şeylerin zahmetinden sakının; başlangıcından, ortasından ve sonundan habersizseniz, bu benim sadık öğüdümdür.

Biliniz ve dahası gözlemleyiniz ki, buğday, tahıl, arpa ve benzeri diğer meyveler gibi büyüyen şeylerin tohumu, büyümesinde, taşımızın işleyişiyle, Güneş ve Ay'ın olgunlaşması aracılığıyla, yerden yukarıya doğru, sanki havaya yükselmiş ve olgunlaşmış ve bu yolla tekrar meyve vermesi gerektiğinde, o zaman, diyorum ki, kendi doğal olarak hazırlanmış toprağına ekilmelidir: ancak önceden, tarlanın iyi sürülmüş ve gübrelenmiş olması gerekir, ki gübrenin çürümesi lazımdır: Zira toprak gübreyi tüketir, tıpkı insanların yiyecek tüketmesi gibi, incesini kabasından ayırır, büyüyen şeyin ruhunu çeker, tıpkı toprağın besinini alması gibi, ve onu şimdi toprağa geri ekilmiş olan tohuma geri verir, tıpkı bir hemşirenin aldığı yiyeceğin etkinliği aracılığıyla bebekleri memeleriyle emzirmesi gibi: Ve bu şekilde toprak iyiyi kötüden ayırır ve diğer büyüyen şeyleri (BİRİNİN YOK OLMASI DİĞERİNİN DOĞUŞUDUR) bu sanatta olduğu gibi bu doğada da eşit şekilde besler, ve bu şekilde nem, tıpkı bir bebeğin annesinden veya hemşiresinden süt alması gibi, besinini topraktan alır. Bu nedenle toprak, her şeyin besleyicisi veya hemşiresidir

Kısım 19 / 42

240 Dünyanın İhtişamı.

büyüyen şeylerin, eğer Güneş ve Ay, baba ve anne olarak, nemlenirse: bu nedenle o (toprak) gübrelenmeli, sürülmeli, tırmıklanmalı, altüst edilmeli ve ince ve uygun hale getirilmelidir, böylece ekilen tahıl yabani otlardan önce büyüyebilir ve onlar tarafından bastırılmaz veya engellenmez: Zira tahıl veya tohum gerçekten de Güneş ve Ay'ın neminin damıtılmasıyla topraktan fışkırmıştır, bu nedenle uygun toprağına ekilmeli ve aksi takdirde meyve verecek ve üretecekse Güneş ve Ay tarafından meyveye doğru hareket ettirilmelidir: Zira Güneş, tüm büyüyen şeylerin Babasıdır ve Ay da Annesidir.

Böylece ve benzer bir şekilde, bizim tahılımızdan ve toprağımızda da, taşımız Güneş ve Ay'ın damıtılmasıyla büyür: sonra büyümesinde topraktan yukarıya doğru, sanki havaya yükselir ve kökünü toprakta korur. Ama ondan farklı bir şekilde de bahsedilebilir, sanki kökü havada, başı ise topraktaymış gibi: Yine de aynı ve tek bir şeydir, hiçbir hataya yol açmaz: Zira yukarıda olan, aşağıda olanla aynıdır. Bununla birlikte, tıpkı topraktan büyüyen en asil çiçekler, güller ve ağaçların ve otların çiçekleri kendilerini yukarıya kaldırmış ve meyve vermişse: benzer bir şekilde bizim tahılımız da yükseltilir, çiçek açar, olgun meyvelerini verir, harmanlanır, samandan arındırılır ve yine önceden iyi gübrelenmiş, tırmıklanmış ve hazırlanmış uygun toprağına gönderilir. Doğal ve uygun yerine ulaştığı, gökyüzünün nemi olan çiy veya yağmurla nemlenip ıslatıldığı ve aynı zamanda Güneş ve Ay'ın ısısıyla hareket ettirildiği anda, o zaman her biri kendi eşsiz türüne göre, toprağımızın ekildiği şeye benzer meyveler üretir ve verir. Ve bu iş, veya Ekin, her ikisinde de sanatımızın bir göstergesidir, tabiri caizse ilk Ekinden ikinciye kadar. Zira Güneş ve Ay, toprağımıza ektiğimiz tahılımızdır, gerçekten de başlangıçta, ruh ve can olarak: ve sonra baba ve anne ne olmuşsa, çocuklar da öyle olacaktır. Bu nedenle, ey oğullarım, bu sanatın âşıkları ve taklitçileri, şimdi taşımızın, toprağımızın, tahılımızın, unumuzun, mayamızın, gübremizin, bakır pasımızın, Güneş'in ve Ay'ın ne olacağını biliyorsanız, o zaman tüm alt-

Dünyanın İhtişamı. 241

ustalığı anlarsınız ve haklı olarak, diğer tüm kör ve aldatıcı Simyacıların üzerinde, sevinçle coşabilecek ve yücelebileceksiniz: bu nedenle tüm yaratıkların Yaratıcısı'na, Rabbimiz İsa Mesih aracılığıyla şükranlarımızı sunar ve layıkıyla övgülerimizi ederiz. AMİN.

ŞİMDİ METALLERİN KÖKENİ HAKKINDA GELİYOR.

Oğlum, bu şeylerle size metallerin kökenini, yani başlangıçlarını ve türlerini nereden aldıklarını açıklayacak ve göstereceğim. O zaman bu temelden, metallerin nasıl da, sanatımızın her biçimde ve türde kendini nasıl düzenlediğini idrak edeceksiniz: ancak onun nasıl bir biçime ve öze sahip olduğunu, yeteneğimin ve anlayışımın küçük ölçüsüne göre ve Tanrı'nın bana en merhametli şekilde bahşettiği lütuf kadar, ortaya koyacak ve öğreteceğim. Böylece siz, Okuyucu, gerçek sanatın temeline daha iyi ve daha hızlı ulaşabilesiniz diye, görünür, değişebilir veya değişmez olanlara sahipsiniz, örneğin: hayvanlar, ağaçlar, otlar, taşlar, metaller ve mineraller, ki bunlar, sadece elementler aracılığıyla, ateşle, doğanın yardımıyla, alenen gördüğünüz gibi, hiçbir yapay ürün veya işleyiş mükemmelliği elde edemeyeceklerdir: eğer Güneş tohuma yönelirse, o zaman tüm meyveler fışkırır: Sonra çiçekler ve otlar büyür, her biri kendi türüne ve cinsine göre: ve büyüyen şeyler günden güne birikimlerinde ne kadar artarsa: aynı şekilde metallerin kendileriyle karşılaştırılır, çünkü dağların toprağındaki doğal taşlarında var oldukları sürece, dört elementten, ateşle ve Güneş ve Ay'ın ihtişamından da mükemmel birikimlerini alırlar: Dünya gerçekten de Güneş'in ihtişamını kendi içinde tasarlar ve onunla tıpkı sıradan tarlalarda olduğu gibi ısınırlar, sonra o ısıdan toprakta bir buhar veya ruh yükselir, ki bu yukarıya doğru bir yüksekliğe çıkar ve aynı zamanda en hızlı elementleri de beraberinde götürür, ki bu haksız yere beşinci element olarak adlandırılamazdı: Zira o, Dördüncü elementlerden ayrılmış en ince şeymiş gibi, Beşinci öz'dür: ve buhardan nem oluşur ve dağların yüksek kısımlarından uçup gitmeye çalışır,

Kısım 20 / 42

242 Dünyanın İhtişamı.

çalışır, ancak dağ zirveleri taşlarla güçlendirilmiştir, böylece o buhar oradan kaçabilsin; zira eğer üst taşlara ulaşırsa, o zaman tekrar aşağıya inmek zorundadır. Zira o buharın ortaya çıktığı Güneş'in dürtüsü ve ılımlı ısısı, buharı tekrar aşağıya inmesi veya düşmesi için sürer. Ancak aşağı inerken, buhar bir miktar neme dönüşür, kükürt ve Cıva olur, ki her birinden bir kısmı geride kalır ve uçucu olan yukarı ve aşağı iner; ve bu çoklu yükseliş ve inişler aracılığıyla, sonunda zamanla sabitlenirler: ve metallere dönüşürler, ki bunlar daha sonra toprağa ve taşlara o kadar sıkı yapışırlar ki, oradan güçlü ateş eritmesiyle çıkarılmaları gerekir. Ve dağlar ne kadar kaba taşlara veya topraklara sahipse, metaller de o kadar oluşur.

Zira toprak incelikli ise ve taşlar da aynı cinsten ise, o zaman ondan incelikli bir buhar da yükselir ve incelikli kükürt ile Cıva oluşur; ki bu ikisi, eğer saf ve temiz iseler, ılımlı bir ısı ile yukarı ve aşağı hareket ettirilip sabitlenirlerse, metaller de aynı şekilde temiz, saf ve sabit hale gelirler. Lakin eğer dağlar kaba taşlar ve benzer toprakla karışık ise, o zaman Kükürt ve Cıva da bu kabalık yüzünden engellenir, öyle ki mükemmel bir işleyişe erişemezler. Bu nedenle metaller de türlü yollarla ve biçimlerde dönüşüme uğrar ve her biri kendi türüne göre olur; tıpkı tarladaki her ağacın kendine özgü kokusu, tadı ve türü olduğu gibi, her dağın da kendi içinde, o doğal taşlardan büyüyen kendine has bir cevheri vardır, ağaçların yaprakları gibi, her şeyin büyümesi genellikle böyle gerçekleşir; ve bu, gökyüzündeki Gezegenlerin işleyişine göredir. Zira dağlar Gezegenlere ne kadar yakın olursa, içlerinde o kadar çok metal büyür ve dumanlarını ile tatlarını oradan alırlar. Lakin eğer dağlar Güneş'e doğru konumlanmışsa ve hem taşları hem de toprakları incelikli hale gelirse, o zaman tüm metaller altına dönüşür. Ama eğer Ay'a da yakınlarsa, sanki Ay'a, onun işleyişi için, o zaman metaller gümüşe çevrilir. Zira tüm metaller kendi içlerinde şu özelliği taşırlar: Güneş'in uzun süreli işleyişiyle ve Ay'ın işleyişiyle nihayetinde Güneş'e ve Ay'a dönüşürler. Zira Güneş metallerin ve tüm büyüyen şeylerin babası, Ay ise annesidir. Zira görürsünüz ki altın Güneş gibi parlar, gümüş ise Ay gibi. Bu nedenle çocuklar ebeveynlerine benzerler; ve bu yüzden tüm metalik şeyler, büyürken, kendi türlerine göre dönüşüme uğrar ve yine de Güneş ile Ay'ın özelliğini kendi içlerinde barındırırlar; zira ateşten başka bir eksiklikleri yoktur, ki onun kıtlığından muzdariptirler. Tıpkı gördüğünüz gibi, kışın gelişiyle Güneş çekildiğinde, tarlaların çiçekleri ölür, ağaçlardan yapraklar düşer, tüm otlar solar; zira soğuk yüzünden element onlardan uzaklaşır, ki onun ötesinde hiçbir şey büyüyemez, ve aşırı sıcaktan da doğanın şeyleri ve meyveleri solar. Bu nedenle bu ikisi, yani Güneş ve Ay, birlikte ve ortaklaşa işlemek zorundadır, öyle ki Güneş'in ısıttığını Ay soğutsun; ve Ay'ın gereğinden fazla soğuttuğunu Güneş yeniden ısıtsın. Bu nedenle ateş, yani Güneş'in ihtişamı, çeşitli büyüyen şeyleri sürdürür ve tam da bu yolla her biri kendi türüne göre mükemmel hale gelir. Kusurlu metaller ise henüz olgunlaşmamıştır, çünkü birikimleri yoluyla kusurlu hale geleceklerdir.

Kısım 21 / 42

Bu nedenle, yaratıcı Tanrı'nın eşsiz lütfuyla, bu en yüce ve en asil sanat icat edilmiştir; ki onun faydasıyla doğal ateş hem sanatta hem de doğada hazırlanabilir. Bu ateş, tüm kusurlu cisimleri ve metalleri bir anda sabitleyebilir, ki Güneş bunu bin yılda bile başaramaz. Böylece aynı madde, eğer onlara eklenirse, tüm büyüyen şeyleri, her birini kendi türüne göre iyileştirebilir veya tedavi edebilir. Gerçekten de, eserimizin maddesi, sanatımız gibi, dört element tarafından birleştirilir ve oybirliğiyle birleşip kenetlenir, öyle ki asla ayrılamazlar. Bu nedenle bu tek şey, her türlü metal ve büyüyen şeydeki uyumsuz elementleri yatıştırır ve onları uyumlu hale getirir; böylece tüm hastalıkları onlardan uçar gider. Zira her şeyin hastalığı ve kararsızlığı, bir elementin diğerine hükmetmesinden ve birinin diğerini ezmesinden başka bir yerden gelmez; buradan da insanlar hastalanır, metaller ise saf olmayan ve kararsızdır, ve bu nedenle, pasla kaplı olarak, ateşte, havada ve toprakta çok kolayca yok olurlar. Lakin mübarek İlacımız yaklaşır yaklaşmaz, elementler derhal saflaşır ve dostane bir şekilde yeniden birleşirler. Zira böylece metalik cisimler dayanıklı hale gelir, etli ve büyüyen cisimler de sağlıklı olur ve tüm hastalıklarından iyileşirler; ancak mücevherler ve değerli taşlar hariç, ki bunlar kökenlerini kendi kararsızlıklarından alırlar ve mükemmelliklerine geri dönerler.

Dahası biliniz ki her türlü taş da kükürtten var olur ve aynı şekilde uçucu Cıva, Güneş ve Ay'dan meydana gelir. Lakin metallere dönüştürülememeleri, onların kabalıklarına atfedilmelidir. Ayrıca biliniz ki tüm büyüyen veya bitkisel şeyler, otlar ve yapraklar gibi, kükürt ve Cıva'dan meydana gelir ve bu, Güneş ile Ay'ın ısısıyla olur. Zira Güneş ve Ay, madde olarak Cıva'dır, şöyle ki: Güneş sıcak ve kurudur, Ay ise sıcak ve nemlidir. Zira yeryüzünde, gizli ateş sıcak ve kurudur, ve o ateşte, sıcak ve nemli olan hava ikamet eder. Bu nedenle iki ana kısım ayırt edilir, yani nemli ve kuru; yani Toprak, Rüzgar ve Su, ki bunlarda sıcak ve nemli olan Cıva birleşir. Cıva, kükürt, maddede, ve tüm şeyler nemli ve kurudan birikimlerini alırlar; ve kuru ile nemli, güneşin ısısıyla hareket ettirilir, öyle ki damıtılsın ve süblime edilsin, ve tüm şeyler, her biri kendi türüne göre yapılmalıdır. Ve bu nedenle bizim Cıvamız, kuru ve nemli tarafından dengelenmiş bir taştır. Lakin Cıva ikisinde de değildir; zira gerçekten de bu işe elverişli değildir. Zira bizim Cıvamız sabit ve kararlıdır, ancak dükkanlardaki vahşi olanı uçucudur. Bu nedenle bunu ihmal ediniz ve kendi Cıvamızı alınız, ki ondan tüm insani ve incelikli şeyler kökenlerini ve birikimlerini, ve tüm çiçekler kokularını ve renklerini alırlar, yani sıcak ve kuru, Güneş ve Ay ile karışık, ve aynı anda dört elementten dengelenmiş, ki tüm bitkisel şeyler bununla beslenir. Lakin bu şey, dağlarda, hem vahşi hem de ekili yerlerde, güneşin ısısıyla bir buhar aracılığıyla var olur; o buhardan nem gelir, nemden kükürt ve Cıva, ve bu ikisinden de metal gelir.

Kısım 22 / 42

Saflığına ve metallerin ilerlemesine göre, Güneş ve Ay, ruhun çektiği ve pişirdiği bir ihtişamdır, insanın yiyecek çekmesinden farksızdır; ve bu ikisinin incelikli ihtişamı, bu şeylere yiyecek olarak toprak sağlar, tıpkı bir hemşirenin bebeklere süt sağlaması gibi. Ve bu şekilde yeryüzündeki metaller zamanla beslenir, ta ki mükemmel yaşlarına erişinceye dek. Aynı şey sanatımızda da olur, ki o sıcak ve nemli tarafından birleştirilir ve ısıyla kenetlenir; bu madde, ısı ve nem aracılığıyla buhardan meydana gelir, yani kükürde dönüşür, ki taşımız ateşte ve suda, başka hiçbir yerde bulunmaz. Zira buharlar yanlarında en incelikli toprağı, en incelikli ateşi, en incelikli suyu ve en incelikli havayı da taşır ve böylece en incelikli elementler gibi dengelenirler. Bu, yani, her şeyin başlangıcı olarak ilk madde diye adlandırılır; ve madde toprak ve su olarak ayrılır, ki bu ikisi ılımlı bir ısıyla yeniden birleşir, dağlardaki vahşi Cıva'nın hızlı toprak ve incelikli su ile ılımlı ısı aracılığıyla birleşmesinden, Cıva'ya dönüşmesinden ve uzun bir zaman diliminde metale çevrilmesinden farksızdır.

Benzer şekilde sanatımız da düzenlenmiştir, ve farksızdır. Lakin gördüğünüzde ki buhardan meydana gelen madde, kendini iki kısma, yani toprak ve suya ayrıştırmaya izin verir, ve toprak orada görünür bir şekilde bulunur, bu nedenle kolayca anlarsınız ki sanat da dört elementle benzer şekilde dengelenecektir. Zira incelikli ve nemli toprak henüz yukarıya yükselmemiştir, ve yine de ayrışmada, sabit veya kararlı olarak bulunur; ve tekrarlanan birleşimde, Cıva ondan sabit hale gelir. Lakin vahşi Cıva uçucudur, zira toprak, su ile birlikte, ateşten uçar gider; bu nedenle sanatımıza hizmet etmez. Dahası biliniz ki dağlardaki buhar gerçek Cıva olacaktır. Zira dağlarda dumanı olduğu yerde, orada da toplanır; ve eğer ısıyla yok edilirse, öyle ki yukarı ve aşağı inemez, ne de bu şekilde işleyemez, o zaman toprakta kalır, ve böyle bir Cıva'dır ki kimse onu ayıramaz. Zira biri kaldığı yerde, diğeri de kalır, tıpkı uçan Cıva'nın da aynısını yapması gibi, biri kaldığı yerde, diğeri de kalır.

Bu şekilde talimatlandırılmış olduğunuzdan, artık metallerin kökenlerini nereden aldıklarını, Cıvanın neye dönüştüğünü ve metale nasıl dönüştürüldüğünü yeterince ve fazlasıyla öğrenmiş bulunmaktasınız. Ve bu şekilde, şimdi söylevimi sonlandıracağım ve bu kitabın diğer Risalesi'nde daha fazlasını açıklayacağım, böylece siz de asıl temele yeterince ulaşabilesiniz. Bu nedenle, tüm metallerin Güneş ve Ay'a dönüştürülebilmesine ve tüm bedensel cisimlerin her türlü hastalıktan kurtarılıp iyileştirilebilmesine şaşırmayınız: zira şeyin bizzat deneyiminde, O'nun lütfuyla Tanrı'yı yüce bir şekilde övmek ve kutlamak isteriz.

ŞİMDİ SİZE ÖĞRETECEĞİM, YANİ, NASIL beyaz veya kırmızı hakiki Tentür için Cıvanın hazırlandığı ateşi ve suyu yapmanız gerektiğini.

Kısım 23 / 42

Ateşi veya sönmemiş kireci alınız, ki Filozoflar onun ağaçlarda yetiştiğini söylerler, ve bu (ateş) içinde Tanrı'nın kendisi ilahi aşkla yanar: Bu sanatta Cıvayı onun içinde arındıracak ve öldüreceksiniz, su veya ateşte sabitlemek istediğiniz adi Cıva ile anlayınız: fakat o su veya ateşin içinde gizli duran Cıva, kendi kendine orada sabitlenir. Benzer şekilde, Doğal Üstat bu ateş sanatı hakkında der ki, Cıva çürütülmeli, arındırılmalı, pıhtılaştırılmalı ve silinmez veya yaşayan bir ateşte sabitlenmelidir, ki Tanrı'nın kendisi onda yanar, ancak ilahi aşkla güneşle birlikte, tüm insanların tesellisi için: ve bu ateş olmadan, sanat asla mükemmelleştirilemez. Benzer şekilde, Filozofların gizli ve kapalı tuttukları ateş, kimsenin sözlerini anlamadığını yazarken: bu nedenle hataya düşerler ve çoğu zaman yoksulluk içinde ölürler, çünkü bu Filozofların ateşini tanımazlar. Benzer şekilde, en soylu ateş, Tanrı'nın yeryüzünde yarattığı ateştir, çünkü binlerce erdeme sahiptir: Bu şeylere öğretmen şöyle cevap verir ki, TANRI bu ateşe o kadar büyük bir erdem ve etki bahşetmiştir ve o kadar değerlidir ki, ilahiyatın kendisi bu ateşle karışır: Ve bu ateş, cehennemdeki bir araf gibi arındırır ve tüm insanlar onunla teselli bulur.

Bu nedenle, o Ateş'in Cıvayı sabitlemesi ve arındırması, ve onda tüm safsızlıkları ve pislikleri değiştirmesi size tuhaf gelmesin. Benzer şekilde, Filozoflar bu ateşi ilk olarak yaşayan ateş olarak adlandırırlar, kendisini yaşayan suya karıştıran ve ilahi ateşte birleşmeyen Yüce Tanrı'nın övgüsü ve şanı için. Benzer şekilde, ateşin çeşitli adları vardır: Zira Magnatesler onun yanmış şarap olduğunu söylerler; fakat Filozoflar ona üçlü adlar verirler, tıpkı Üçlü Birlik'in üç kişisine, BABA TANRI, OĞUL TANRI VE KUTSAL RUH TANRI'ya verdikleri gibi: Beden, Ruh, Ateş ve kutsal ruh.

Benzer şekilde, Filozoflar derler ki: Ateş ateştir ve aynı zamanda sudur, sıcaklık ve soğuklukta, nemlilik ve kurulukta eşsizdir, ve hiç kimse ateşi söndüremez veya lütfunu kendisinden başka azaltamaz. Ayrıca, belirli bir öğretmen der ki: Ateş sönmezdir, ki tüm Filozoflar onun sürekli yandığını ve metallerin tüm ruhlarında arındırdığını, tentürlediğini, aynı şekilde tüm safsızlıkları yakıp yok ettiğini ve Cıvayı Güneş ile o kadar hızlı kıldığını söylerler, Güneş ile Cıva arasında, ki sonra Cıvayı Güneş ile birleştirir, böylece her üçü de kimsenin ayıramayacağı tek bir şey olur.

Benzer şekilde, Kutsal Doktorlar derler ki: Bu üçünün kendilerini birleştirdiği aynı şekilde, Baba Tanrı, Oğul Tanrı ve Kutsal Ruh Tanrı, üç kişide Kutsal Üçlü Birlik ve yine de tek gerçek Tanrı kalır: öyle de ateş bu üç şeyi birleştirir: yani beden, ruh ve can, yani Güneş, Cıva ve Can. Benzer şekilde, ateş canı, yani bu ikisini birleştiren metali besler ve böler, öyle ki her üçü de bir olur ve sonsuza dek birleşik kalır, tıpkı Ateş'in Tanrı'yı, insanları ve kanı birleştirdiği gibi: ve tıpkı ateşin artması ve tüm dünyaların üzerinde yanması gibi: öyle de bu tentür gerçekten artar ve bu ateş tüm metallere girecek, öyle ki bir kısım iki yüz kısmı, üçüncüde üç yüzü, dördüncüde dört yüz kısmı en soylu metallere dönüştürecektir.

Kısım 24 / 42

Benzer şekilde, Filozoflar bu ateşi Kutsal Ruh'un ateşi olarak adlandırırlar, öyle bir yücelikle ki, tıpkı Tanrı'daki ateşin gerçek et ve kana dönüştürülmüş ve yine de sonsuza dek çözülmez kalmış olması gibi. sonsuza dek kalır: öyle de gerçekten bu ateşte, Güneş, Ay, Cıva gerçek bir Tentür'e dönüştürülür, ki bu tüm denemelerde sabit kalır, sürekli olarak dayanır ve sonsuza dek sürecektir: ve tentürleyecektir, ama aynı zamanda Cıva'da da. Benzer bir şekilde, tıpkı Tanrı'nın birçok büyük günahkârı kutsal etiyle beslemesi gibi: öyle de Tentür, tüm kaba ve ham metalleri Cıva'da tentürler, her ne kadar bir günahkâr gibi saf olmayan hale gelseler de: fakat bu, Tentür'e hiç zarar vermez; iyiyi de kötüyü de tentürler ve ne kadar saf olmayan hale gelirse gelsin hiçbir günahkârı dışlamayan Kutsal Sakrament ile karşılaştırılır. Ve bu şekilde, size oldukça açık bir şekilde öğrettim, ancak bu ateşin, yani, kendinde ne denli engin ve kutsal bir erdemi barındırdığı farkıyla, ki ondan kendiniz için sanatları hazırlayabileceksiniz: zira bu ateş olmadan, hiç kimse bu sanata ulaşamaz.

Ayrıca, Filozof der ki: Bu görünmez ateşte, sanatın gizemi saklıdır, tıpkı Baba Tanrı, Oğul ve Kutsal Ruh'un üç kişide tek bir özde gerçekten sonuçlandırıldığı gibi. Bu ateşte, doğru ve hakiki sanat üç elle yapılan şeyden oluşur ve yine de her üçü de Kutsal Ruh gibi görünmez ve idrak edilemezdir. Bu nedenle, Filozoflar bu ateşi uyandırmış ve ona Kutsal Ruh'un ateşi adını vermişlerdir: Bu üç elle yapılan şey olmadan, sanat asla mükemmelleştirilemez. Bu üç şeyden birincisi ateştir: ikincisi, su: üçüncüsü, toprak: ki bunların hepsi Kutsal Üçlü Birlik gibi tek bir özde görünmezdir ve tüm mükemmel şeyler aracılığıyla bu sanatta işler, tıpkı görünmez ve idrak edilemez olan Kutsal Ruh'un yine de tüm işlerde tüm erdemli şeyleri işletmesi gibi.

ŞİMDİ AYRICA ÖĞRETECEĞİM, NE ŞEKİLDE bu üç şeyin sanatta işlediğini ve her üçüyle birden başlayacağım.

O bilge Üstat Platon der ki: İyi tohum ekmek isteyen her çiftçi, önce iyi sürülmüş ve iyi gübrelenmiş iyi bir tarlaya ihtiyaç duyar, ki bu tarla çok iyidir ve tohum ekilmeden önce tüm yabani otlardan iyice arındırılacaktır: sonra, ekimden önce, tohumun da saf olması gerekir: Bu amaçla, çiftçinin ayrıca neme, yani yağmura ihtiyacı vardır, ki bununla tohum çürüyüp yeniden canlanabilir: sonrasında, tohumun ateşe, yani Güneş'in ısısına ihtiyacı vardır, böylece olgunluğuna ulaşabilir. Aynı şey sanatımızda da gereklidir: İlk olarak, ekmek istediğiniz şeylerinizi veya tohumunuzu hazırlayınız, yani maddeninizi saf hale getiriniz, size öğrettiğim gibi ve sonraki Kalabalık'ın da öğrettiği gibi. Sonra, Cıvanızın ve Güneş'inizin ekileceği iyi bir toprağa ihtiyacınız vardır, ki bu toprak tüm safsızlıklardan iyice arındırılmış olmalıdır, zira arındırılmış toprağınız olmadan hiçbir ürün meyve veremez: Bu nedenle Filozof der ki: "Tohumu yaşayan ateşle hazırlanmış verimli bir tarlaya ek, o zaman kat kat meyveler verir."

Kısım 25 / 42

Benzer şekilde, bu ateşte her şey bulunur, tıpkı Kutsal Ruh'un yanan ateşinin gökten inip gökleri ve yeri geçerek, tüm yaratıkları kendi türüne ve Doğasına göre bereketle nemlendirip arındırdığı gibi.

ÇOCUKLARIN İDRARI NEDİR?

Burada size çocukların ve Filozofların İdrarı hakkında doğru bilgi vereceğim. Biliniz ki ruh metallerden çıkarılır, bu da çocukların İdrarı'dır: Zira o, metallerin spermi ve metallerin kökenidir: Şundan emin olunuz ki sperm olmadan sanat asla bulunamaz, zira onsuz ne beyaz ne de kırmızı Tentür yapılır ve gerçekten Güneş'ten ve Ay'dan çıkarılır: Zira altından kükürt ve Cıva kırmızı yapar, gümüşten beyaz yapar: Ve bu, Güneş'ten ve Ay'dan gelen Cıva'dır, ki tüm Cıvayı kusurlu metallerde sabitler ve aynı zamanda adi Cıvayı sabit kılar: Zira Cıva, Güneş ve Ay'dır, metallerin tohumu ve kusurlu cisimlerin Cıvası'dır, altın ve gümüş Cıva ile tek bir sabitlemeye birleşip bağlandığında, o zaman yüksek bir tentüre sahip olursunuz. sahip olursunuz, ki bunu gizli bir hazine olarak saklayacaksınız. Dioscorides, metallerin ilk maddesi olarak adlandırdığı bu çocukların veya Filozofların İdrarı hakkında zarif bir söylev yazmıştır.

FİLOZOFLARIN CIVASI NEDİR?

Cıva su ve Tuzdan başka bir şey değildir: Ki bu iki element

doğal ısıda bunca zamandır birlikte kaynatılmış ve bu ikisini birleştirip pıhtılaştırmıştır: Bu yapıldığında, o zaman kuru su olarak adlandırılır; bu su ne nemlidir ne de ıslatır ve ona Cıva denir, fakat ben burada ham Cıva'dan değil, gök kubbedeki yıldızların yeryüzünde tek bir cisim oluşturmak için kullandığı Cıva'dan bahsediyorum ki bu, güçlükle anlaşılabilir bir şeydir: Zira Filozoflar beşinci elementten bahsederler: Bu, tüm bitkisel şeylerin erdemidir ve yüce etki olgunluk ile mükemmelliği sağlar: diğer ve en düşük Q.E. (Quinta Essentia) ise yeryüzündedir ve kısmen onda cisimlenmiş olup, kendi türüne göre kavradığı tohumu artırır ve çoğaltır, böylece yeryüzünden büyür: Ve sonra yüce Beşinci Öz, en düşük olana yardıma gelir; bu, toprağın kabalığını giderir ve söz konusu tohumu olgunlaştırır: Çünkü o, toprağın Beşinci Özü'nden, yani Cıva'dan ve Cennet'in Q.E.'sinden, yani Havanın Kükürt'ünden kötü nemleri kurutur: Bu nedenle Filozoflar derler ki: Kükürt, Cıva'nın sertleşmesidir ve bu gerçekten de böyledir: Üstelik o, karı kocadır ve yeryüzünde birçok çocuk doğururlar. Hangi insan bunu gözlemlemez ki? Fakat belki de size gerçeği gizlemek istediğimi düşünüyorsanız, asla olmasın, derim ki, şimdi size bununla ilgili bir örnek sunacağım: Sıradan kükürtünüz vardır, ki bu sıradan Cıva'yı pıhtılaştırır, tıpkı burada ve diğer şeylerde gördüğünüz gibi: Çünkü Kükürt zehirlidir ve Cıva ölümcüldür. Peki o zaman, başkasına yardım etmesi gereken iyi bir şeyi nasıl çıkarırsınız ki bu pek mümkün değildir: zira her ikisi de mükemmellik için yardıma muhtaçtır. Fakat size gerçekten söylüyorum: Eğer sabit kükürtümüzü süblime edilmiş Cıva'mızla birleştirmişseniz ve her ikisi de ateşe konulursa, o zaman o Cıva'nın bir zerresi Ham

Kısım 26 / 42

Gloria Mundi. 251 Ham (maddeyi) serpin, o zaman dönüşür, olur ve mükemmel kalır.

Şimdi önceki sözlere dönünüz, şimdi yeryüzünün Q.E.'si ve yıldızların Q.E.'si hakkında: açıkça görüyorsunuz ki Q.E. kışın, yeryüzü soğukla çevriliyken işler; ve yıldızların Q.E.'si ise yaz zamanında yeryüzünde (işler): o zaman yüce Beşinci Öz en düşüğü çeker ve bu şekilde her (şeyin) kendi türüne göre oluşumunu ve çoğalmasını tamamlarlar: Böylece Cennet'in ve yeryüzünün her iki Q.E.'sini de suya itebilecek ve onları içinde koruyabileceksiniz: ancak Q.E. yeryüzünde iken, onu Güneş'in zıt parıltısının çoklu renklerinde tanırsınız, tıpkı Güneş yağmurun içinden parlarken İris'te (gökkuşağında) gördüğünüz gibi: zira bir tarafta renkleri, diğer tarafta daireleri görürsünüz: ve bu hızın deneyimlenmesinin etkinliği damıtma sanatında yatar ve bu kitabın kendi yerinde fazlasıyla açıklanmış ve tarif edilmiştir. Çünkü iki Q.E.'si, yani yüce ve en düşük etkinliği olmayan hiçbir taş, hiçbir hayvan, hiçbir ot yoktur: Zira tüm Magisterium bunlarda yatar, ki bilge taşı bunlardan yapılır. Hermes, Zümrüt Tabletinde şöyle der: Taşımız mübarektir, ki iyidir ve bir ruha sahiptir, yeryüzünden yukarıya cennete yükselir ve cennetten aşağıya yeryüzüne iner, ve gücünü en yüksekte ve en alçakta kullanmıştır: Erdemi havadadır, Cıva'ya bağlıdır, ve böylece Babası Güneş'tir, fakat Annesi Ay'dır: rüzgar onu rahminde taşımıştır, ve yeryüzü onun dadısıdır, bu doğrudur, yalan olmaksızın doğru ve en kesindir, aşağıda olan, yani yukarıda olandır. Ve bu doğal bir karışımdır, yani Taş'tır, ve taş değildir, sabittir ve uçucudur, yani beden ve ruhtur, ki kireç ve candır, ve o karı kocadır, Kral ve Kraliçe'dir. Ve bu şeyler birçok başka söz ve mesel hakkında söylenmiştir.

C O M P O S İ S Y O N.

Albertus, Taş'ın birleşimi hakkında şöyle der: Böyle hızlı veya sıradan bir birleşim, kaba şeylerin hiçbir yoluyla yapılamaz; ancak önce suya çözülürler, sonra birbirine karıştırılırlar ve Ii 2 cum yerine

252 Gloria Mundi. sıcak olarak yerleştirildiklerinde, doğal ısı ile uygun zamanda birleşirler: Zira İksir ve iki çözelti birleştirilmelidir, yani İksir'in üç kısmı ve kırık bedenden bir kısım: O pıhtılaşır ve tekrar çözünür: Ve bunu o kadar sık tekrarlarsınız ki, hiçbir dönüşüm olmaksızın tek bir şey oluşur. Tüm bunlar, Cıvalı suyumuzun iyiliğiyle mükemmelleşir: çünkü onunla beden gerçekten çözülür. Su arındırıcıdır, birleştiricidir, çözücüdür, beyazlatıcı ve kızartıcıdır.

Aristoteles bunun hakkında şöyle der: Bu suyun Cıva ve büzüşmüş toprak haline geldiğini, ki Hermes'in tohumunu içine atmasını emrettiği, onlar kükürt ve Cıva'nın ilahi suyunu Güneş'ten veya Ay'dan çıkarmayı arzu ederler, Senior'un dediği gibi, Güneş'ten ve Ay'dan, ki o ateştir, ısıtır ve ateşiyle taşır, yani Cıva'dır, ve ıslatmayan bir su vardır: bu Cıva'yı, erdemini tanıdıkları için, hayatlarının sonuna kadar işlediler, sevdiler ve kullandılar.

Kısım 27 / 42

TRACTATVS TERTIVS DE turba Philosophorum.

I. Hepsini, kelime kelime, tüm noktaları ve maddeleri ayrıntılı olarak açıklayacağım, böylece bireysel Okuyucular Filozofların yazdığı her şeyi tam olarak anlayabilsinler ve böylece işe daha hızlı ve güvenli bir şekilde yaklaşabilsinler. Bu şeyler için, Rab'bi övün ve O'nun ilahi lütfunu benim için dileyin, böylece başladığım amacımı daha iyi tamamlayabileyim. Bu nedenle, Okuyucum, daha fazla oyalanmayınız, aksine bu sanatımızın gerçek anlayışına, tıpkı bu hazırlanmış Filozoflar gibi, ulaşınız: bu nedenle şimdi biliniz ki, Yüce Tanrı'nın Kendisi bu sanatı ilk olarak ilk babamız Adem'e Cennet'te vermiştir. Zira O, Adem'i yaratıp Cennet'e yerleştirdiği anda, bu sanatı ona şöyle diyerek vermiştir: Adem, bak, burada iki şey var, yukarıda olan, uçucu olan ve aşağıda olan, sabit olan: ve bu ikisinde her gizli sır yatmaktadır: Bunu iyi gözlemle ve içinde saklı olan bu erdemi ve etkinliği oğullarına, hatta torunlarına bile bildirme: Dahası, o iki şey,

Gloria Mundi. 253 dahası, gök altındaki tüm yaratıklarla birlikte orada hizmet edecek ve itaat edecekler, ve tüm dünyanın gücünü ve mükemmelliğini size tabi kılacağım. Bu nedenle, dünya ile karşılaştırıldığında, ona küçük bir Dünya denilmiştir.

ABEL'İN SÖZÜ.

II. Adem'in oğlu Habil, risalesinde şöyle yazmıştır: Tanrı babamız Adem'i yaratıp onu Cennet'e yerleştirdikten sonra, adı konulmamış tüm şeyleri, bitkileri, dağları, taşları, hayvanları babamız Adem'e tabi kıldı, böylece o her şeyin Efendisi olabilsin. Bundan dolayı, doğa, insanın tüm dağların dağı, tüm taşların taşı, tüm ağaçların ağacı, tüm köklerin kökü ve tüm toprakların toprağı olması ve aynı zamanda böyle adlandırılıp öyle kabul edilebilmesi fırsatını yakaladı. Zira Tanrı ona, her şeyin insanda korunduğunu bahşetmiştir.

III. Adem'in oğlu Şit, şöyle tarif eder: Biliniz, çocuklar, sanatta sirke ne kadar sık ve ne kadar çok kaynatılır ve küle indirgenirse, o kadar sık ve o kadar çok beyaz bir cisim çıkarır ve yapar. Eğer onu iyi kaynatır ve siyahlığından arındırırsanız, o zaman bir taşa dönüşür, ki bu taş, parçalanıncaya kadar beyaz taş olarak adlandırılır. Sonra onu iyi ayarlanmış ağız suyunda çözünüz ve biliniz ki her şey beyazlaşacak, ki bunu kızıllık takip eder, ve tüm sanat sadece en keskin sirke, Tanrı'nın gücü ve eserin mükemmelliği aracılığıyla tamamlanır.

IV. İsindrus, risalesinde şöyle tasvir eder: Hava çok geniştir, çünkü hava bir şeyi düzeltir, eğer kalınlaşırsa veya incelirse, sıcak veya nemli olursa. Zira havanın kalınlığı şundan kaynaklanır: Güneş batarken, dönerken veya doğarken, yani sıcak veya soğuk olduğunda, ve o kuruluk ve inceliktir, ve kışı ve yazı işaret eder.

onu akıl almaz incelikte bir toz haline gelinceye dek öğütünüz ve tekrar kabına koyunuz: Sonra onu kendi içinde nemlendiriniz, o kadar uzun süre bir arada kalana dek, iyi gözlemleyiniz: Eğer su ) ( şekline indirgenirse, o zaman özenle öğütünüz ve pişiriniz; eğer onu suya dönüştüremezseniz, o zaman suyu bulamazsınız. Bu nedenle bedenin ateşle hareket ettirilmesi ve suya indirgenmesi gerekmektedir. Bu nedenle, bunu duyan bazılarının sandığı gibi, yağmur su değildir, ya da başka bir su değildir: Ancak eğer kitaplarımız okuyarak yeniden incelenirse, o zaman bu, bedeni olmadan var olamayan, kendisiyle çözüldüğü kalıcı sudur; kalıcı su olmadan ise hiç var olamaz, ne de işleyebilir.

Kısım 28 / 42

ve ülkemizin paralarından bahsederler, ve birçok sözle adlandırdıkları paralarımızdan Güneş ya da altın yapmaktan söz ederler. Bu nedenle, ben bu şeylerin uçucu hale getirildiğini, çözüldüğünü, süblime edildiğini, büyütüldüğünü, öğütüldüğünü, sirkeye ve beyaz kükürde indirgendiğini, ateşli buharla güvenli ve yeterli bir şekilde pişirildiğini, pıhtılaştırıldığını, kırmızı kükürde dönüştürüldüğünü kabul ediyorum; ki bunların hepsi, görünüş itibarıyla, yanmaz ve yok edilemez beyaz kükürt olarak, tek bir şeyden ibarettir.

YORUM. BERNHARDUS.

LVII. GEBER, Ateşte, tüm metallerin kökü olan yegâne yapışkan doğal nemlilikten başka, kalıcı veya sabit bir şey bulamadık. Saygıdeğer taş için, sanatla iyi arıtılmış, nüfuz edici, renklendirici, ateşte sebat eden, ateşin keskinliğinde tutarlı kalan, âlemlerde kendilerini terk etmeyip cıvasal özlerinde kendilerini koruyan cıvasal maddelerden daha fazlası gerekmez. Bu, metallerin köklerinin temelinde onlarla birleşen, kusurlu biçimlerini kıran ve İksir'in veya Tıbbın erdemine göre onları başka bir biçime indirgeyen şeydir.

LVIII. AROS, Tıbbımız iki şeyden ve bir özdendir. Cıvasal olanın birliğine gelince: sabit ve sabit olmayan, ruhsal, bedensel, soğuk, nemli, sıcak, kuru; ve başka şeylerden yapılamaz.

LIX. ARNOLDUS, Tüm niyetiniz, cıvasal maddeyi haysiyetine göre pişirmeye ve yönlendirmeye odaklanacaktır; o, bedenleri yüceltecektir, vb.

LX. ALPHIDIUS, Doğayı dönüştürün, aradığınızı bulacaksınız, bu doğrudur: Zira Üstatlığımızda önce kabadan narin olana, yani bedenden ruha: sonra nemliden kuruya, yani sudan toprağa geçeriz: ve böylece gerçek doğayı bedenselden ruhsala, ruhsaldan bedensele dönüştürür ve mükemmelleştiririz, denildiği gibi, en alttaki en üsttekine, en üstteki de en alttakine dönüşsün diye, yani ruh beden olur, beden de ruh olur.

LXI. BERNHARDUS, Araçlar pıhtılaşmış Cıvadan başka bir şey değildir: ve ilk madde, çiftlenmiş Cıvadan başka bir şey değildir. Zira Tıbbımız iki şeyden yapılır: sabit ve daha az sabit, ruhsal ve bedensel, soğuk ve nemli, sıcak ve kuru. Aynı şekilde, Cıva üçlü bir kapta pişirilmelidir ki, etkin ateşin kuruluğu, maddeyi çevreleyen yağın buharlı nemliliğine dönüşsün ve ateş maddemizi sindirmesin, aksine kuruluğa dönüşen ısısı sindirsin, ve işte bu gerçek ateştir.

LXII. STEPHANUS, Metallere gelince: Metaller dünyevi bedenlerdir ve suda oluşurlar: su, taştan ve toprağın neminden buhar çıkarır, Güneş'in etkisiyle Tanrı altının büyümesine ve toplanmasına izin verir: böylece toprak ve su birleşerek metalik bir beden oluşturur, vb.

LXIII. GUIDO BONATUS, Q.E. hakkında kısaca şöyle yazar ki, dört elementin en safı, yani Q.E., ki bu kendi içinde tüm dört elementi barındırır, yani prima Materia (ilk Madde), ki Tanrı tüm şeyleri orada yarattı ve hâlâ yaratır, ve bu Kütle, fol. 34, her bir şeyin, ne olursa olsun, karışık doğasıdır, yine de doğa tüm şeylerde mevcuttur ve yukarıda bahsedilen Hyle olarak adlandırılır.

Kısım 29 / 42

LXIV. ALRIDOS, Yeryüzünde var olan her bir şeyin, erdemi, etkinliği ve mükemmel işleyişi kendi Q.E.'sinde gizlidir, ister sıcak, soğuk, nemli veya kuru bir Doğaya ve Mizaç'a sahip olsun: ve her bir şeyin Q.E.'sinde, var olan veya tasavvur edilebilecek tüm duyuların en mükemmeli ve en soylusu olan koku duyusu yeniden aranır: Bu nedenle, en yüksek mükemmellik gereklidir.

LXV. LONGINUS, işi bize şöyle anlatır: Şunu hedefleyin ki, kabınız sürekli kapalı olsun ve eşit bir ısıya sahip olsun. Ve dahası, bu su kuru küller içinde, kapalı bir kapta hazırlanır ve iki bir olana dek uzun süre pişirilir: Ve eğer bu şeylerden birinde maddeler karıştırılırsa, o zaman beden ruha indirgenmiş demektir: Sonra bu ateş güçlendirilmelidir, ta ki sabit olanı kendi ısısı ve doğasında sabit bir bedende tutana dek, ve bilin ki sonrasında binlerce bin kez boyayacaktır.

LXVI. HERMES, sırlarında şöyle der: Bilin ki taşımız, soylu olmayan sıradan halk arasında hoş karşılanmayacaktır, yine de biz Filozoflar onu severiz: Ve eğer Soylular, Güneş'in ve taşımızın bir zerresiyle ne kadar altın yapılabileceğini bilselerdi, taşı asla kendi topraklarından götürmeye izin vermezlerdi. Filozoflar bedenler çözüldüğünde sevinirler, Zira bu sıva iki su aracılığıyla hazırlanır: Hastalıklı bedenden tüm hastalıkları kovar, İster insan ister metalik olsun. Ve sanatımızla, doğanın bin yıl içinde bile mükemmelleştiremediği şeyi bir ayda başarırız: zira arıtmadan sonra parçaları birleştiririz, sonra onlar sonsuza dek birleşik kalır ve asla ayrılamazlar.

LXVII. NERO, Bilin ki Cıvamız kuru ve nemlidir, ve Güneş ile Ay ile birleşiktir: Ve bu şudur: Güneş ve Ay, doğada soğuk ve nemli Cıva, sıcak ve kuru kükürttür, ve her ikisi de, tek bir şeyde, doğada çoğalır.

ŞİMDİ YUKARIDA BAHSEDİLEN BAZI FELSEFİ SÖZLERİN, BU GÖRÜŞLERİN TÜM NOKTALARINA VE MADDELERİNE KELİME KELİMESİNE GERÇEK AÇIKLAMASI GELMEKTEDİR.

Böylece siz, nazik Okuyucu, Filozofların karanlık ve alegorik cümlelerinde neye ve neye atıfta bulunduklarını daha iyi anlayabilesiniz diye, yukarıda adı geçen tüm Filozoflar gerçek Filozoflardı ve bu sanatı biliyor ve uyguluyorlardı: her ne kadar Âdem zamanından beri çok daha fazlası var olmuş olsa da, hepsi benim elime geçmemiştir: Dahası, burada her birine değinmem mümkün değildir, ve sanatın hakikati ve temeli bu sözlerde öğretilip açıklanmış olması yeterlidir, ki bunların en azı bile yeterli olurdu. Ancak bu kadarını sırayla sunmam, sizin faydanız için yapılmıştır, böylece daha bilgili bir şekilde bilgilenebilesiniz, daha güvenli çalışabilesiniz ve para kaybına ve faydasız harcamalara karşı kendinizi dikkatlice koruyabilesiniz. Bu nedenle, Hristiyan hayırseverliğinden ötürü, bu gerçek Felsefeyi, kendi anlayışıma göre ve Tanrı'nın bana bahşettiği ölçüde beyan ettim ve açıkladım, ve bu sanatta benim gibi emek vermiş herhangi bir uzmandan rica ederim ki, yazarken belki kelimelerde hata etmişsem beni küçümsemesin, aksine hataları düzeltsin, ve bunu sadık bir kalpten yapsın, tıpkı benim tarafımdan yapıldığı gibi, ve kimse aceleyle aldatmasın veya yanıltmasın, böylece Tanrı'nın adı yüceltilsin ve komşunun faydası teşvik edilsin: Ancak siz benim anlamımı ve görüşümü değiştirmeyeceksiniz, zira ne yazdığımı biliyorum ve bunun ilahi hakikat olduğunu biliyorum.

Kısım 30 / 42

ÂDEM'İN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

Yüce Tanrı ilk ebeveynimiz Âdem'i yarattıktan ve onu Cennet'e yerleştirdikten sonra, orada ona iki şey gösterdi, yani toprak ve su. Toprak sabit ve değişmezdir, su ise geçici ve değişkendir. Bu ikisinde, Tanrı'nın yarattığı her türlü şey gizlidir, yani: suda hava ikamet eder, ve toprakta, Tanrı'nın yaratması ve düzenlemesiyle, toprakta ikamet edenler taşlar, ateştir: ve bu dört elementten gökte ve yerde tüm şeyler, Tanrı'nın yaratması ve düzenlemesiyle ortaya çıkar, yani: toprakta ateş, taşlar, cevherler, Tuz, Cıva ve her türlü metal ikamet eder: Suda ve havada her türlü canlı, görünür ve özsel şeyler vardır, yani: hayvanlar, kuşlar, balıklar, et, kan, kemikler, odun, ağaçlar, çiçekler, yapraklar ve bu türden diğer şeyler: ve Tanrı bu şeylerin her birine kendi erdemini, etkinliğini ve işleyişini atfetti, ve hepsi Âdem'e tabi olduğu için, onu bunların üzerine Efendi olarak atadı, böylece o tüm bu şeyleri bedeninin beslenmesi ve sağlığı için kullanabilsin. Bu şeylerde, insanın besin alımı yoluyla şeylerin gücünü kendi içine almasıyla, her birinin insan doğasıyla nasıl uyum sağladığı açıkça görülür, ki bunlar insanın doğasıyla birleşiktir ve bir tür uyum sağlama zorunluluğuna sahiptir: buradan iyi anlarsınız ki, tüm şeylerin bilgisi, hikmet, anlayış ve akla göre insanlarda gizli kalacaktır. Bunun nasıl olacağını anlamak için, Tekvin'in 1. bölümünde nasıl yazıldığını gözlemleyin.

Dünyanın ilk yılında, altıncı günde, yani 15 Mart'ta, Tanrı ilk insan Âdem'i, Şam yakınlarındaki bir tarlada, kırmızı topraktan, Tanrı'nın suretine göre zarif bir boyda yarattı: ve yaratıldığında, Rab'bin önünde çıplak durdu ve ellerini kaldırarak O'na şükretti, şöyle diyerek: Ey Rab, ellerin beni biçimlendirdi: bu yüzden bundan sonra beni hatırla, çünkü beni sen oluşturdun, ve beni etle giydirdin, ve kemiklerle güçlendirdin: Bana yaşam ve merhamet bahşet.

Bu şeyler böylece söylendikten sonra, Tanrı Âdem'i büyük bir hikmetle donattı, öyle ki, hiçbir öğretmene ihtiyaç duymadan, yalnızca orijinal adaletin etkinliği sayesinde, yedi özgür sanatı, tüm hayvanların, bitkilerin, taşların, metallerin ve minerallerin bilgisini mükemmel bir şekilde bildi ve anladı. Ve, ne

Üstelik, En Kutsal Üçleme ve Mesih'in bedenlenişi hakkında açık bir anlayışa sahipti. Ve Âdem, bir Melek aracılığıyla, ilahi emirle kendisine getirilen tüm diğer yaratıkların Efendisi, Kralı ve İmparatoruydu ki, yaratıcısının iradesine göre her birine adını versin. Böylece tüm yaratıklar Âdem'i Efendileri olarak tanıdı; ki böylece her şeyin özelliği ve erdemi insana açıklansın. Bu nedenle ilk babamız Âdem, her şeyin bilgisiyle birlikte hikmeti edindiğinden, doğayı, onun kökenini ve sonunu doğru bir şekilde gözlemledi ve özellikle Tanrı'nın sözünü düşündü (Rab ona şöyle dediğinde: "Alındığın yere geri döneceksin"). Dahası, her şeyin bölünmesini ve yıkımını, oluşumunu ve bozulmasını inceledi; ki gerçekten de kökenlerini ve sonlarını bunlardan alırlar: zira kökenlerini kuru ve ıslaktan alırlar ve yine kuru ve ıslak olana dönüşmek zorundadırlar. Ve Âdem, tüm bunları kendi içinde iyi biliyordu, özellikle de 'birincil madde' denilen şeyi. Çünkü her şeyin birincil maddesine nasıl yeniden dönüştüğünü bilen kişi artık sorgulamaya ihtiyaç duymaz; zira en başından beri her şeyin maddesi böyleydi; Tanrı göğü ve yeri, sanki kuru ve ıslaktan yaratmış gibi. Ve bu tür maddelerden, daha önce var olmayan tek bir şey yapılır; yani yeni bir toprak, ateş, su, hava, Güneş, Ay, Yıldızlar; hepsi aynı anda yeni.

Kısım 31 / 42

Ve tıpkı başlangıçtan itibaren her şeyin yeni yaratıldığı gibi, sanatımız da böyledir; ki o da her biçimde, tarzda ve türde kendini böyle düzenler, başka türlü değil. Bu nedenle, Yüce Tanrı'nın Âdem'i, iki, kuru ve ıslak olarak muhafaza edilen yasak şeyleri tüm oğullarından gizlememesi gerektiği konusunda yasaklamış olması hiç de şaşırtıcı değildir. Yine de Âdem bunu oğlu Seth'e açıkladı, ancak ilahi izinle. Fakat Habil, Tanrı'nın kendisine bahşettiği derin hikmet ve anlayıştan, doğa deneyimiyle sanatı öğrendi, onu bildi ve bir kayın levhaya yazdı. Benzer şekilde, aynı Habil yazıyı ilk icat eden ve geliştiren kişiydi. O ayrıca dünyanın gelecekte bir tufanla yok olacağını da biliyordu; ki bunların hepsini ahşap levhalara yazdı ve bir taş sütunun içine yerleştirdi, ki bu, tufandan uzun zaman sonra İsrailoğulları tarafından bulundu. Bu nedenle, o sanat dünyanın başlangıcından bugüne kadar gizli kalmıştır ve ayrıca, dünyanın sonuna kadar da gizli kalacaktır, ne de bu kadar yaygınlaşacaktır. Bu yüzden herkes bu sözü ve açıklamasını dikkatle gözlemlesin, fakat özellikle Tanrı'nın Âdem ile konuştuğu ilahi sözü özenle düşünsünler; ve o zaman o yüce sanatın tüm sırrı onlara açıklanacaktır. Zira sanatımızın tüm gizliliği bu şeylerde tezahür eder.

HABİL'İN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

Bu söz neredeyse kendini açıklar ve ayrıca Tanrı'nın sözlerinde ve Âdem'in sözünde yeterince beyan edilmiştir. Ancak, kendi muhakemem ve bilgime göre, buna şöyle karşılık veririm: insanın kendi içinde o şeylerin tüm güçlerini barındırdığını; tıpkı o sözün bu gerçeğe tanıklık ettiği gibi, insan küçük bir dünya olarak kabul edilirken ve aynı zamanda tamamen dünyayla karşılaştırılırken. Zira derinin altında gizli yatan kemikleri kayalık dağlarla karşılaştırılır: çünkü onlarla beden güçlenir, yeryüzünün taşlarla güçlenmesinden farksızdır; ve et toprak olarak kabul edilir, büyük damarlar büyük akan sular olarak, fakat küçük damarlar ise büyük olanlara dökülen minik nehirler olarak. Mesane, hem büyük hem de minik nehirlerin eşit derecede toplandığı denizdir: Saçlar, büyüyen bitkilerle: El ve ayaklardaki tırnaklar ve insanın hem içinde hem de dışında bulunan her şey, kendi türlerine göre, dünyayla karşılaştırılır. İnsanın iç kısımları da, örneğin: Kalp, akciğer, karaciğer ve bu türden diğer şeyler, dağların metallerine benzer: Fakat bu saçlar, kökleri havadadır ve başları topraktadır, sanki etteymiş gibi, ki orada güçlerini ve büyümelerini elde ederler: tıpkı Filozofların da söylediği gibi, minerallerinin kökünün havada, başının ise toprakta olduğunu. Gerçekten de, damıtma yoluyla yükselen şey uçucudur: onda, ayakları havadadır ve altta, dipte sabit kalan şeyin başı ise topraktadır: Çünkü ayaklar başı taşır ve baş ayakları yönetir. Bu yüzden biri diğeri olmadan var olamaz, eğer işleyişinin kendine özgü bir yolu olacaksa. Bu nedenle, insan bir tür ters ağaca benzetilir: çünkü kökleri, yani saçları, havadadır; oysa diğer ağaçların saçları, yani kökleri, topraktadır.

Kısım 32 / 42

Benzer şekilde, o da taşımızla karşılaştırılır: bu nedenle Filozoflar, onun başının toprakta ve kökünün havada olduğunu rahatlıkla doğrulayabilirler. Benzer şekilde, Euripus'tan da benzer bir örnek arayabilirsiniz: çünkü tıslayarak akan su, minerallerinin köküdür ve suyun sıvısı baştır, ve o da topraktadır. Bu benzerliğin iki yönlü bir anlamı vardır: birincisi, taşımızın maddesinin nerede bulunduğudur; ikincisi, taşın ayrışmasını ve tekrarlanan birleşimini anlamaya uzanır. Zira eğer taşımız imbikte yukarı doğru yükselmişse, o zaman kökü havadadır; ki bu, eğer erdemine ve köküne dönmek isterse, tekrar toprağına indirgenmelidir, ve o zaman başı toprakta ve mükemmel güce sahip olur. Ve bu şekilde, bu sözler açısından, küçük bir dünya olarak addedilebilir ve haklı olarak böyle kabul edilebilir: Zira 'dağların dağı' olarak adlandırılması, ki cevherimizi ondan alırız, şöyle anlaşılmalıdır: çünkü emeğimiz küçük bir dünya olarak kabul edilir, yozlaşmadığı sürece ve dünya gibi yaratılmıştır. Zira o, prima materia'dır, ya da her şeyin kökenidir; ki tüm yeni şeyler ondan ayrı ayrı hazırlanır. Zira bilin ki prima materia, yeryüzünün her yerine gömülü bir şey çürüdüğünde oluşacaktır, tıpkı insanda yiyeceğin pişirilmesi gibi; ve çürümede kaba olan inceden ayrılır, tıpkı kötü kokunun saf olandan ayrılması gibi; ve saf olan, çürüme ile ayrılmış olan prima materia'dır. Eğer bu şeyleri anlarsanız, o zaman gerçek sanata sahip olursunuz. Ancak, bu şeyleri sürekli yanınızda bulundurun ve domuzların önüne inciler atmayın: zira o sanat, cahiller tarafından bir alay konusu olarak görülür, fakat uzmanları onu haklı olarak yüceltir ve saygı gösterir.

ÂDEM'İN OĞLU SETH'İN SÖZLERİNİN AÇIKLAMASI.

Filozof Seth şöyle der: "Ne kadar sirke pişirilip küle dönüşürse:" Bununla, o kadar damıtılmış suyu anlar ki biz ona 'sperm' deriz; eğer o, uzun süreli pişirme yoluyla bir bedene dönüşürse, kül dediği şeye dönüşür, bedenden o kadar çok karalık çıkarır ki, siz onu beyaz olana dek yıkarsınız: gerçekten de, bir kez ayrıştırılan su, sürekli pişirme yoluyla kendisini bir bedene dönüştürür ve bu işte her tür yükseltilir, ki bunlar yeryüzünden kötü kokuyu ve karalığı uzaklaştırır. Ancak biliniz ki, eğer yeryüzü olmasaydı, ruh hiçbir şekilde pıhtılaşamazdı, zira kendisini içinde tutabileceği başka bir kabı yoktur, tıpkı kendi ruhundan başka hiçbir şeyde pıhtılaşamayacağı ve bağlanamayacağı gibi. Bu nedenle ruh, Filozof Seth'in dediği gibi, kendi bedenini arıtır ve bedeni beyaz kılar. Dahası, aynı Filozof gerçekten de der ki: Eğer onu iyi pişirir ve karalığından arındırırsanız, o zaman taşın beyaz sikkesi denilen bir taşa dönüşür. Bununla Filozof şunu ima etmek ister: O iyi, uygun, yavaş ve çok sıcak olmayacak şekilde pişirilmeli, ve sonra, zamanla, ateşte sabit kalan bir bedene dönüşür ve taş olarak adlandırılır: Zira, denildiği gibi, sabit ve gerçekten de çok beyaz bir renk alır ve sikke olarak adlandırılır: Bunun nedeni şudur: Kendisi için bira ve ekmek elde edebileceği bir sikkesi olan kişi, o fiyat karşılığında sağlık, bilgelik, uzun ömür, Güneş, Ay, mücevherler, inciler gibi arzu ettiği her şeyi elde eder. Bu nedenle ona haksız yere sikke denilmez, ve diğer sikkelerle, hatta tüm dünyanın zenginlikleriyle elde edilemeyen her şey, diyorum ki, bunların hepsi bu sikke ile edinilir. Aynı zamanda sikke olarak adlandırılır çünkü Filozofların kendileri tarafından basılmıştır: zira onlar kendi işaretlerini veya imgelerini üzerine işlemişlerdir, tıpkı Kralların ve Prenslerin sikkelerini damgalattığı gibi. Bu nedenle aynı zamanda FİLOZOFLARIN SİKKESİ olarak da adlandırılır, zira o onların kendi parasıdır ve onlar tarafından basılmış kendi sikkeleridir.

Kısım 33 / 42

Dahası, Filozof şöyle dediğinde: "Taşı parçalanana dek pişirin ve onu iyi ayarlanmış Ay suyunda çözün." Bununla şunu ima eder: Taş kendi içinde suya dönüşene, yani çözünene dek uzun süre pişirilmelidir. Bu kendiliğinden olur: zira beden, suya dönüştüğü anda Ay olarak adlandırılır, ve ayrıştırılmış ruh,

Gloria Mundi. 273

damıtılmış su gibi, Güneş olarak adlandırılır: zira hava elementi gerçekten orada gizlidir, ancak beden kendi suyunda, sanki kendini çözecekmiş gibi, kısıtlanmalıdır. Ve bu, iyi ayarlanacak olan Ay suyunda vb. bulunur, yani içinde bir miktar doğal ısı işler ve suya dönüşür: ve sonra bedeni çözmüş olursunuz, ve iki suya sahip olursunuz, yani damıtılmış ruh ve çözünmüş beden. Bu iki su, nazik ve yavaş pişirme ile birleşir ve bütünleşir: damıtılmış ruh pıhtılaşmada beden olurken, çözeltide ruh olur, sabit olan uçucu hale gelir, ve uçucu olan sabit hale gelir, çözeltide ve pıhtılaşmada, ve kırmızının takip ettiği en beyaz renge dönüşür. Bununla Filozof şunu belirtmek ister: Beyaz ve kırmızı tek bir suda birlikte işlenir: ve eğer beyaz hazırlanırsa, o zaman kırmızıya dönüşür: zira kırmızı beyazın altında gizlidir, ve kırmızı beyazı takip eder, tıpkı beyazın karayı takip etmesinden farklı olmadığı gibi, tüm sanat da bunda yatar. Son olarak, Filozof şu sözlerle bitirir ve der ki: Bu sanat ancak en yüce sirke ile, ilahi güç ve eserin mükemmelliğiyle yapılır: bu, sanatın yalnızca tek bir şeyden, yani Felsefe çiği aracılığıyla toplanan ve hazırlanan en keskin sirke ile karşılaştırılan bir şeyden işlendiğini ima eder; bu sirke, ilahi lütuf ve eserin mükemmelliği sayesinde kurulur, zira hazırlık yoluyla sirkeden cennetin ve yeryüzünün en yüce iyiliğine dönüşür, ki bu iyilik de tüm yeryüzü küresi, ve tüm Kralları ve Prensleri tarafından asla geri ödenemez.

İSİNDER'İN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

Ey ölümsüz Tanrı, Filozoflar bu şeyi ne de harika bir şekilde gizlemişlerdir: öyle ki, yazmaktan tamamen vazgeçmiş olsalardı çok daha iyi olurdu. Zira bu, pek çoğunu aşırı yoksulluğa düşürmüş, ve azımsanmayacak sayıda kişiyi hala her gün en büyük yoksulluğa sürüklemektedir, özellikle de tedbirsizce ve hiçbir anlayış olmaksızın, ne başlangıcını, ne ortasını, ne de sonunu, hatta bu şeylerin ne sonraki, ne de önceki kısmını bile bilmeden çalışan herkesi.

274 Gloria Mundi.

Ancak Filozoflar gerçekten ve haklı olarak yazarlar. Peki, bu şeylerin temelinden bihaber olan kim bunu anlayabilir veya kavrayabilir? Hiçbir ölümlü, gerçekten de, Doktorların Doktoru ve Dünyanın Işığı olsanız bile, yine de burada tamamen kör kalırdınız. Bu nedenle, sanki yazmamış gibi yazdılar. Zira hem torunlarına bu denli büyük bir iyilik dilemişler, hem de aynı zamanda onları kıskanmışlardır: tıpkı onların gizli sözlerinde, özellikle de Isindrus'unkilerde görebileceğiniz gibi, o şöyle derken: "Gerçekten de hava büyüktür, çünkü hava, ince veya kalın, sıcak veya soğuk olursa maddeyi düzeltir." Bununla Filozof şunu ima eder: Su ile birlikte yükselirken, hava sıcaktır, zira ateş ve hava, Taşımızı içinde gizli bir ateş olarak taşır, ve yeryüzünden yükselen su, yükselişinde hava ve ince hale gelmiş, ve inişinde suya iner, ve ateş orada ikamet eder, ve eğer cama konulursa, yeryüzü düzeltilir, zira ateşi kendisiyle birlikte yeryüzüne götürür: zira ateş gerçekten ruhtur, ve Ay ruhtur. Bu nedenle hava engindir, zira suyu ve ateşi kendisiyle birlikte taşır, ve her şeye katkıda bulunur, ve sonra kendi içinde soğur: zira şeyler suyu havadan almıştır. O hava, ateşle birlikte bir bedene dönüştüğünde kalınlaşır, ve böylece hava maddeyi kalınlığında düzeltir: zira Taşımızı hem dışarı atar hem de içeri getirir, ve onu hem yükselişinde hem de inişinde düzeltir. Aynı şekilde, hava bu dünyanın tüm büyüyen şeylerini veya bitkilerini düzeltir, oradan yiyeceğini sunar, zira onlara su ve ateş sağlar, ki bunlar sayesinde beslenirler, tıpkı sizin de bir görgü tanığı olduğunuz gibi, bulutları taşıdığını, ve onları çiy ve yağmura dönüştürdüğünü, ki bu çiy veya yağmurda yeryüzünden aldığı ateş ve Güneş'in ihtişamı gizlidir, yükselişinde, ve yiyecek yerine her şeye katkıda bulunur. Ve Güneş'in ve Ay'ın ihtişamları ölçülemeyecek kadar ince, çevik ve anlaşılmaz hale gelse de: yine de, bizim Güneş ve Ay ihtişamlarımız, bitkisel şeylerin büyümelerinde kendilerine aldıklarından çok daha hızlı ve incedir: zira Yeryüzü Güneş'in ve Ay'ın ihtişamlarını sindirir, ve bitkisel şeyleri en ince şekilde besler: ve Güneş'in ve Ay'ın ihtişamları hala yaşayan her şeyi

Kısım 34 / 42

Gloria Mundi. 275

besler, yaratıkları besler: pişirme yoluyla ihtişamlarını tasavvur ederler, ki ondan yaşamlarını elde ederler. Bu nedenle hava son derece büyüktür, zira Yüce Tanrı'nın lütfuyla büyük işler başarır.

Dahası, Filozof şöyle dediğinde: Eğer hava kalınsa, sanki Güneş sapmış veya değişmiş gibi, ve kendini yüceltirken bir kalınlık varsa: Bununla şunu kasteder: Eğer Güneş veya ateş için alınan damıtılmış su, bir cama konulan bir bedene dönüştürülür ve tek bir bedene dönüşürse: o zaman Güneş düşer ve kendini yeryüzüne indirir: Bu eylemle hava kalınlaşır, zira yeryüzü ile birleşmiştir; ve eğer Güneş tekrar yüceltilirse, o zaman hava incelir, yani, su bir imbik aracılığıyla yeryüzünden çekilirken, aynı zamanda ateş yukarı doğru eğilim gösterir, yani Güneş yüceltilir, ve o zaman hava incedir.

Ve dahası, şöyle dediğinde: O da sıcak ve soğuktur, ve kalınlık, ve incelik, veya yumuşaklık, bu şeyin kendisiyle Filozof şunu ima eder: Güneş sıcaktır, Ay soğuktur: Zira yeryüzü, çözündüğünde Ay olarak kabul edilir, ve içinde ateş olan su Güneş içindir: ve bu ikisi birleşmeli ve bütünleşmeli, öyle ki artık ayrılamasınlar. Ve eğer bu şekilde birleşirlerse, o zaman hemen, enjekte edildikleri tüm metallerdeki elementler de mükemmel saflık ve sağlığa kavuşur, hem metalik hem de bedensel cisimler.

Filozof nihayetinde sonuca varıp kalınlık ve inceliğin yazı ve kışı ifade ettiğini söylediğinde, bununla sanatımızın kalınlık ve incelikten ibaret olduğunu belirtir. Bu ikisi, ne çok sıcak ne de çok soğuk olacak şekilde, tabiatın yanmaması için, yani kış ve yaz gibi, ılıman bir ısıyla birleştirilmelidir; ve bu ikisi uyum sağladığında, bundan doğal bir banyo misali ılıman bir ısı doğar: ve bu tür ılıman ısılar Güneş'i ve Ay'ı bahşeder: Bu nedenle, Isindrus'umuz bu meseli ileri sürmüştür ki, eğer siz zihnimi basiretli bir şekilde gözlemlediyseniz, ilahi lütuf sayesinde tarafımdan doğru bir şekilde açıklanmıştır.

ANAKSAGORAS'IN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

Tanrı, her şeyin başlangıcından beri vardır. Bu doğrudur, zira Tanrı ateş gibi ışıktır: Bu nedenle Tanrı, Özü itibarıyla ateşle kıyaslanır: Çünkü ateş, tüm bitkisel ve görünür şeylerin ilkesidir. Sanatımızda da durum aynıdır: Zira ateş ilkedir: ısı, tabiatı işlemeye başlamaya iter ve bu işlemde Beden, Ruh ve Can kendini gösterir, yani toprak ve su gibi: zira toprak bedendir, yağ candır, su ruhtur ve bu, ilahi nezaket ve iyilik sayesinde gerçekleşir ki, bunlar olmadan Tabiat kesinlikle hiçbir şey başaramaz, tıpkı Filozof'un kendisinin dediği gibi: Tanrı'nın nezaketi her şeyi yönetir: ve yeryüzünün kalınlığının altında, yaratılıştan sonra, nezaket ve bütünlük kendini gösterir, yeryüzünün kalınlığının altında: Burada Filozof şunu ima eder: Eğer toprak sudan ayrılırsa (başlangıçta, ki buna yaratılış denir), ve kendi içinde yağa ve suya çözülürse, o zaman yağ bütünlüktür ve su nezakettir: zira su, yağa ve bedene can bahşeder ve gökten, yani sudan kendisine verilenden başka hiçbir şey üstlenmez, ve su yağın altında, yağ da toprağın altında tezahür eder. Zira ince ateş, ince sularla birlikte yeryüzünden yukarı yükselir ve yeryüzünde gizlenir, ancak yağ, emekle yeryüzünden yükseltilmez, sadece ateş, su ve hava, yağ ve toprakla birlikte kendi ruhları aracılığıyla saflaştırılır: Bu nedenle bedendeki yağ bütünlüktür, Ruh nezakettir ve beden sıkıştırılmıştır. Ve ruh ilk işlemde bedenden inse de (zira yağ saf hale gelip her zaman bedenle kalsa da, bedene yaşamı geri verir), yine de ruh olmadan kendine yardım edemez, fakat beden, denildiği gibi, zorlama ve sıkıntı çeker: zira zorla çözülür ve saflaştırılır. Ve Filozof, yeryüzünün kalınlığının altında derken, nezaket bedende algılanmasa da, şunu ima eder: Yeryüzünün kalınlığı, sanki su ve yağa dönüşmüş gibi ince bir maddeye dönüşür; ve sonra nezaket bedende algılanır. Zira beden o kadar nazik veya yumuşaktır ki, daha önce tamamen kuru olmasına rağmen su veya yağa bile dönüşür. Bu nedenle yeryüzünde yağ algılanır, görülür ki bu zenginliktir, canlıdır, fakat suyun yaşamı, yani ateş, hava ve su, üç element olarak birleşmiştir. Bu nedenle, şimdi, bedene içirilmek üzere sunulan sudan başka bir şey ayrılmadığında, o zaman yaşamına geri döndürülür. Ve bu üç element yeryüzünden yükselmiş olsa da, gördüğünüz gibi, çözülme yoluyla yağa ve suya dönüşürken, güç bedende kalır; Fakat yağ ruh olmadan işleyemez, ne de ruhun kendisi, yağ ve beden olmadan meyve verebilir: bu nedenle, bu şeyler birleştirilmelidir, ve sonra beden beyaz ve kırmızıya dönüştüğünde, tüm nezaket ve bütünlük bedende görülür.

Kısım 35 / 42

PİSAGORAS'IN GÖRÜŞÜNÜN BEYANI.

Filozof sorar: Dokunulan, fakat görülmeyen nedir? Bununla Filozof şunu belirtmek ister: Sanatımızın bir şeyi vardır ki, sanatımız tarafından hazırlanır; ve dokunulan, fakat görülmeyen bir şey vardır. Bu şöyle anlaşılmalıdır: hissedilir, fakat görülmez, ne de işleyişi bilinir: Fakat onu bilen, ama işleyişinden habersiz olan kişi, sanata asla ulaşamaz. Zira tüm dünyada, sanatın tamamlandığı ve işlendiği tek bir şeyden başka yoktur. Ve bu şey, belirli bir karanlık yerden gelir ki, orada asla görülmez, ne de işleyişleri ve erdemleri, bu sanatın bilgelerinden başkası tarafından tanınır. Benzer şekilde, maddenin kendisinde de büyük bir sır gizlidir, yani hava ve ateş, yani Güneş, Ay ve Yıldızlar: bu onun içinde gizlidir; ve yine de görünmezdir, tıpkı Filozof'un dediği gibi: "Görülmeyen, ne de bilinen, sadece göktür." Fakat dokunulan, ve görülmeyen, topraktır. Bununla Filozof şunu ima eder: Toprak, maddenin dibinde bulunan kalınlık veya bedendir, ve maddenin içinde kendini biriktirmiş olan, hissedilebilen ve bilinebilen şeydir. Ve Filozof ayrıca şöyle derken: "Gök ile yer arasında olan, bilinmeyen şey, budur, dünyada." Bununla Filozof şunu belirtir: Taşımızın maddesi dünyada, dünyada bulunur, sanki küçük bir dünyadaymış gibi, ve vahşi, kayalık dağlarda veya yeryüzünde değil, gök ile yer arasında, havada, sanki daha küçük bir dünyadaymış gibi. Ve ayrıca şöyle derken: Onda duyular ve bütünlük vardır, yani: Koku, Tat, İşitme, Dokunma. Bununla Filozof şunu ima etmek ister: İnsanlarda bütünlük, sanki bütün bir ruh ve duyular vardır: Zira insan bu üç şeyi bilebilir, dokunabilir, hissedebilir ve anlayabilir. Tam da bu şeyle, taşımızın nerede bulunacağına dair bize bir işaret de verir, yani: görme, işitme, koku alma, tat alma ve dokunma yoluyla. Görme yoluyla, taşın maddesi kalın, ince ve berrak olduğunda, ve olağan şekilde hareket edebildiğinde, ve böylece ne zaman siyah, beyaz ve kırmızı olacağını vb. bilebilirsiniz. Koku alma yoluyla, kötü bir koku iyi bir kokudan önce tanınır, tıpkı pis kokusundan ayrılıp en berrak ve en saf şekle dönüştüğünde olduğu gibi. Tat alma yoluyla, sertliğinden ve acılığından asil ve tatlı bir tada geçtiğinde. Dokunma yoluyla, Taşın sert, yumuşak, olgun, veya kaba, veya ince olup olmayacağı: ki bu sanatta yapılması gereken şeydir, ve duyular ve akıl uygulanmalıdır, böylece bir şey diğerinden önce bilinebilsin, yani toprak ve su, siyah, beyaz ve kırmızı, damıtma, çürütme, çözme, pıhtılaştırma, emdirme, mayalandırma ve renklendirme yoluyla.

Ve bu nedenle, duyular aracılığıyla, biri her zaman diğerinden önce bilinir. Zira duyumuz duyulardan köken alır ve her eser kırk altı gün içinde mükemmelleşir.

ARİSTEUS'UN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

Bedeni alınız: ki size gösterdiğimdir, ve onu ince yapraklara indirgeyiniz: Maddemizin dibine yapışmış ve kurumuş olan, şimdi kendini gösteren, fakat daha önce henüz görülmemiş, ne de bilinmeyen esas toprağı ima eder: Fakat şimdi o su ve topraktır. Bu, göstermek içindir. Zira toprak tezahür etmiş ve iki kısma, yani toprak ve suya bölünmüştür. Bu toprak alınsın, cam içine kapatılsın ve ılık bir banyoya yerleştirilsin ki, o ısıda veya pişirmede, kendi kendine, kendi içine, suya çözülsün: Bu, Filozof tarafından, ince yapraklara indirgemek olarak adlandırılır.

Kısım 36 / 42

olarak adlandırılır. Zira bu şekilde oluşturulan bedene Filozoflar, sanki Filozof'un bahsettiği yaprakların Taşı imiş gibi, Filozof Taşı derler. Deniz suyumuzdan ekleyiniz, ve sonra, Bu hayat suyudur. Bununla Filozof şunu kasteder: Eğer toprak suya çözünürse, o zaman deniz suyumuz ona içmesi için sunulmalıdır ki onunla karışabilsin; zira su daha önce ondan damıtılmıştı: bu hayat suyudur, çünkü bedenin ruhu ve tin'i onda gizlidir, deniz suyumuz olarak adlandırılır ve adını doğadan almıştır, zira Filozofların görünmez gizli denizinden, sanki küçük dünyanın denizinden çekilmiştir. Zira buradaki çalışmamız küçük bir dünya olarak adlandırılır, ve dolayısıyla o deniz suyumuzdur. Ve eğer bu su bedene eklenir, onunla pişirilir, arıtılır, öğütülür, emdirilir, vb. ise, o zaman beden uzun pişirme yoluyla arıtılır ve en kara, en kötü kokulu renkten en beyaz ve en hayırlı renge dönüşür; ancak o bedene eklenen suyun tamamı bir mayaya dönüşerek pıhtılaşır, bedenle birleşir ve sürekli Filozof Taşı olarak anılır: şimdi onu Tanrı'nın şerefi ve komşunuzun faydası için kullanınız.

PARMENİDES'İN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

Biliniz ki nefret dolu ve kötü niyetli Filozoflar birçok sudan, aynı şekilde birçok metalden, taştan vb. bahsetmişlerdir. Ve bunun sebebi sizi aldatmaya çalışmalarıdır. Bununla Filozof şunu kasteder ki, tüm bu şeylerin bütün insanlara ifşa olmaması için bunları bizden bu sebeple gizlemişlerdir. Zira bu şekilde ve bu harfe göre çalışmak isteyenler (her ne kadar Filozoflar doğru ve hakiki yazmış olsalar da), kendilerini aldatacaklardır, çünkü çalışmak isterler, ancak sanatın temelinden veya bilgisinden yoksundurlar: ve bu Filozofların hatası değil, işçilerin kendi cehaletidir.

Zira Filozoflar taşlardan yazmışlardır, ve Taşlar vardır, ve gerçekten de dağlarımızdan çıkarılmıştır. Metallerden yazarlar, o halde metaller sudur, ancak cevherimizden sıvılaştırılmıştır. Sulardan yazarlar, o halde onlar sudur, ancak pınarımızdan ve denizimizden çekilmiştir. Kükürtten yazarlar, o halde

o halde o beyaz veya kırmızı kükürttür, ancak cevherimizden ayrılmıştır. Tuzdan yazarlar, o halde o da Tuzdur, ancak tuzlamızdan alınmıştır. Zira o bizim Güneşimizdir, bakır pasımızdır, halonitrumumuzdur, Alkalimizdir, Zırnığımızdır, Arseniğimizdir, zehrimizdir, ilacımızdır ve benzeri şeylerdir. Tüm dünyanın her şeyini adlandırsalar bile, yine de o bizim şeyimizdir, ve ona ne kadar çok isim verirlerse versinler, yine de o en azından tek bir şeydir. Bu nedenle, Filozoflar doğru yazarlar, ancak arayan ve yine de bulamayanlar onu anlayamazlar: onlar o şeyin işleyişini de göz ardı ederler: bu sebeple Filozoflar derler ki: Güneş'i, Ay'ı, Venüs'ü, malzememiz için bırakınız: Böylece Filozof der ki: Tüm metallerde ve dünyevi şeylerde, o sadece malzememizde değildir: Ve Filozof sözünü bitirip der ki: Tüm emek doğadan gelir, ve yine de doğa yaratılmıştır. Bunu iyi anlayan mübarek bir zanaatkardır, ve Tanrı'ya gereken şükranı sunsun.

Kısım 37 / 42

LUKA'NIN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

Ay'dan yaşayan su alınız: bununla Filozof yaşayan suyu kasteder. Bu iki kısma ayrılır. Zira ilk olarak, damıtılmış su Ay olarak kabul edilir: çünkü Güneş, ateş olarak, onda gizlidir ve her şeyin babasıdır: Bu nedenle bir erkekle karşılaştırılır, ve bu, Güneş'in suda olmasındandır: Böylece yaşayan su olarak adlandırılır: Zira ölü bedenin yaşamı suda gizlidir. İkinci olarak, Filozof o suyu 'Ay'ın suyu' olarak adlandırır. Bu nedenle 'Ay' terimini gözlemleyiniz, zira Güneş babadır, ve Ay annedir. Bu nedenle her ikisinden de onu erkek ve kadın olarak anlayabileceksiniz: Zira beden Ay için alınır, ve o bu sanatta annedir, ve erkeği düşündüğümüz damıtılmış su, yerden yukarı doğru yükselir, bu nedenle o da Ay için adlandırılır, zira o Ay'ın suyudur, Ay için tutulan bedenin suyu gibi: Gerçekten de bedenden çıkmıştır, ve dolayısıyla sanatı mükemmelleştirmek istiyorsak, yine ona girmelidir. Bu nedenle bunu erkek hakkında, veya Ay hakkında iyi belirtmelisiniz: Zira Güneş erkektir, ve Ay eştir: Toprak Ay'dır, ve su Güneş'tir, bu durum şundan yeterince açıktır

bu kitapta size bildirilmiştir, zira o her yerde mübarektir.

Ve dahası, Filozof der ki: Onu, adetimiz veya alışkanlığımız üzere pıhtılaştırınız, sanki adetimiz hakkında söylediklerimi fark etmiyormuşsunuz gibi: Ruhunu bedene içmesi için sunmamız gerektiğini ima ederek, ve bunu eşsiz bir şekilde veya yavaş yavaş, öyle ki ruhu su gibi o kadar uzun süre içsin ki, yaşamını geri kazansın, sağlık ve güç edinsin, ve bunu ılımlı ısı aracılığıyla, tıpkı yiyeceğin midede sindirildiği gibi, ve doğal halinde büyüyen meyve gibi. Zira adetimiz, ılımlı ısıda yemek, içmek ve yaşamaktır: ve işte bu yolla bedenimiz korunur, ve koku ile dışkılar zamanla insanı terk eder.

Aynı adet ve sindirime göre, karalık ve koku da işte bedenden ayrılır. Filozof ayrıca, 'Adetimiz üzere dediğimde fark etmiyor musunuz?' derken şunu da ima eder: sanki şunu kastediyormuş gibi: İnsan insan gibi konuşur: ve böylece insanı parabolik olarak tanıtır, ki çalışmalarımız insan doğasıyla uyumlu olsun ve insanların adetine göre işlensin. Zira farklı bir şekilde karşılaştırılmaz, tıpkı Filozof'un kendisinin dediği gibi; Her şey önceden zaten pıhtılaşmıştır: bununla taşımızın maddesinin, veya sanatımızın yapıldığı şeyin, doğanın işleyişiyle zaten pıhtılaştığını, ve Tanrı'nın yaratılışı ve düzenlemesiyle dört element tarafından birleştirileceğini ima eder. Zira o zaten sahip olması gereken şeye sahiptir, ona hiçbir şey verilmemeli, ondan hiçbir şey alınmamalıdır: Ancak kendi doğasında ayrılır, ve yine birleşir, tıpkı bu hazırlıkta size öğretildiği gibi. Ve Filozof dahası der ki: Size Ay'dan inen hayat suyunu alıp, beyazlaşıncaya kadar toprağımıza uygulamanızı emrediyorum. İşte bu yolla Filozof şunu anlar: Eğer su ve toprak birbirinden ayrılırsa, o zaman kuru beden toprağımızdır, ve soyutlanmış su Ay'ın suyudur, ve daha önce söylendiği gibi hayat suyu olarak adlandırılır. Bu, dökme, kurutma, öğütme, pıhtılaştırma vb. yollarla o kadar sık ve çok yapılmalıdır ki, beden pişirme sırasında beyazlaşsın, o zaman o bizim Filozof'un dediği gibi sabit olan yapıştırıcımızdır, ve o zaman o bizim Magnezyamızdır, ve doğaların doğasına sevinir. Böylece onun ruhundan ve bedeninden tek bir şey yapılır, zira onlar birdir, ve tek bir şeyden ayrılmış, ve yine tek bir şeye indirgenmiştir, bu nedenle bir doğa diğerinden dolayı sevinir.

Kısım 38 / 42

ETHELİUS'UN SÖZÜNÜN AÇIKLAMASI.

O der ki: Taşımızı o kadar uzun süre pişiriniz ki, parlayan bir mermer gibi ışıldasın, o zaman o büyük ve gizemli taş olur: Zira kükürt kükürte eklenir, kendi özelliğini içinde koruyarak, burada şunu ima eder: Eğer taşımız şimdi ayrılmışsa, yaş olandan kuru olan gibi, o zaman kuru olan taşımızın temeli olarak alınır, ve o bir kuzgun gibi karadır: Kendi suyundan ayrılmış olan suyuyla o kadar uzun süre pişirilmelidir ki, karalığı geçsin ve parlak ışıldayan bir mermer gibi beyazlaşsın: Ve o zaman o, Tanrı'nın lütfuyla, pişirme sırasında sabit Cıva'ya dönüşmüş olan gizemli taştır. Dahası, o gizemli taş, aşağıdaki iki sebepten dolayıdır. Birincisi: çünkü o, kimsenin şüphelenmediği belli bir gizemli yerde bulunur, öyle ki böylesine değersiz bir şeyde o kadar büyük bir erdem, gizem ve en yüce hazine saklı olacaktır ki, hiç kimse onu kendi aklıyla, bir öğretmen olmadan, ve bir ustanın talimatı olmadan, veya Tanrı'nın eşsiz bir lütfu olmadan bulamaz. Bu nedenle, Filozof haklı olarak şunu doğrulayabilir: O GİZEMLİ TAŞTIR. Ve dahası derken: Kükürt kükürte birleşir, kendi özelliğini içinde koruyarak, orada Filozof şunu anlar:

Madde, tabiri caizse, ruh ayrı ve beden de ayrı olmak üzere ayrıldığında, yine de ayrılmış demektir. Ve orada iki madde mevcut olsa da, yine de en az bir madde mevcuttur ve yine biri bir bedene dönüşür. Gerçekten de, beden olarak en alttaki kükürttür ve ruh olarak en üstteki de kükürttür. Ve ruh bedene yaklaştığında, bir kükürt diğerine gelir, yani kükürt kükürte katılır ve bu onun özelliğidir: Şöyle ki, ruh bedene aittir ve beden ruha aittir, zira biri diğeri olmadan var olamaz. Bu nedenle bu iki kükürt doğada gizlidir, hem beyaz hem de kırmızı, ve beyaz kükürt bedende Gloria Mundi. 283 siyah şeyin içindedir, fakat kırmızı beyazın altında gizlidir. Ve eğer ruh bedene sırasıyla, yavaş yavaş, tamamen bedenin içine pıhtılaşana dek eklenirse, ve sonra kükürt kükürte eklenirse, o zaman tamamen mükemmelleşir. Oraya hiçbir yabancı şey karışmaz ve bu onun özelliğidir. Bu nedenle kendi ruhundan başka hiçbir şey almaz, zira beden bedenin ruhunu kendi içinde muhafaza etmiştir ve bedenden çıkarılan şey, her zaman sadece ona geri verilmelidir. Bu nedenle kendi ruhundan, kendi bedeninden, yani kendi doğasından daha hoş ve kabul edilebilir hiçbir şey yoktur; bu amaçla Filozof der ki: Eğer bu şekilde biriktirilirse: yani ruh bedene, kükürt kükürte, toprak suya ve tamamen beyaz olursa, o zaman beden ruhu kendi içinde tutacak ve uçup gitmeyecektir, böylece birbirlerinden tekrar ayrılamazlar. Ve bu şekilde, içine tohumumuzu ektiğimiz, sonsuz meyve vermesi için, en saf şekilde arıtılmış Filozoflar toprağına sahip olursunuz.

<center>SÖZÜN AÇIKLAMASI</center>

<center>Pisagor'dan.</center>

Toprak ve Filozofların harika sözleri nedeniyle haksız yere hayrete düşmezsiniz: zira bu maddeyi gerçekten ne kadar çeşitli şekillerde tarif etmiş olsalar da, bu tek konuda tamamen hemfikirdirler, çünkü tüm sözleri tek bir şeye atıfta bulunur: Yeter ki doğru gözlemleyin, gerçeği kesinlikle keşfedeceksiniz. Zira Filozofun dediği yerde: Size bu maddelerle ilgili bir rejim veriyoruz, ki bu su olacak, kuru, sizin hazırladığınız Ay suyu gibi, orada Filozof iddia eder; Bu sanatı detaylandırmak istediğimizde, o zaman doğru bir şekilde, kendi anlayışımıza göre kendimizi uydurmalıyız: bunda eğer hata edersek ve hedefe en az isabet edersek, o zaman onları haklı olarak sahtekar olarak suçlayabiliriz: zira rejimi alenen aktarırlar: Ancak siz hedef almazsanız, o zaman en azından kendi kurnazlığınıza veya aptallığınıza atfedilmelidir, yazıyı delice ve huzursuz zihinlerinize göre kulağa geldiğinden farklı yorumlarken. Ayrıca, Filozofun kendi 284 Gloria Mundi. suyunu içtiğini söylerken; bununla şunu ima eder: kuru nemliden ayrıldığında, bedenin çıkarılmış suyu gerçek sudur ve sizin çürütme ve damıtma yoluyla hazırladığınız Ay suyudur. Gerçekten de, o çıkarılmış su koca için, ve toprak, beden olarak, karı için alınır. Bu nedenle eğer su şimdi kendi içindeyse, o zaman suyu kocadan karının suyuna benzersiz bir şekilde taşıyacaksınız, böylece evlilikte birleşebilirler. Bu yapıldıktan sonra, beden kendi hazırlanmış suyunu zaman zaman içer ve her zaman daha saf hale gelir, ancak asla ölçüsüzce beyaz olana kadar daha fazla içmez: Ve bu o zaman bizim kirecimiz olarak adlandırılır, ve kirecimizin suyunu bedenin üzerine dökün, ve onu doğal ısıda kurutmaya özen gösterin: bu o kadar dikkatli yapılmalı ki, kendi kendine renklenene ve en beyaz hale gelene kadar, ve sonra beyaza hazırlanır ve kendi nemini emer. Ancak eğer onu kırmızıya getirmeye çalışırsanız, o zaman onu tekrar çözecek ve pıhtılaştıracaksınız, beyazla sizin tarafınızdan da yapıldığı gibi, her biçimde ve başka türlü değil. Ve bu, amin, amin, gerçek Felsefi esere göre gerçekten doğru, basit ve haktır.

Kısım 39 / 42

ZÜMRÜT TABLETİN BEYANI

HERMES'TEN.

[D] Bu nedenle Hermes der ki: "Sanat doğrudur ve en doğrudur," bununla şunu kasteder: Sanat Filozoflar tarafından doğru bir şekilde aktarılmıştır, ancak aptallar yazıyı kulağa geldiğinden farklı yorumlar ve almaları gerekenden farklı bir şey alırlar. Bu nedenle hata ettiklerinde, Sanatın doğru olmadığını ve yalan yazan Filozoflar tarafından aldatıldıklarını söylerler, ve Sanatın kendisinin doğru değil, yanlış olduğunu söylerler: ve böylece, Sanatın kendisiyle çalışırken bile değersiz sayılır ve hor görülürler. Ancak suç, Kutsal Yazıyı anlamayan aptal safdillerden başkasına yüklenmemelidir. Zira eğer Sanatı gerçekten incelemiş, anlayarak okumuş ve ona uymuş olsalardı, ve kendi aptal kafalarını ve kendi akıllarını takip etmemiş olsalardı, o zaman hedeften- Gloria Mundi. 285 Amaçtan hiçbir şekilde sapmazlardı. Ancak hata ettikleri sürece, bu onların kendi hatasıdır, gerçek hakikati yazan filozofların değil, ve sanatın kendisi doğrudur, yanlış değildir. Ve ayrıca, "Yukarıdaki aşağıdakidir de" dediğinde: Bununla taşımızın maddesini kasteder, ki bu işimizin başlangıcından itibaren olan şeydir, ve o tek şey iki kısma, yani toprağa ve suya bölünür: sonra o uçucu su yükselir, ve dibe yapışan toprak sabitlenir. Ancak eğer tekrar birleştirilirse, o zaman beden ruh olur, ve ruh beden olur, tıpkı toprağın uçucu hale gelmesi gibi, zira suya dönüşür, ve su bedene dönüşür, sabitlenir. Zira, Filozofların dediği gibi, bedenler ruh olduğunda, ve ruhlar beden olduğunda, o zaman sanatta daha fazla bir şeyiniz kalmaz, ve bu, bu ikisinin, yani yukarı çıkanın, aşağı inenle birleşip tek bir beden haline gelmesindendir. Bu nedenle Filozof der ki, "yukarıdaki aşağıdakidir de": bununla tek bir şeyi ve tek bir özü kasteder, ki bu tek bir şeyin mucizelerinin mükemmelliğidir, yani madde artık, şey benzersiz olduğunda, ayrılmış değildir ve bir daha asla ayrılamayacak kadar sıkıca tekrar birleşmiştir, ancak öyle büyük bir güç ve işleyiş ortaya çıkarır ki, tek bir anda güneşin bin yılda başaramayacağını başarır, Ey mucizevi şey, yine de aşağılık ve herkes tarafından reddedilmiş! Ve ayrıca, dediğinde: (Madem ki her şey birden gelir, o halde her şey de kendi düzenine göre birden doğar, yani her şeye gücü yetenin yaratmasıyla, Tanrı'yı göz önünde bulundurarak, ve o, içinde Tanrı tarafından yaratılmış dört elementi de barındıran belirli bir ortak kütleden çıktı, ve mucizeler arasında, taş o kütleden doğdu) bununla Filozof Hermes şunu kasteder ki, her şey tek bir şeyden, ilk özden doğmuştur ve bugün bile ilk maddeden, yani benzersiz bir kütleden doğar, zira bu her şeyin doğasıdır, ve birine olduğu kadar diğerine de eklenir, ve her gün ilk maddelerine dönüşürken, o zaman hemen ortak kütle, yani ilk madde el altındadır, ki bu sayede dört element de Tanrı tarafından ilahi takdiriyle düzenli bir şekilde yaratılmıştır.

Kısım 40 / 42

Ancak kendi birikimine sahip olması gereken şey, Güneş ve Ay'ın damıtılması yoluyla yapılmalıdır: 286 Gloria Mundi. Zira Güneş ve Ay, kütleyi o kadar çok hareket ettiren ve iten doğal ve ılıman bir ısıdır ki, o kütle işlemek zorundadır ve her şey, kendi türüne göre, artmak zorundadır. Ruh, ya da daha doğrusu besleyici, topraktır, yani toprak Güneş ve Ay'ın ihtişamını, ılıman bir ısı olarak üstlenir ve onu çocuklarına yayar, ve onları bir hemşirenin bebekleri emzirmesi gibi besler. Ve böylece Güneş babadır, ve Ay annedir, toprak besleyicidir, ve kütle de Tanrı tarafından tekil bir önseziyle yaratılmıştır, ki madde onun içindedir. Ve onu alıp hazırlaması gereken kimse, haklı olarak kendini tebrik edip sevinebilir, zira o gerçekten de Güneş ve Ay'dan bir buharla ayrılır ve bulunduğu yerde toplanır. Ve ayrıca, Filozof Hermes'in dediği gibi: Rüzgar onu rahminde taşır:

Onun besleyicisi topraktır ve babası tüm karalar dünyasının babasıdır. Eğer o toprağa dönüşürse, o zaman gücü tamamlanmış demektir: ki Filozof bununla şunu ima etmek ister: Taşımızın maddesi ayrıldığında, rüzgar onu kendi rahminde taşır, tıpkı havanın maddeyi su olarak taşıması gibi, ki taşın ruhu olarak ateş onda gizlidir ve ateş tüm dünyanın babasıdır. Hermes orada yükselen maddenin, Gloria Mundi. 287 bedenin yeniden doğduğunu, büyüdüğünü ve ana rahmindeki bir cenin gibi çoğaldığını ima eder. Ve bu şekilde taş, kütleden doğar ve kendinde dört elementi de barındırır, yani iki kısımdan, beden ve ruhtan doğal olarak doğar: bu nedenle rüzgar onu kendi rahminde taşır, zira taşı yerden yukarıya göğe taşımış, ve yine aynısını gökten yere taşımıştır, ve bu şekilde taş yukarıdan, gökten ve aşağıdan, yerden ruh alır ve ana rahminde diğer tüm ceninlerin oluşmasından ve tüm canlıların meyve vermesinden farksız olarak yeniden doğmuş bir meyve haline gelir, böylece hava veya rüzgar da taşımızı, gerçekten de farksız olarak, meydana getirir. Ve Hermes ayrıca şöyle dediğinden: 'Eğer toprağa dönüşürse, onun gücü veya kuvveti tamdır,' bununla şunu kasteder ki, ruh bedene dönüşür dönüşmez, o zaman gücüne ve kuvvetine sahip olur: zira fark edeceksiniz ki, ruh hala uçucu ve sabitlenmemiş veya kalıcı kılınmamışken, o zaman bir anda yapması gereken her şeyi yapar ve eğer oraya varması gerekiyorsa, o zaman bir fırıncının ekmekle uğraştığı gibi onunla uğraşılmalıdır: Zira ruhun bir kısmı alınır ve bedene verilir, tıpkı bir fırıncının una maya vermesi gibi, ve sonra o maya tüm maddeyi mayaya dönüştürür, ve ruhumuz da, yani mayamız da aynısını yapar ve tüm maddeyi, yani bedeni, kendi maddesine dönüştürür, ve böylece tüm kütle tek bir mayaya dönene kadar süresiz olarak mayalanmalıdır. Gerçekten de, bu şekilde beden ruhu mayalar, böylece tek bir beden de oluşur, ve ruh bedeni mayalar, böylece tek bir ruh da ortaya çıkar: ve bu ikisi birbirine dönüşürken, aynı şekilde her şey, tanıtıldıkları biçimde, dönüşür.

Kısım 41 / 42

Ve aynı Filozof ayrıca şöyle derken: 'Toprağı sudan, inceliği kabalıktan ayırın, ve bunu nazikçe ve büyük bir sanatla yapın, ve sonra taş yerden göğe yükselir, ve yine gökten yere iner, ve gücünü yukarıdan ve aşağıdan alır: bu eylemle tüm dünyanın şanına ve açıklığına sahip olursunuz.' Bu nedenle sizden tüm eksiklikler, hastalıklar ve bitkinlikler uzaklaşacaktır, zira o ince Cıva'yı ve her şeyi

288 Gloria Mundi.

ve yaratılmış dünyadan tüm sert ve sağlam cisimleri delip geçer. Gerçekten de, bu şeyle, aynı Hermes şunu belirtir: Eğer, yani, her kim işe başlamak isterse, o zaman nemli olan kurudan ayrılmalıdır, tıpkı suyun topraktan ayrılması gibi: zira ateş sudan yukarıya yükselir ve eğer ona uygulanırsa bedeni doldurur. Ve bu, ateşi topraktan ayırmaktır, tıpkı inceliği sertlikten ayırmak gibi; su incedir ve toprak, beden gibi, sert ve sağlamdır. Ancak bu, büyük bir sanatla ve nazikçe yapılmalıdır, yani Filozofların kabında veya Banyosunda. Yani, yavaşça ve ılıman bir ısıda, hızlıca değil, çok sıcak değil, hatta çok soğuk da değil, ve sonra taş yukarıya göğe, yani İmbik'e yükselir ve oradan yine gökten yere iner: yani, beden parçalarından ayrılır ve tekrar birleşir, tıpkı daha önce benim tarafımdan söylendiği gibi, ruh ve bedenin tek bir şey olması gerektiği, ki bu nazik bir kaynatma ile, ancak sabit bir ısıda gerçekleşir,

Gloria Mundi. 289

ÖNCEKİNE KARŞILIK GELEN VE OKUNMASI ÇOK FAYDALI BAŞKA KÜÇÜK BİR ESER.

ÖNSÖZ.

Hiç de haksız yere olmaksızın herkes hayret edebilir ki, Filozoflar, FİLOZOFLARIN SIRRI adı verilen bu en değerli ve ilahi sanatın şerefine, o kadar çok gizli ve alegorik sözler icat etmişlerdir ki, bu yolla o, layık olmayanlara hiçbir şekilde açıklanmasın, ki bu durum yine de bu sırların öğrencileri arasında verimli hiçbir şey başaramaz, zira onlar kendileri gerçeği gizlemeye niyetlenmişlerdir. Ve akılsızlar onların yazılarını okurken ve sanatımızın ne kadar çok zenginlik, erdem ve etki üretebileceğini duyarken, kulaklarında hoş ve en tatlı bir ses algılarlar, öyle ki kendilerini altın yapraklar üzerinde oturuyor ve göğe saf akorlar tutturulmuş sanırlar, ki buradan da büyük bir sanat ve arzu doğar, öyle ki, yakında kendileri de Doktor olacaklarını düşünerek kendilerini ikna ederler ve büyük mucizeler gerçekleştirmeye çalışırlar, ancak yanıldıklarını veya Filozofların onları aldattığını hissetmezler, çok daha azı, bilgelerin bu sanatın temellerini en başından beri gizlediklerini ve gerçeği, en azından çocuklarına, benzetmeler ve kıyaslamalar yoluyla açıkladıklarını bilirler: ne de bir insanın, bu sıkıntılı ve saf olmayan dünyada yaşadığı sürece, tüm Filozofların anlamını ve görüşünü keşfetmesi, çok daha azı onların kitaplarını ve yazılarını yargılayarak okuması mümkündür: çok daha doğrusu, bu kitaplardan ve yazılardan yeterli bir temel ve tam bir anlayış çıkarabilmek imkansızdır, ta ki Yüce Tanrı, eşsiz lütuf ve merhametinden dolayı, onun anlayışını açana kadar, böylece doğanın özelliğini tanıyabilsin ve bu sayede Filozofların yazı ve sözleri hakkında hüküm verebilsin: Zira Magisterium'umuzda her şeyi sanat yoluyla işleten yalnızca doğadır ve yalnızca o, derim ki, şeyin doğru bilgisini verir.

Kısım 42 / 42

Oo bilgi 290 Gloria Mundi.

...sanatımızı hazırladığımız bilgiyi sağlar. Zira Ba-son şöyle der: 'Yabancı hiçbir şeyi karıştırmaktan sakının, zira onun doğası böyledir, ki her şeyi aşar.' Ve Bondius bu meseleyi şöyle açıklar ve ona o su der, tüm işin veya onun tüm düzenlemesinin, yalnızca taştan gelen su aracılığıyla yapıldığını söyler. Ve Alphidius, bilgelerin taşının kendinde dört doğa barındırdığını, her birinin kendi özünde ve türünde, farklı ve görünür bir şekilde olduğunu ve erdem ile etkinliğin yeryüzündeki başka hiçbir taşta bulunmadığını iddia eder. Bu nedenle Kraliyet Filozofu Haly şöyle der: 'Bu şeyleri mükemmelleştirme gücüne sahip olan taşla kıyaslanabilecek başka bir [taş] bilmiyor musunuz?' Buna Morienes şöyle yanıt verir: 'Başka hiçbir taş bilmedim,' der, 'taşla kıyaslanabilecek, ne de bu kadar büyük bir güce ve işleyişe sahip olan, zira kendinde dört elementi görünür şekilde barındırır, bu nedenle dünyaya ve yaratıklarına da eklenir, ne de tüm dünyada işleyiş ve doğa bakımından onunla kıyaslanabilecek başka bir Taş bulunabilir.' Bu nedenle, eğer bir kimse, Magisterium'un bu sözü edilen taşından başka bir şey veya hatta başka bir taş alırsa, işi kaybolur, tıpkı o eski Filozof Arros'un da söylediği gibi: 'Taş,' der, 'kaba toprak ondan ayrılana kadar işimiz için hiçbir şekilde uygun ve elverişli değildir.' Benzer şekilde Morienes de şöyle der: 'Bedeni kabalığından iyi arındırmadıkça, ruh onunla birleşemez ve bütünleşemez: ancak kaba doğasından arındırılır arındırılmaz, ruh onunla birleşir ve onunla sevinir, zira her ikisi de kaba doğalarından inceltilmiş ve saflaştırılmıştır.' Ve Turba'daki Ascanius: 'Ruhlar hiçbir şekilde saf olmayan bedenlerle birleşmezler: Ancak bedenler iyi kaynatılıp saflaştırılmışsa ve ruh onlara katılmışsa, o zaman bir anda büyük mucizeler ortaya çıkar: zira orada dünyadaki tüm renkler belirir ve kusurlu beden mayanın sabit rengiyle boyanır, zira maya onun ruhudur ve ruh, ruhla birlikte bedenin kendisiyle birleşir ve bağlanır, ve ayrıca hemen bedenle birlikte, mayanın rengine dönüşürler ve bunlardan tek bir şey oluşur.' Bu amaca ulaşmak için gerçekten de derler ki

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Bu eser Simya Koleksiyonu'nun parçasıdır →

Künye

Kaynak eser: The Hermetic Museum, Restored and Enlarged, çev. A. E. Waite, Cilt II (Londra, 1893) içinde Michael Maier, "A Subtle Allegory Concerning the Secrets of Alchemy" — Tripus Aureus (1618) derlemesine yazdığı giriş alegorisi
Neşir: The Hermetic Museum, Restored and Enlarged, çev. Arthur Edward Waite, Londra: James Elliott & Co., 1893; kamu malı (Latince aslı: Musaeum Hermeticum Reformatum et Amplificatum, Frankfurt, 1678)
Konum: Alegorinin tamamı — Hermetik Müze'nin ikinci cildinden
Çeviren: Şira Nur Uysal
Dijital nüsha: Source Library

Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY-SA 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin, değiştirirseniz aynı lisansla paylaşın). Kullanım & lisans →

Bu Çeviriye Atıf

Uysal, Ş. N. (Çev.). (2026). Michael Maier, Simyanın Sırları Üzerine İnce Bir Alegori. Kadim Kütüphane. https://kadimkutuphane.com/michael-maier-simyanin-sirlari-ince-alegori

← Kütüphaneye dön