Platon'a Göre Tanrı Nedir — Kadim Kütüphane

Tyre'li Maximos ikinci yüzyılın gezgin filozofu ve hatibiydi. Söylevlerinin ilkinde Platon'un metinleriyle ilk karşılaşmayı ham altının bulunuşuna benzetir. Hakikat damarı görkemli ve boldur ama işlenmemiştir. Akıl ateşinde arındırılmadıkça saf altına dönüşmez. Aşağıdaki pasaj bu arındırma sanatını çağırarak insanı tek bir soruya, yani Platon'a göre tanrının ne olduğu sorusuna götürür.

Türkçe çeviri · Çeviren Şira Nur Uysal

Platon'un yazılarıyla ilk tanışıklığı gerçekten de ham altının bulunmasına benzetirim. Bunun ardından geleni ise başka bir sanat gerektirir. Bu sanat, ele geçirileni sınayıp aklın gücüyle sanki ateşte arıtırcasına temizleyerek, saf ve denenmiş altını kullanılabilir kılar. Öyleyse hakikatin damarı bize görkemli ve bereketli görünüyor, ne var ki ele geçirileni sınamak için başka bir sanata da ihtiyaç duyuyorsak, önümüzdeki soruşturmada bu sanatın yardımına başvuralım. Yani Platon'a göre tanrının ne olduğu sorusunda.

Diyelim ki söz söyleme yetisiyle donatılmış bu sanat bize şöyle sorsa: Bu araştırmaya, doğada tanrısal hiçbir şey bulunduğuna inanmadan ve tanrılık üzerine en ufak bir tasavvur taşımadan mı girişiyoruz? Yoksa Platon ile aynı kanıda mıyız, yahut kendimize özgü birtakım görüşler taşıyıp onun bu konuda başka türlü düşündüğünü mü sanıyoruz? O halde karşılık olarak tanrının ne olduğunu söyleyeceğiz?

Hakikatin damarı bize görkemli ve bereketli görünüyor, ne var ki ele geçirileni sınamak için başka bir sanata da ihtiyaç duyuyorsak, bu sanatın yardımına başvuralım.

Özgün metin (İngilizce)

I indeed assimilate the first acquaintance with the writings of Plato to the discovery of crude gold. That which follows requires another art, which, by examining what is received and purifying it by reason as if by fire, is then able to use the pure and tested gold. If, therefore, the vein of truth is manifest to us, magnificent and abundant, but we require another art for the purpose of examining what is received, let us invoke the assistance of this art in the present inquiry: what divinity is according to Plato. If, then, this art, being gifted with speech, should ask us whether we are engaging in this investigation without believing that there is anything divine in nature, and without having any conception whatever of divinity? Or whether we accord with Plato, or, possessing certain peculiar opinions of our own, we conceive that he thought differently on this subject? What then shall we say God is, in reply?

Bu metin neden önemli

Bu pasaj, Tyre'li Maximos'un kırk bir söylevinin ilkinden gelir. Bu söylevin başlığı "Platon'a Göre Tanrı Nedir" biçimindedir. İkinci Sofistik çağın hatipliğiyle Platonculuğu birleştiren Maximos, ilahi olanı doğrudan tanımlamak yerine akıl yoluyla arındırılmış bir bilgiye ulaşmayı önerir. Metni İngilizceye kazandıran Thomas Taylor, on sekizinci ve on dokuzuncu yüzyıl İngiliz Neoplatonizminin öncü çevirmenidir. Plotinos, Proklos ve Iamblikhos gibi kaynakları İngilizceye taşıyan Taylor'ın bu 1804 tarihli çevirisi, Maximos'un eserinin ilk tam İngilizce aktarımıdır.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Künye

Kaynak eser: The Dissertations of Maximus Tyrius (çev. Thomas Taylor, 1804), Dissertation I: What God is according to Plato
Neşir: Thomas Taylor çevirisi, 1804 (ilk tam İngilizce baskı)
Konum: Dissertation I, s. 25 (translation alanı)
Çeviren: Şira Nur Uysal
Dijital nüsha: Source Library

Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin). Kullanım & lisans →

← Kütüphaneye dön