Kepler, Dünyanın Harmonisi adlı yapıtının beşinci kitabında gezegenlerin Güneş çevresindeki hareket hızlarını müzikal aralıklarla eşleştirir ve böylece kadim küreler müziği fikrini kesin ölçümlere dayanan bir kozmik armoniye dönüştürür. Aşağıdaki pasaj, göklerde iki ayrı biçimde beliren tek bir müzikal skalayı ve insanın müzik düzenini kurarken aslında Yaratıcı'nın göksel tasarımını taklit ettiği yönündeki ünlü savı ortaya koyar.
Şu halde göklerde bir müzik skalası, yani tek bir oktavlık bir sistem vardır. Bu sistem iki ayrı yolla ve iki tür ezgi aracılığıyla ifade edilir ve müzikte doğal ezginin geçtiği bütün konumları kapsar. Aradaki tek fark şudur: Bizim armonik bölümlemelerimizde her iki yol da bir ve aynı başlangıç noktasından, G'den birlikte başlar. Oysa burada, gezegenlerin hareketlerinde, daha önce doğal olan şey, artık yumuşak türde G konumuna gelir.
Nitekim müzikte 2160'ın 1800'e olan oranı 6'nın 5'e oranı olduğu gibi, göğün ifade ettiği o sistemde de 1728'in 1440'a oranı yine 6'nın 5'e oranıdır. Aynı durum diğer değerlerin çoğu için de geçerlidir.
Öyleyse artık, müzik sistemindeki ya da skaladaki seslerin veya basamakların o en mükemmel düzeninin insanlar tarafından kurulmuş olmasına şaşırmayacaksınız. Çünkü görüyorsunuz ki insanlar bu konuda, göksel hareketlerin düzenlenişinin bir tür dramını sahneleyerek, Yaratıcı Tanrı'nın taklitçileri olarak davranmaktan başka bir şey yapmıyorlar.
Yine de göklerdeki çifte müzik skalasını anlayabileceğimiz başka bir yol daha kalıyor. Bu görüşe göre sistem aynı kalır, ancak akort iki katlı olarak düşünülür: Biri Venüs'ün günöte hareketine, diğeri onun günberi hareketine göre kurulur. Bunun nedeni, bu gezegenin hareketlerindeki çeşitliliğin çok küçük bir miktarda olması ve en küçük uyum olan bir Diesis büyüklüğü içinde kalmasıdır.
İnsanlar bu konuda, göksel hareketlerin düzenlenişinin bir tür dramını sahneleyerek, Yaratıcı Tanrı'nın taklitçileri olarak davranmaktan başka bir şey yapmıyorlar.
Özgün metin (İngilizce)
Bu metin neden önemli
Bu pasaj, gezegen hareketlerinin müzikal oranlarla örtüşmesini betimleyerek küreler müziği geleneğini matematiksel bir temele oturtur. Kepler'in insanı "Yaratıcı'nın taklitçisi" olarak niteleyen ifadesi, müzik teorisini ilahi bir arketipin yansıması sayan kozmolojik görüşün en çarpıcı özetidir.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
- Kaynak eser
- Harmonices Mundi (Dünyanın Harmonisi)
- Neşir
- 1619
- Konum
- Beşinci Kitap, Bölüm V, sayfa 288
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Source Library