Altın Dizeler Neden Altındır

Beşinci yüzyıl İskenderiyesinin Neoplatoncu üstadı Hierokles, Pythagorasçı geleneğin ahlaki vasiyetnamesi sayılan Altın Dizeler üzerine kapsamlı bir şerh yazdı. Bu şerhin girişinde ele aldığı ilk soru sadedir ama derindir: bu dizelere neden altın denir. Cevabı, madenlerin doğasından yola çıkan bir benzetmeyle erdemin ve reziletin kozmik yerini gösterir.

Türkçe çeviri · Çeviren Şira Nur Uysal

Bu dizelere Altın Dizeler denir ki bu türden söylenmiş her şeyin en mükemmeli ve en ilahisi oldukları bize bildirilsin. Nitekim en büyük insanları yetiştiren çağa "altın çağ" dediğimiz gibi, farklı çağların ahlakındaki ayrımı da madenlerin karşılık gelen niteliklerine göre tarif ederiz. Zira altın bütün madenlerin en saf olanıdır. Gümüş, demir ve tunç gibi kendisinden aşağı madenlerde bulunan tortulu karışımlardan arınmıştır. Bu yüzden en üstün olandır çünkü asla pas tutmayan biricik madendir. Ötekiler ise içlerindeki curufun miktarınca paslanır.

Öyleyse pas reziletin timsali ve suretidir. Bunun içindir ki kutsallığın ve saflığın hüküm sürdüğü, her türlü ahlak bozukluğundan uzak duran çağın "altın çağ" diye anılması yerinde olmuştur. İşte bu dizeler de her bakımdan seçkin şekilde iyi oldukları için Altın sıfatını haklı olarak hak etmişlerdir. Bütün ötekilerin en mükemmeli ve en asilidirler ve bizi ilahi tabiatın bilgisine ve kendi tabiatımızın kemaline götürmeye en elverişli olanlardır.

Altın asla pas tutmayan biricik madendir ötekiler ise içlerindeki curufun miktarınca paslanır

Özgün metin (İngilizce)

They are called Golden Verses, to signify to us that they are the most excellent and most divine of any in this kind: in like manner as we call "the golden age," the age that produced the greatest men; and describe the difference of the manners of the several ages by the analogical qualities of metals. For gold being the purest of all metals, and free from all the drossy mixtures that are found in the other metals that are inferior to it, as silver, iron, and brass, is therefore the most excellent, as being the only metal that never breeds any rust; whereas the others grow rusty in proportion to the quantity of dross they have in them. Rust, therefore, being the figure and emblem of vice, it was but reasonable that the age in which sanctity and purity reigned, and that was exempt from all corruption of manners, should be called, "the age of gold." And thus these verses, being every way eminently good, have justly deserved the appellation of Golden, as being the most excellent and the noblest of all others, and such as are the most proper to lead us to the knowledge of the divine nature, and to the perfection of our own.

Bu metin neden önemli

Bu metin, Batı düşüncesinde ahlakı bir arınma ve yükseliş yolu olarak gören köklü bir tasavvurun sarih ifadesidir. Hierokles, madenlerin saflığı ile insanın ahlaki hali arasında kurduğu benzetmeyle Pythagorasçı erdem öğretisini Platoncu bir çerçeveye oturtur. Erdemin nihai amacı ilahi tabiatı bilmek ve kendi tabiatımızı kemale erdirmektir. Kadim çağ öğretisiyle sonraki hermetik ve simyevi geleneği birbirine bağlayan bu saflaşma imgesi, Kutsala Dönüş kütüphanesinin izlediği kadim bilgelik hattının tam merkezinde yer alır.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Künye

Kaynak eser: The Commentary of Hierocles upon the Golden Verses of Pythagoras
Neşir: İngilizce neşir, 1756 (Glasgow). İskenderiyeli Hierokles'in MS 5. yüzyıl Yunanca şerhinin çevirisi.
Konum: Şerhin giriş bölümü, s. 26-27 (Altın Dizeler'e neden Altın dendiğine dair)
Çeviren: Şira Nur Uysal
Dijital nüsha: Source Library

Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin). Kullanım & lisans →

← Kütüphaneye dön