Spekülatif Meseleler: İnsanın Birliği ve Maddenin Ruha Dönüşü

Bu kitapta insan hakkında söylenenler için de durum böyledir; zira içinde kimya sanatına gönderme yapmayan ve onu açıklamak için konulmamış tek bir küçük söz bile yoktur. Cansız şeylerin parçaları arasındaki felsefi sevgi ve düşmanlık, insanın parçaları arasındakiyle aynı türdendir.

Ne ötekilerde ne de bunlarda, sözü edilen parçaların bozulmuşluğu birleşmeden önce giderilmedikçe gerçek bir birlik sağlanamaz; bu yüzden dostların bir araya gelebilmesi için önce düşmanlar arasında barış kurmalısınız. Nihai kemalinden yoksun kalan bütün kusurlu cisimlerde dostluk ile düşmanlık doğuştan bir aradadır: eğer bu düşmanlık insan zekâsı ya da çabasıyla ortadan kaldırılırsa, geriye kalanın da insanın birliği bahsinde açıkladığımız sanat aracılığıyla nihai kemaline dönmesi zorunludur.

O halde her cismin kendi parçalarını ateşle ayırın; kirli olanları arındırın; saf olanların arınmaya ihtiyacı yoktur. Safı safla karıştırın, ama önce daha ağır olanları daha hafif olanlarla yüceltin; böylece yukarıda söylenen gerçekleşecektir: sabit olan uçucu, cismani olan da ruhani hale gelecektir.

Buraya dek fiziksel simyanın kıyaslamasına değindik; metafizik simyada geriye kalanları ele alana dek burada duracağız. Yine de okuyucuyu şuna dikkat etmesi için uyarmak gerekir: söylenenleri birbirinden ayırarak, kıyaslayarak anlamalıdır, aksi halde zihni kaçınılmaz biçimde karışacaktır. Bu yüzden kuşkuya yer bırakabilecek noktalardaki farkı ortaya koymaktan çekinmeyeceğiz.