Venedikli Fransisken keşiş Francesco Giorgi, "De Harmonia Mundi" (Bütün Dünyanın Uyumu Üzerine Üç İlahi) adlı yapıtında evreni ilahi sayılar ve orantılarla kurulmuş, canlı bir varlık olarak tasvir eder. Aşağıdaki pasaj, eserin önsözünden alınmıştır ve müziğin ruh üzerindeki gücünü kadim tanıklarla anlatır: Pisagor'un öfkeli bir genci yatıştırması, Terpandros ile Arion'un hastaları iyileştirmesi ve Davud'un lirinin Saul'un çılgınlığını dindirmesi. Giorgi için bu örnekler, işitilen sesin ötesinde, doğanın ve göklerin uyumunda saklı olan o büyük ahengin yankılarıdır.
Bu müzik sanatı sayesinde Pisagor, Cicero ile Boethius'un aktardığına göre, makamları değiştirerek öfkeden kudurmuş bir genci yatıştırmıştır. Methymnalı Terpandros ile Arion, Lesboslular ve İonyalılar, bir de Thebaili Ismenias, en ağır hastalıklara tutulmuş pek çok kimseyi ezgilerle iyileştirmişlerdir. Borazanların ve boruların nağmesi de askerlerin ve atların ruhunu coşturur. Dion ise Makedonyalı İskender'e dair şunu anlatır: Kimi zaman Timotheos'un makamlarıyla öyle coşardı ki, sanki cinnet geçirmişçesine silaha sarılmaya sıçrardı.
Kutsal amaçlarla da Kral Saul'un çılgınlığı, Davud'un liriyle öyle yatıştırılmıştı ki, kötü cin kaçırılıp o eski huzuruna kavuşturulmuştu. O kötü cin, bu ahenk karşısında çöküp gider ve gerçek uyuma, kendisine düşmanmış gibi, asla dayanamaz. İşte bundan ötürü inanıyorum ki, şarkı söyleme ve ahenkli sesler, kutsal şeylerin gerçek yenileyicisi olan kraliyet peygamberinin ta kendisi ve Tanrı ile doğanın bu esrarını sezen o ataları eliyle kutsal ayinlere sokulmuştur.
Öyleyse doğal ve ilahi şeylerin uyumunda ne büyük bir gücün, ne büyük bir hazzın gizli olduğu düşünülmelidir? İşte bu yüzden, şeylerin uyuşması olan hakikat, alt âlemdeki şeylerde açıklandığında bile son derece etkilidir ve onu kavrayanlara şaşırtıcı bir tatlılıkla dolu bir haz verir.
Doğal ve ilahi şeylerin uyumunda ne büyük bir gücün, ne büyük bir hazzın gizli olduğu düşünülmelidir?
Özgün metin (İngilizce)
Bu metin neden önemli
Francesco Giorgi (Giorgio Veneto, 1466-1540) Venedikli bir Fransisken keşiş, Kabala ve Yeni-Platoncu düşüncenin Hıristiyan yorumcusuydu. 1525'te ilk kez basılan "De Harmonia Mundi", klasik felsefe ile İncil vahyini uzlaştırmayı amaçlar ve evreni, ilahi sayılar ile orantılar üzerine kurulmuş dev bir müzik aletine benzetir. Kitap üç "kantik" halinde düzenlenmiştir ve her biri tam bir diapason (oktav) oluşturan sekiz "ton"a bölünmüştür. Buradaki pasaj, önsözden alınmış olup müziğin şifa verici ve dönüştürücü gücüne dair kadim tanıklıkları toplar. Bu görüş, sonradan Robert Fludd, Kepler ve Athanasius Kircher gibi düşünürlerin "kürelerin müziği" öğretisini besleyecektir.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
- Kaynak eser
- De harmonia mundi totius cantica tria (Three Canticles on the Harmony of the Whole World)
- Neşir
- Venedik edisyonu, 1545 (ilk baskı 1525)
- Konum
- Önsöz (Proem), s. 8
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Source Library
