Robert Fludd, on yedinci yüzyılın en tutkulu Hristiyan hermetik düşünürlerinden biriydi. 1626 tarihli Kutsal Felsefe eserinde, evrenin bütün olaylarını tek bir ilkeye bağlar: her şeye nüfuz eden, her şeyi canlandıran ve unsurları birbirine bağlayan gizli dünya ruhuna. Aşağıdaki pasaj, bu ruhun sonsuz bir tabiat olarak tanımlandığı ve her varlığın merkezinde etkin kılındığı çekirdek bölümdür. Fludd için kozmos, ilahi hikmetin görünür bedene büründüğü tek bir canlı dokudur.
Gerçek anlamda Hristiyan olan filozof için bu ruh, genel manada ele alındığında ve Hikmetin kudretiyle donatılmış olarak, sonsuz bir tabiat diye tanımlanır. Kendi benzerinden benzerini doğurur, her şeyi meydana getirir ve çoğaltır, bütün varlıkların adlarını kendi içinde barındırır. Zira tabiatı gereği hem hayvandır, hem taştır, hem odundur, hem ağaçtır. Görünür bütün cisimler, ister eksik ister tam bir bileşim içinde olsunlar, ilahi hikmet aracılığıyla bu ruh tarafından canlandırılır ve onun bağıyla sabit tutulur.
O, unsurların bağı ve karışımın kudretidir. Bu dünyadaki her nesnenin içindeki merkezi ruhu vasıtasıyla unsurların harmanlanmasını sağlar ve türüne uygun biçimi ona işler; öyle ki o şey, bu sayede başka her şeyden ayrılır ve seçilir. Ne var ki bu gizli tabiat, bütün renklere ortak olup onları yaratmasına rağmen, kendine ait belirli hiçbir rengi taşımaz. Kendisinin hiçbir ağırlığı ya da niteliği yoktur, oysa bütün ağırlıkların ve niteliklerin kaynağı, her şeyin bereketli anasıdır. İşte bu yüzden Anaksimenes cesaretle havanın her şeyin sebebi olduğunu ileri sürmüş, Anaksimandros ise onu her şeyin ilk ilkesi görerek Tanrı saymıştır.
Kendisinin hiçbir ağırlığı yoktur, oysa bütün ağırlıkların kaynağı, her şeyin bereketli anasıdır.
Özgün metin (İngilizce)
Bu metin neden önemli
Fludd, bu satırlarda kendi kozmolojisinin kalbini açar: dünya ruhu (spiritus mundi), Tanrı ile maddi evren arasında duran, her varlığı içten canlandıran evrensel bir tabiattır. Rengi, ağırlığı, niteliği olmadığı halde bütün renklerin, ağırlıkların ve niteliklerin kaynağıdır. Fludd bu düşünceyi Kutsal Kitap ile Yeni Platoncu ve hermetik gelenekleri kaynaştırarak kurar; pasajın sonunda Anaksimenes ve Anaksimandros gibi Sokrates öncesi filozofları anarak, havayı ilk ilke sayan kadim sezginin aslında bu ilahi ruhu işaret ettiğini ima eder. Eserin tümü meteorolojik olayları, yani havadaki her oluşumu, bu tek ilkenin tezahürleri olarak okur.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
- Kaynak eser
- Philosophia sacra et vere christiana seu Meteorologia cosmica (Sacred and Truly Christian Philosophy, or Cosmic Meteorology), Robert Fludd, 1626, Frankfurt. Latince asıldan İngilizce çeviri, Book III, Formal Cause of Meteors bölümü, sayfa 69.
- Neşir
- 1626 Latince ilk baskı (Frankfurt, Wilhelm Fitzer)
- Konum
- Book III, Membrum II, Bölüm VI sonrası, sayfa 69 (dijital sayfa 78)
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Source Library
