Felsefenin Özeti
Nicolas Flamel ve eşi Perenelle'i tasvir eden ünlü kemer gravürü; Flamel'in Paris'teki Masumlar Mezarlığı'na yaptırdığı simgesel kabartmanın basılı hâli (Artephius, Flamel ve Synesius'un Doğa Felsefesi, 1682).
Simya

Felsefenin Özeti

Livre des figures hiéroglyphiques (Sommaire Philosophique)
Nicolas Flamel· yakl. 1414 (bu nüsha 1750)· Özgün: İngilizce· Source Library
SimyaTürkçe çeviriAçık erişim

Ortaçağ Paris'inin efsanevî yazıcısı Nicolas Flamel, Büyük Yapıt'ın sırrını yeğenine emanet ederken önce kuramı, yani felsefenin özetini serimler. Bu satırlarda simyanın ne olduğunu tek bir soluk hâlinde tanımlar: maddeyi olgunluğa, hastalığı sağlığa, değersiz olanı değerliye çeviren, benzeri bulunmayan doğal bir bilim. Flamel için Filozof Sanatı, doğanın kendi düzenine ve ateşin gizli yönetimine sabırla boyun eğen bir ustalıktır.

Türkçe çeviri · Çeviren Şira Nur Uysal

Seni kuram yoluyla simyanın ne olduğunu bilmeye götürmek istiyorum. O, madenî cisimleri altının ve gümüşün kemaline dönüştüren, insan bedenine sağlık bahşeden, değersiz taşları ve çakılları ince, halis ve kıymetli olanlara çeviren bir bilimdir. Böylece bu bilgi doğaldır ve dengi yoktur. Onunla, eşi benzeri olmayan bir sanat kurulur, yani Filozof Sanatı. Bu sanatla evrensel ve şifalı bir cisim meydana getirilir. O cisim Kurşun'u, Demir'i, Kalay'ı, Bakır'ı ve Cıva'yı sever ve onları arı Altın'a çevirir. Bu altın berrak, parlak, temiz ve maden gibi renklidir. Yine de her türlü madenî altından daha üstündür.

O, kendi içinde her hastalığı iyileştirme, bütün bitkileri vaktinden önce büyütme ve bütün çakılları elmasa ve yakuta çevirme erdemini ve kudretini toplamıştır. İşte bu sanat ve ustalık, doğanın doğru düzeneği ve ustanın gayretiyle uygun kılınan gizli ateş yönetimi sayesinde vücuda gelir. Bütün bunlar anlayışın doğal aklına uyar ve kıskançlıktan uzak bir sabırla pişirmekten hiç usanmadığın takdirde, azar azar tamamlanır.

Bu bilgi doğaldır ve dengi yoktur; onunla eşi benzeri olmayan bir sanat, yani Filozof Sanatı kurulur.
Özgün metin (İngilizce)
I intend to lead you by theory to know what alchemy is: namely, the Science of transforming metallic bodies into the perfection of gold and silver, producing health for human bodies, and changing vile stones and pebbles into fine, sincere, and precious ones. Thus, this knowledge is natural and has no equal. By it is constituted an art that has no peer: namely, the Philosophical Art, by which is made a universal medicinal body that loves Lead, Iron, Tin, Copper, and Mercury, turning them into pure Gold, clear, shining, clean, and colored like the mineral; and yet this gold is better than any other metallic gold. It has included within itself the virtue and force to heal any illness whatsoever, to make all plants grow before their time, and to change all pebbles into diamonds and rubies. Such art and mastery is thus made by the right engine of nature and the secret regime of fire appropriated by the industry of the operator. All this follows the natural reason of understanding and is finished little by little, provided that you are not at all weary of cooking with non-envious patience.

Bu metin neden önemli

Bu pasaj, Flamel'in yeğenine yazdığı simya risalesinin kuram bölümünden alınmıştır ve metnin felsefî özünü, yani felsefenin özetini içerir. Flamel burada simyayı yalnızca madenlerin dönüşümü olarak değil, doğanın gizli düzenine uyan bütüncül bir Filozof Sanatı olarak tanımlar. Metin, ustanın gayretiyle ateşin gizli yönetimini birleştiren, sabrı en yüksek erdem sayan bir dünya görüşünü yansıtır. Ortaçağ Hristiyan dindarlığı ile Hermetik doğa felsefesinin iç içe geçtiği bu bakış, sonraki yüzyıllarda Batı simya geleneğinin temel taşlarından biri olmuştur.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Künye
Kaynak eser
Livre des figures hiéroglyphiques — Nicolas Flamel (Hieroglyphic Figures, 18th-Century MS)
Neşir
18. yüzyıl elyazması nüshası (yakl. 1750); metin Flamel'e atfen 1414 tarihlidir
Konum
Sayfa 14, Kuram (Théorie) bölümü; çeviri alanı (translation)
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Source Library
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin). Kullanım & lisans →
← Kütüphaneye dön