Giordano Bruno'nun 1584 tarihli Spaccio de la Bestia Trionfante adlı eserinden, Bilgelik'i temsil eden Sophia ile Saulino arasında geçen bu diyalog, evrenin işleyişine dair Bruno'nun temel kozmolojik öğretisini serimler. Değişim, çeşitlilik ve zıtlıkların çatışması olmadan ne uyumun ne de düzenin var olabileceğini savunan bu pasaj, Nicolaus Cusanus'un "zıtların çakışması" ilkesini evrenin dokusuna nakşeder. Aşağıdaki metin, eserin 1750 tarihli Fransızca çevirisi olan Le ciel réformé'nin Birinci Diyalog bölümünden alınmıştır.
Çeşitlilik ve değişim ortak bir zevktir; ve nihayetinde görürüz ki, zıtlar arasında öyle bir yakınlık vardır ki, birbirine fazlaca benzeyen iki nesneden daha iyi uyuşurlar. Ben de aynı düşüncelerle sarsılmış durumdayım. Adalet ancak hatanın varlığında kendine bir uygulama alanı bulur; uyum ise karşıtlıktan doğar. Küresel bir cisim başka bir cismin üzerinde durmaz, yalnızca tek bir noktada değerler; oysa içbükey olan, dışbükey olanın üzerinde huzur bulur.
Fizik ve Matematik bize zıtların çakışmasını sunar; ve bunların buluşmasını ve dayanak noktalarını kurmak, Uygulama'nın başyapıtıdır. Buradan çıkarmak istediğim sonuç şudur: gördüğümüz her şeyin başlangıcı, ortası ve sonu, doğuşu ve yetkinliği her anlamda zıtlar aracılığıyla vücut bulur; ve karşıtlığın bulunduğu yerde eylem, tepki, hareket, çeşitlilik, çokluk, düzen ve onun dereceleri, ardışıklık ve devrân vardır.
Uyum karşıtlıktan doğar; ve karşıtlığın bulunduğu yerde hareket, çeşitlilik, düzen ve devrân vardır.
Özgün metin (İngilizce)
Bu metin neden önemli
Muzaffer Canavarın Kovuluşu (Spaccio de la Bestia Trionfante, 1584), Bruno'nun Londra'da yazdığı ahlak felsefesi diyaloglarından biridir. Eser, tanrıların bir meclis toplayarak gökyüzünü yeniden düzenlemesi alegorisi üzerinden erdemin ve hakikatin, geleneksel ilahi figürlerin yozlaşmışlığına karşı üstünlüğünü savunur. Bu pasajdaki zıtların uyumu öğretisi, Bruno'nun sonsuz evren ve sayısız dünya tasavvurunun felsefi zeminini oluşturur. Bruno bu ve benzeri görüşleri yüzünden 1600'de Roma Engizisyonu tarafından Campo de' Fiori'de yakılmıştır.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
- Kaynak eser
- Le ciel réformé (Spaccio de la Bestia Trionfante'nin 1750 Fransızca çevirisi), Birinci Diyalog
- Neşir
- Le ciel réformé, 1750 (özgün eser: Giordano Bruno, Spaccio de la bestia trionfante, 1584)
- Konum
- Birinci Diyalog, Sophia ve Saulino'nun söyleşisi (s. 69-71)
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Source Library
