Fin halkının kadim ezgilerinden derlenen Kalevala, dünyanın nasıl var olduğunu anlatan en eski kuzey anlatılarından birini korur. Aşağıdaki bölümde bilge Väinämöinen ilksel denizin üzerinde sürüklenirken dizini bir tümsek gibi sudan yükseltir. Uzaktan gelen dev bir kuş oraya yuvasını kurar ve altın yumurtalarını bırakır. Yumurtaların kırılıp denize dağılmasıyla evren biçimlenir: kabuğun bir yarısı yer, diğer yarısı gök olur, akı gündüz, sarısı ay, öteki parçaları ise gökyüzünün yıldızları haline gelir.
Turja diyarından dev bir kuş geldi. Kuş Lapland'dan havalandı. Uçtu ve süzüldü, çağları aştı, batıya doğru kanat çırptı, kuzeybatının ucuna dek uçtu; bir yuva için yer arayarak, konaklayacak bir mekân kollayarak. O zaman yaşlı Väinämöinen dizini denizden yükseltti, çimenli bir tepecik gibi, solmuş otlardan bir tutam gibi. Turja'nın o dev kuşu orada yuvası için bir yer buldu. Denizin üstündeki tepeciği gördü, mavimtırak dalganın üzerinde. Uçtu ve süzüldü, dizin ucuna kondu.
Otlardan yuvasını topladı, solmuş sapların uçlarından derledi. Sonra altı yumurta bıraktı, altı altın yumurta, yedincisi demirdendi. Kanat çırpar, kuluçkaya yatar, dizin ucunu ısıtırdı. O zaman yaşlı Väinämöinen dizinin yandığını, uzuvlarının kızıştığını duydu. Dizlerini sarstı, uzuvlarını silkeledi. Yumurtalar suya yuvarlandı, denizin kayalarına çarpıp ufalandı. Yumurtalar parça parça oldu ve dev kuş göğe yükseldi.
O zaman yaşlı Väinämöinen birkaç söz söyledi: Yumurtanın alt yarısı alttaki yer olsun! Yumurtanın üst yarısı üstteki gök olsun! Yumurtada ak olan ne varsa gündüz gibi parlasın! Yumurtada sarı olan ne varsa ay gibi ışısın! Yumurtanın öteki parçaları ise gökyüzünde yıldızlar olsun!
Yumurtanın alt yarısı alttaki yer olsun, üst yarısı üstteki gök olsun.
Özgün metin (İngilizce)
Bu metin neden önemli
Kalevala, Elias Lönnrot'un Karelya ve Fin köylerinde sözlü olarak yaşayan kadim runoları (ezgileri) derleyerek oluşturduğu ulusal destandır; ilk baskısı 1835'te yayımlanmıştır. Bu bölüm, dünyanın bir su kuşunun yumurtalarından doğuşunu anlatan dünya yumurtası motifini işler ve aynı kozmogonik imgenin başka pek çok gelenekte de karşılık bulduğunu gösterir. Väinämöinen destanın merkezî bilge kahramanı, ezgiyle iş gören ilk şaman-ozandır. Metin, Source Library'nin Lönnrot'un Fince özgün baskısı üzerinden hazırladığı İngilizce çeviri katmanından alınmıştır.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
- Kaynak eser
- Kalewala taikka Wanhoja Karjalan Runoja, Part 1
- Neşir
- Elias Lönnrot, birinci baskı (1835), Fince özgün metin; Source Library İngilizce çeviri katmanı
- Konum
- Part 1, sayfa 64-66 (Runo 1, dizeler 270-315)
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Source Library
