Ipuwer'in Yakınmaları: Düzenin Çöküşü
The Admonitions of an Egyptian Sage from a Hieratic Papyrus in Leiden, Alan H. Gardiner, Leipzig, J. C. Hinrichs, 1909, Internet Archive taraması.

Ipuwer'in Yakınmaları: Düzenin Çöküşü

Leiden Papirüsü I 344'ten (Alan H. Gardiner çevirisi, 1909)
Ipuwer (atfedilen)· Orta Krallık (yazım) / 1909 (Alan H. Gardiner çevirisi)· Özgün: Mısırca (İngilizce çeviriden)· Archive.org· ~2 dk okuma

Ipuwer'in Yakınmaları, Leiden'deki Rijksmuseum van Oudheden'de korunan ve Yeni Krallık'tan kalma bir hieratik papirüste günümüze ulaşmış bir Mısır metnidir; metnin kendisinin Orta Krallık'ta yazıldığı düşünülür. Ipuwer adlı bir bilge, ülkenin düzeninin altüst oluşunu, Nil'in kana dönüşünü, yoksulların zenginleşip soyluların yoksullaşmasını tekrar eden bir dille anlatır. Bu bölüm Alan H. Gardiner'in 1909 çevirisinden aktarılmıştır.

Türkçe çeviri (önizleme) · Çeviren Şira Nur Uysal

Doğrusu, yüzler solgundur. Okçu hazırdır. Kötülük yapan her yerdedir. Dünün insanından eser yoktur.

Doğrusu, yağmacı her yerdedir. Hizmetkâr onu bulmak için [okunamadı].

Doğrusu, Nil taşar, yine de kimse onun için çift sürmez. Herkes şöyle der: Ülkede ne olup bittiğini bilmiyoruz.

Doğrusu, kadınlar eksilmektedir ve hiçbir çocuk ana rahmine düşmez. Ülkenin durumu yüzünden Hnum artık insanlığı şekillendirmez.

Doğrusu, yoksul adamlar güzel şeylerin sahipleri olmuştur. Kendine çarık bile yapamayan kişi şimdi zenginliklerin sahibidir.

Doğrusu, insanların köleleri, onların yürekleri kederlidir. Hükümdarlar sevindiklerinde halklarıyla kaynaşmazlar.

Doğrusu, insanların yürekleri şiddet doludur. Salgın hastalık bütün ülkededir. Kan her yerdedir. Ölüm eksik olmaz. Mumya bezi, henüz kimse ona yaklaşmadan dile gelir.

Doğrusu, birçok ölü nehre gömülür. Akıntı bir kabirdir ve mumyalama yeri akıntı haline gelmiştir.

Doğrusu, varlıklılar yastadır. Yoksul adam sevinçle doludur. Her kent şöyle der: Aramızdaki güçlüleri ortadan kaldıralım.

Doğrusu, insanlar gm-kuşları gibidir. Sefalet bütün ülkededir. Bu devirde giysileri beyaz olan hiç kimse yoktur.

Doğrusu, çömlekçi çarkı döner gibi memleket altüst olur. Soyguncu zenginlik sahibidir. Zengin adam ise bir yağmacıya dönüşmüştür.

Doğrusu, sadık hizmetkârlar gibidir. Yoksul adam sızlanır: Bu ne kadar korkunç; ben ne yapacağım?

Doğrusu, nehir kandır ve yine de insanlar ondan içer. İnsanlar hemcinslerini tatmaktan kaçınır ve suya susarlar.

Doğrusu, kapılar, sütunlar ve duvarlar ateşle kül olur; kral sarayının [okunamadı] ise sarsılmadan ayakta durur ve dayanır.

Doğrusu, Güneylilerin gemisi akıntıya kapılıp sürüklenmiştir. Kentler yerle bir edilmiştir. Yukarı Mısır kurak bir harabeye dönmüştür.

Doğrusu, timsahlar yakaladıklarıyla doymuştur. İnsanlar kendi rızalarıyla onlara giderler. Yeryüzünün hali de kötüdür. İnsanlar şöyle der: Buradan yürüme, işte orada bir [okunamadı] var. İşte insanlar toprak üzerinde balıklar gibi gezinir. Korkan adam dehşet yüzünden bunu ayırt edemez.

Doğrusu, insanlar azdır. Kardeşini toprağa veren her yerdedir. Töreni yönetenler konuştuklarında, o gecikmeksizin kaçar.

Doğrusu, soylu kişi tanınmaz hale gelmiştir. Hanımefendisinin çocuğu, cariyesinin oğluna dönüşmüştür.

Doğrusu, Çöl bütün Ülkeye yayılmıştır. Vilayetler harabeye çevrilmiştir. Dışarıdan yabancı bir kabile Mısır'a gelmiştir.

Doğrusu, insanlar gelir. Hiçbir yerde Mısırlı kalmamıştır.

Doğrusu, altın ve lapis lazuli, gümüş ve malakit, akik ve tunç, Yebhet taşı ve [okunamadı] kadın kölelerin boyunlarına takılmıştır. Ülkede güzel şeyler vardır. Yine de evlerin hanımları şöyle der: Keşke yiyecek bir şeyimiz olsaydı.

Doğrusu, soylu hanımlar. Üzerlerindeki paçavralar yüzünden bedenleri acınası durumdadır. Birbirlerini selamlarken yürekleri daralır.

Doğrusu, abanoz kutular parçalanmıştır. Değerli akasya ağacı yarılıp bölünmüştür.

Doğrusu, piramitleri inşa edenler tarla işçisi olmuştur. İlahi teknede olanlar birbirine koşulmuştur. İnsanlar artık kuzeye, Byblos'a yelken açmaz. Rahiplerin ürünleriyle gömüldüğü ve Keftiu'ya kadar önderlerin yağıyla mumyalandığı mumyalarımız için sedir ağaçlarını nereden bulacağız? Artık gelmez oldular. Altın tükenmiştir, bütün zanaatların [okunamadı] sona ermiştir. Kral sarayının [okunamadı] yağmalanmıştır. Vaha halkının bayram baharatlarıyla, taze redmet bitkileriyle, kuşlarla gelmesi ne büyük bir nimettir.

Özgün metin (İngilizce)

Forsooth, the face is pale(?). The bowman is ready. The wrongdoer is everywhere. There is no man of yesterday.

Forsooth, the plunderer(?) . . . . . . . . . . . . . everywhere. The servant . . . . . . . . . . . to find it.

Forsooth, Nile overflows, (yet) no one ploughs for him. Every man says: we know not what has happened throughout the land.

Forsooth, women are lacking, and no (children) are conceived. Khnum fashions (mankind) no longer because of the condition of the land.

Forsooth, poor men are become owners of good things. He who could make for himself no sandals is (now) the possessor of riches.

Forsooth, men's slaves, their hearts are sad. Princes do not fraternise with their people(?), when they rejoice(?).

Forsooth, (men's) hearts are violent. Plague is throughout the land. Blood is everywhere. Death is not lacking(?). The mummycloth(?) speaks, before ever one comes near it(?).

Forsooth, many dead men are buried in the river. The stream is a sepulchre, and the place of embalmment has become stream.

Forsooth, the wealthy are in mourning. The poor man is full of joy. Every town says: let us suppress the powerful among us.

Forsooth, men are like gm-birds. Squalor(?) is throughout the land. There is none whose clothes are white in these times.

Forsooth, the land turns round as does a potter's wheel. The robber is a possessor of riches. <The rich man?> is [become?] a plunderer.

Forsooth, trusty servants(?) are [like?] . . . . . . . . . . . . The poor man [complains?]: how terrible it is(?); what am I to do?

Forsooth, the river is blood, and (yet) men drink of it. Men shrink from(?) (tasting?) human beings, and thirst after water.

Forsooth, gates columns and walls(?) are consumed by fire; (while) the . . . . . . . . of the king's palace stands firm and endures.

Forsooth, the ship of the [Southerners] has gone adrift(?). The towns are destroyed. Upper Egypt has become dry [wastes?].

Forsooth, crocodiles are glutted(?) with what they have captured. Men go to them of their own accord. It fares ill with the earth too(?). People say: walk not here, behold it is a . . . . . . Behold people tread [upon the earth?] like fishes. The timid man does not(?) distinguish it through terror.

Forsooth, men are few. He who places his brother in the ground is everywhere(?). When the officiants(?) have spoken(?), he [flees?] without delay.

Forsooth, the well-born man . . . . . . . . without being recognized(?). The child of his lady has become the son of his maidservant.

Forsooth, the Desert is throughout the Land. The nomes are laid waste. A foreign tribe from abroad has come to Egypt.

Forsooth, people come(?) . . . . . . . . . . . . There are no Egyptians anywhere.

Forsooth, gold and lapis lazuli, silver and malachite, carnelian and bronze, stone of Yebhet and . . . . . . . . . are fastened on the necks of female slaves. Good things are in the land. (Yet) the mistresses of houses say: would that we had something to eat.

Forsooth, . . . . . . . . . . . . . . . . noble ladies. Their limbs are in sad plight by reason of (their) rags. Their hearts sink(?) in greeting [one another?].

Forsooth, boxes of ebony are broken up. Precious acacia-wood is cleft asunder . . . . . . . . . . .

Forsooth, the builders [of Pyramids(?) have become] field-labourers. Those who were in the divine bark are yoked together(?). Men do not sail northwards to [Byblos] today. What shall we do for cedars for our mummies, with the produce of which priests are buried, and with the oil of which [chiefs] are embalmed as far as Keftiu. They come no more. Gold is lacking, the . . . . . . . . . . . . . of all handicrafts is at an end(?). The <. . . . . .> of the king's palace is despoiled(?). What a great thing it is that the people of the Oases come with their festival spices(?) . . . . . . . . . . . . . with fresh redmet-plants . . . . . . . . . . . . of birds . . . . . . . . . . . .

Bu metin neden önemli

Metin, Ma'at'ın, yani evrensel düzenin bozulmasının hem toplumda hem doğada nasıl bir kargaşaya yol açtığını anlatır. Kozmik düzen ile toplumsal düzenin aynı ilkeye bağlı olduğu düşüncesi, Mısır'dan Hermetik Asclepius'taki Mısır'ın çöküşü kehanetine kadar uzanan bir temadır. Ipuwer, kıyamet edebiyatının ve Mısır'ın terk edilişine dair Hermetik ağıtın erken bir akrabası olarak okunabilir.

Bu eser Mısır Koleksiyonu'nun parçasıdır →

Künye
Kaynak eser
The Admonitions of an Egyptian Sage from a Hieratic Papyrus in Leiden, Alan H. Gardiner, Leipzig, J. C. Hinrichs, 1909
Neşir
Orta Krallık (yazım) / 1909 (Alan H. Gardiner çevirisi)
Konum
Yakınmaların başı
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Internet Archive
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY-SA 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin, değiştirirseniz aynı lisansla paylaşın). Kullanım & lisans →
Bu Çeviriye AtıfUysal, Ş. N. (Çev.). (2026). Ipuwer'in Yakınmaları: Düzenin Çöküşü. Kadim Kütüphane. https://kadimkutuphane.com/ipuwerin-yakinmalari-duzenin-cokusu
Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

← Kütüphaneye dön