Altın Soy: İnsanlığın İlk Çağı
William Blake, "Vergilius Çoban Şiirleri" için ağaç gravürleri, 1821. Altın Soy'un tasasız kır dünyasını çağrıştıran pastoral sahneler. Kaynak: Source Library.
Mit ve Kutsal Anlatı

Altın Soy: İnsanlığın İlk Çağı

Hesiodos· MÖ 8. yüzyıl (bu baskı 1808)· Özgün: İngilizce· Source Library
Mit ve Kutsal AnlatıTürkçe çeviriAçık erişim

Hesiodos "İşler ve Günler" adlı yergi ve öğüt dolu manzumesinde insanlığın geçmişini birbiri ardınca gelen soylar üzerinden anlatır. Bu pasaj o anlatının çekirdeğini oluşturan Altın Soy tasvirini içerir. Kronos'un göğe hükmettiği çağda yaşamış bu ilk insanlar keder ile ihtiyarlığın el değmediği bir bereket düzeninde yaşarlar. Toprak kendiliğinden ürün verir, ölüm bir uyku hafifliğiyle gelir. Bu soy yeryüzünün altına gömüldüğünde ölümlüleri gözeten iyilikçi ruhlara dönüşür. Metin bir yandan yitirilmiş bir cennetin özlemini, bir yandan da adaletin göksel kökenini dile getirir.

Türkçe çeviri · Çeviren Şira Nur Uysal

Dilersen sana bir başka anlatıyı da özetleyeyim, güzelce ve ustalıkla. Onu yüreğine iyice yerleştir. Tanrılar ile ölümlü insanlar nasıl aynı kaynaktan doğdular. Her şeyden önce, Olympos'un konaklarını tutan ölümsüzler, sesli ve dilli insanlardan altından bir soy yarattılar. Onlar Kronos'un çağında var oldular, o gökte hüküm sürerken. Ve tanrılar gibi yaşadılar, tasasız bir ruh taşıyarak, emeklerden ve sefaletten uzakta. Ne de o hüzünlü ihtiyarlık dokundu onlara. Ayaklarıyla ve elleriyle her daim aynı kalarak, tüm kötülüklerden ırak, şölenlerde sevinç buldular.

Bir uykuya yenik düşmüş gibi öldüler. Ve bütün iyi şeyler onlarındı. Tahıl bağışlayan toprak kendiliğinden meyvesini verirdi, bol ve bereketli. Onlar da gönül rızasıyla işlerini huzur içinde görürlerdi, sayısız güzellikle birlikte. Ama toprak bu soyu örttükten sonra, ulu Zeus'un buyruğuyla ruhlara dönüştüler. İyilikçi, yeryüzüne ait, ölümlü insanların koruyucuları oldular. Hükümleri ve zalim işleri gözetleyen, sise bürünmüş, yeryüzünün her yanında dolaşan koruyucular.

Tahıl bağışlayan toprak kendiliğinden meyvesini verirdi, bol ve bereketli.
Özgün metin (İngilizce)
If you wish, I will summarize another account for you Well and skillfully: take it to heart. How gods and mortal men were born from the same source. First of all, the immortals who hold Olympian dwellings Made a golden race of articulate-speaking men. They existed in the time of Cronus, when he ruled in heaven: And they lived like gods, possessing a carefree spirit, Far away from labors and misery; nor did wretched Old age affect them: but always similar in feet and hands They took delight in festivities, far from all evils. They died as if overcome by sleep; and all good things Were theirs: the grain-giving earth brought forth fruit Of its own accord, much and abundant: they, willing, Quietly managed their works along with many good things. But after the earth covered this race, They became spirits by the counsels of great Zeus, Good, earthly, guardians of mortal men: Who watch over judgments and cruel deeds, Clothed in mist, roaming everywhere over the earth.

Bu metin neden önemli

Altın Soy miti, Hesiodos'un insanlık tarihini bir düşüş anlatısı olarak kurgulayan Beş Çağ öğretisinin ilk basamağıdır. Onu gümüş, tunç, kahraman ve demir soylar izler. Her çağda insanlık daha da bozulur ve şairin yaşadığı demir çağ en çetin olanıdır. Bu ilk çağın imgesi antikçağ boyunca yitirilmiş bir altın devir özlemine kaynaklık etmiş, Vergilius'un çoban şiirlerinden Rönesans ütopyalarına dek yankılanmıştır. Pasajın kapanışında altın soyun ölümlüleri gözeten koruyucu ruhlara dönüşmesi ise adaletin ve ahlaki düzenin kutsal bir kökeni olduğu inancını dile getirir. Böylece mit yalnızca geçmişi anmaz, yaşayanlara doğru davranış çağrısı da yapar.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Künye
Kaynak eser
Ἡσιόδου Ἔργα καὶ Ἡμέραι (İşler ve Günler), Hesiodos, 1808 baskısı
Neşir
1808 baskısı, Yunanca özgün metin ile karşılıklı çeviri
Konum
Sayfa 86 (çeviri alanı; koşut manzum düzenlemesi sayfa 87)
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Source Library
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin). Kullanım & lisans →
← Kütüphaneye dön