Hristiyan Din Üzerine: Bilgelik ile Dinin Kadim Birliği
Ficino'nun 1491 tarihli Corpus Hermeticum (Pimander) Latince çevirisinin tezhipli açılış sayfası: göksel küreyi taşıyan Atlas figürü ve Medici arması. Hermetik felsefenin Rönesans'taki en ikonik görsellerinden biri.
Hermetizm

Hristiyan Din Üzerine: Bilgelik ile Dinin Kadim Birliği

De Christiana Religione
Marsilio Ficino· 1474· Özgün: İngilizce· Source Library
HermetizmTürkçe çeviriAçık erişim

Marsilio Ficino, "Hristiyan Din Üzerine" adlı eserinin başında bilgelik ile dinin başlangıçta tek bir çatı altında toplandığını savunur. Ona göre en eski çağlarda filozof ile rahip aynı kişiydi. Ficino bu düşünceyi bir soy zinciri olarak kurar. İbrani peygamberlerinden Pers Maglarına, Hint Brahmanlarından Mısırlı rahiplere ve Yunan gizem öğretmenlerine uzanan bu zincir, Rönesans Hermetizminin temel dayanağı olan kadim ilahiyat düşüncesinin özüdür. Aşağıdaki bölüm, bu kutsal birliğin övgüsü ile onun çözülüşüne duyulan hüznü bir arada taşır.

Türkçe çeviri · Çeviren Şira Nur Uysal

İnsanların bütün kuşaklarında aynı kişiler hem filozof hem de rahipti ve bu boşuna değildi. Çünkü ruh, göklerdeki Baba'ya ve asıl yurduna iki kanatla uçabilir. Bu kanatlar akıl ile iradedir. Filozof başlıca akılla, rahip ise iradeyle ilerlediğine göre, ilahi şeyleri önce kendi zekâsıyla bulanların, onları ilk olarak hakkıyla yüceltmeleri ve doğru saygının yolunu başkalarına öğretmeleri de akla uygundur. İbranilerin peygamberleri işte böyle hem bilgeliğe hem de rahipliğe birlikte adanmışlardı.

Perslerin filozofları, kutsal işlere memur edildikleri için Mag diye anılırdı. Hintliler Brahmanlarına, Mısırlılar metafizikçilerine, Habeşler Gymnosophist denen bilgelerine danışırdı. Aynı âdet Yunanistan'da Orpheus ile Musaeus'un, Galya'da ise Druidlerin yönetiminde de vardı. Ey bu ilahi birliği, bilgelik ile dinin bütünlüğünü koruyan mutlu çağlar! Ve ey nihayet o pek zavallı çağlar ki, Pallas ile Themis'in birliği çözüldü ve kutsal şeyler parçalansın diye köpeklerin önüne atıldı.

Ey bilgelik ile dinin bütünlüğünü koruyan mutlu çağlar!
Özgün metin (İngilizce)
In all generations of men, the same individuals were both philosophers and priests, and this was not without reason. For since the soul can fly to the celestial Father and homeland with two wings, which are the intellect and the will, and since the philosopher proceeds chiefly with the intellect and the priest with the will, it is reasonable that those who first found divine things for themselves through intelligence should also be the first to venerate those divine things rightly, and to teach the correct veneration of them to others. Thus the prophets of the Hebrews devoted themselves to both wisdom and the priesthood together. The philosophers of the Persians, because they were appointed to sacred matters, were called Magi. The Indians consulted their Brahmins, the Egyptians their metaphysicians, the Ethiopians their Gymnosophists. The same custom existed in Greece under Orpheus and Musaeus, and in Gaul under the government of the Druids. O happy ages, which preserved this divine union of wisdom and religion whole! O ages, finally, too miserable, when the union of Pallas and Themis was dissolved, and holy things were given to dogs to tear apart.

Bu metin neden önemli

Bu satırlar, Ficino'nun 1474'te kaleme aldığı "De Christiana Religione" (Hristiyan Din Üzerine) eserinin giriş bölümünden gelir. Ficino, Floransa Platon Akademisi'nin kurucusu ve Corpus Hermeticum ile Platon'un ilk Latince çevirmeni olarak Rönesans düşüncesinin merkezindeydi. Buradaki liste, onun "prisca theologia" yani kadim ilahiyat anlayışının çekirdeğidir. Ficino, Hermes Trismegistus'tan Zerdüşt'e ve Orpheus'a uzanan bir bilgelik soyunun, sonunda Hristiyan hakikatine kavuştuğuna inanıyordu. Pallas ile Themis, yani bilgelik tanrıçası ile ilahi düzen tanrıçasının birliğinin çözülüşü, bilgi ile inancın ayrı düşmesine yakılan bir ağıttır.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Künye
Kaynak eser
De Christiana Religione (Della Cristiana Religione), 1474 incunabulum
Neşir
1474 vernacular incunabulum, Source Library dijital baskısı (Amsterdam, 2026), CC BY-SA 4.0
Konum
Prohemium / Prologue, s. 14 to 15 (Bilgelik ile Din Arasında Büyük Yakınlık Olduğu Üzerine)
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Source Library
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin). Kullanım & lisans →
← Kütüphaneye dön