Rüyaların Yorumu
Nebukadnezar'ın heykeli ve Daniel'in görüsündeki dört canavarı betimleyen alegorik gravür, Biblical Antiquities, 1671.

Rüyaların Yorumu

Daldisli Artemidoros· 2. yüzyıl (bu baskı 1603)· Özgün: İngilizce· Source Library· ~2 dk okuma
Büyü ve OkültTürkçe çeviriAçık erişim

Antik dünyanın en kapsamlı rüya tabiri incelemesi olan Oneirocritica, Daldisli Artemidoros tarafından ikinci yüzyılda kaleme alındı. Yazar daha ilk sayfalarda temel ayrımı kurar. Bir yanda bedenin ve ruhun anlık hallerini yansıtan boş rüya, diğer yanda geleceği haber veren kehanet rüyası. Bu ayrım yalnızca bir sınıflandırma değil, rüyayı okumayı bir sanata dönüştüren örtük bir dünya görüşüdür.

Türkçe çeviri (önizleme) · Çeviren Şira Nur Uysal

Kehanet rüyasının boş rüyadan farkı şudur. İlki gelecekteki olaylara işaret eder, ikincisi ise şimdiki hallere bağlıdır. Bunu şöyle daha açık kavrarsınız. Kimi tutkular tekrar tekrar geri döner, ruha kendilerini sunar ve bu rüyaları yaratır. Örneğin âşık olan biri kendini sevgilisinin yanında görebilir, korku içindeki biri korktuğu şeyi görebilir. Yine aç olan biri yemek yiyebilir, susamış olan biri su içebilir.

Bu tür görüntüler önceden var olan tutkulardan doğar. Onlar geleceğin bildirisini taşımazlar, yalnızca şimdiki halin bir hatırlatmasıdırlar. Oysa boş rüya ancak uyku sürdüğü müddetçe etkilidir ve uyku kesildiğinde dağılıp gider. Uykuda beliren kehanet rüyası ise daima etkilidir. Geleceği önceden bildirme kaygısını taşır ve uykudan sonra dahi etkisini sürdürür.

Durum böyle olunca şunu görürsünüz. Kimi haller yalnız bedene özgüdür, kimi yalnız ruha özgüdür, kimi ise ikisine birden ortaktır. Örneğin âşık olan kendini sevdiğiyle birlikte görür; hasta olan kendini iyileşmiş ve hekimlerce tedavi edilir görür — bunlar hem bedenin hem ruhun ortak halleridir. Kusmak, uyumak, yemek yemek, su içmek ise yalnız bedene özgü sayılmalıdır; tıpkı sevinmenin ve kederlenmenin yalnız ruha özgü olması gibi. Buradan açıkça anlaşılır ki bedensel hallerin kimi yoksunluktan, kimi taşkınlıktan doğar; ruhun halleri ise kimi korkudan, kimi umuttan doğar. Boş rüyalar üzerine söylenecekler şimdilik bu kadar olsun.

Boş rüya ancak uyku sürdüğü müddetçe etkilidir; kehanet rüyası ise uykudan sonra dahi etkisini sürdürür.

Bu sayfa şimdilik bir önizlemedir. Eserin tam çevirisi yayımlandığında haberdar olmak isterseniz, bültene katılabilirsiniz ↓

Özgün metin (İngilizce)
For this is how a prophetic dream differs from a vague dream: the former signifies future events, whereas the latter relates to present circumstances. You will learn this more clearly in this way. Certain passions are accustomed to recur and present themselves to the soul, and create these dreams. For example, a lover may seem to be with their beloved, or a fearful person may see what they fear. Again, one who is hungry may eat, or one who is thirsty may drink. These things are to be seen as stemming from already existing passions, not as having a prediction of future events, but as a reminder of present ones. But the vague dream is effective only while one is asleep and dissipates when sleep ceases. A prophetic dream occurring in sleep is always effective, concerned with the care of predicting the future, and remains effective after the sleep. Now, this being so, you see that some conditions belong to the body alone, some to the soul alone, and some are common to both. For example, a lover seems to himself to be with the one he loves, and a sick person seems to himself to be cured and cared for by physicians — these are conditions common to both body and soul. But vomiting, sleeping, eating, and drinking are to be reckoned as belonging to the body alone, just as rejoicing and grieving belong to the soul alone. From this it is plain that bodily conditions arise partly from want and partly from excess, while conditions of the soul arise partly from fear and partly from hope. Let this much be said about vague dreams for now.

Bu metin neden önemli

Artemidoros rüyaları iki büyük öbeğe ayırır. Enypnion dediği boş rüya, açlık, korku ya da arzu gibi bedensel ve ruhsal hallerin uykuya taşan gölgesidir; geleceğe dair hiçbir şey söylemez. Oneiros dediği kehanet rüyası ise ruhun gelecekteki iyilik ya da kötülükleri imgeler yoluyla önceden bildirdiği rüyadır. Bu ayrım, sonraki yüzyıllarda İslam ve Bizans rüya tabiri geleneklerini derinden etkilemiş, rüyayı okumayı disiplinli bir bilgi dalı olarak kuran temel metin olmuştur.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Bu eser Büyü ve Okült Koleksiyonu'nun parçasıdır →

Künye
Kaynak eser
Oneirocritica (Rüyaların Yorumu), Birinci Kitap, Birinci Bölüm
Neşir
Nicolas Rigault baskısı, Paris, 1603 (Marc Orry). Kaynak nüsha Internet Archive üzerinden (artemidoridaldia00arte), Duke University Libraries.
Konum
Birinci Kitap, Bölüm 1 (tam), sayfa 21 (İngilizce çeviri sütunu)
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Source Library
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY-SA 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin, değiştirirseniz aynı lisansla paylaşın). Kullanım & lisans →
Bu Çeviriye AtıfUysal, Ş. N. (Çev.). (2026). Rüyaların Yorumu. Kadim Kütüphane. https://kadimkutuphane.com/artemidoros-ruyalarin-yorumu-kehanet-ruyasi
← Kütüphaneye dön