Ebenezer Sibly (1751-1799), 18. yüzyıl sonu İngiltere'sinde astrolojiyi popülerleştiren en etkili yazarlardan biridir — "A New and Complete Illustration of the Celestial Science of Astrology" adlı devasa, bakır gravürlerle süslü eseri, bilimsel devrimin astrolojiyi giderek gözden düşürdüğü bir çağda, bu geleneği savunmaya adanmış son büyük ansiklopedik girişimlerden biridir. Bu pasaj, sabit yıldızların da (Güneş, Ay ve gezegenler gibi) gizli erdemlere sahip olduğunu savunan bölümdendir.
...Güneş, Ay ve gezegenlerin etkilerinin tartışmasız biçimde kurulduğunu ileri sürmeye cesaret edebilir.
Ama Güneş, Ay ve gezegenlerin bu üstünlüklerinin yanı sıra, sabit yıldızların da göklerde kendi egemenlik alanları vardır. Gündüz aydınlık için Güneş'i veren Rab, gece aydınlık için de Ay'ın ve yıldızların düzenlerini vermiştir; ve bu yıldızlara gece ile gündüz üzerinde belirli bir kural ya da egemenlik emanet etmiştir, hem de değişmez biçimde. Şimdi, yıldızların bizim üzerimizde görünür hiçbir etkisi yoktur — karanlık ve açık bir gecede gözlerimize verdikleri o küçük ışık dışında; ve bu ışık öylesine cılızdır ki, gökteki bütün yıldızlar, Güneş ve Ay hariç, bu bakımdan en küçük mum ışığıyla bile kıyaslanamaz; üstelik bu küçük ışık da yalnızca gökyüzü açık ve bulutsuz olduğunda elde edilebilir. O hâlde Tanrı'nın bu görkemli cisimleri — ki bazıları bütün dünyadan daha büyüktür ve gökyüzünde nice başka dünyalar gibi kendi yörüngelerinde hareket eder — yalnızca gecede bir göz kırpması için, üstelik hava elverdiğinde, yarattığı düşünülebilir mi? Bakın! soğuk toprakta büyüyen her küçük papatyanın bile yapraklarında ve çiçeklerinde gizli, algılanamaz bir erdemi sarılıdır; öyleyse bu göksel cisimlerin, ancak arada bir gözlerimizle yakaladığımız o parıltılardan başka hiçbir etkisi yok mudur?
Evet, her birinin gizli bir gücü ve erdemi vardır, ki bununla bütün dünyevi şeyler üzerinde — gündüz olduğu kadar gece de, bulutlu havada olduğu kadar açık havada da — etki ederler. Ama işleyişleri duyulur ve elle tutulur araçlarla gerçekleşmediğinden, bunların gizli ve saklı bir kural yoluyla işlediği, bu yaşamın her meselesine algılanamaz biçimde nüfuz ettiği sonucu çıkar.
Soğuk toprakta büyüyen her küçük papatyanın bile yapraklarında ve çiçeklerinde gizli, algılanamaz bir erdemi sarılıdır.
Bu sayfa şimdilik bir önizlemedir. Eserin tam çevirisi yayımlandığında haberdar olmak isterseniz, bültene katılabilirsiniz ↓
Özgün metin (İngilizce)
...may presume to affirm, that the influences of the sun, moon, and planets, are established beyond contradiction.
But, besides these signiorities of the sun, moon, and planets, the fixed stars have also their principalities in the heavens. The Lord, who gave the sun for a light by day, gave the ordinances of the moon and stars also for a light by night; and to these stars hath he committed a certain rule or dominion over the day and night, and that promifcuously. Now the stars have no visible operation upon us, besides that little light they had administer to our eyes in a dark and clear night; and that is so very small, that all the stars in heaven, besides the sun and moon, are not to be compared, in this respect, with the smallest wax-light; and this little light too is only to be had when the nights are serene and unclouded. Can it then be supposed that God made these glorious bodies, many of which are bigger than the whole earth, and move in their orbs as so many other worlds in the heavens, merely for a twinkle in the night, and that only when the weather permits? lo! every little daisy that grows upon the cold ground has a secret and insensible virtue wrapt in its leaves and flowers; and have these celestial bodies no influences but what we now and then catch with our eyes, as they occasionally sparkle their dim glances upon us?
Yes, they have each of them a secret power and virtue, wherewith they act upon all earthly things, as well by day as by night, and in cloudy as well as in clear weather. But, as their operations are not performed by sensible and palpable means, it follows that they have a secret way of rule, whereby the influences are imperceptibly infused into every concern of this life.
Bu metin neden önemli
Sibly'nin argümanı, hem Kutsal Kitap'a (Yeremya, Tekvin) hem de doğa gözlemine dayanır: eğer soğuk toprakta büyüyen sıradan bir papatyanın bile yapraklarında gizli bir erdemi varsa, gökyüzündeki, dünyadan daha büyük o görkemli cisimlerin yalnızca gece göz kırpmak için var olduğunu düşünmek akla aykırıdır. Bu 'papatya' benzetmesi, aydınlanma çağının mekanik/materyalist doğa anlayışına karşı, doğadaki her şeyin gizli, duyularla algılanamayan bir amaca hizmet ettiği fikrini savunan zarif bir retorik örnektir — bilimsel devrimin eşiğinde, eski bir dünya görüşünün son parlak savunmalarından biri.
Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol
Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.
Bu eser Gizli Cemiyetler Koleksiyonu'nun parçasıdır →
- Kaynak eser
- A New and Complete Illustration of the Celestial Science of Astrology
- Neşir
- y. 1790
- Konum
- s. 26
- Çeviren
- Şira Nur Uysal
- Dijital nüsha
- Wellcome Collection
Uysal, Ş. N. (Çev.). (2026). Soğuk Toprakta Büyüyen Her Papatyanın Bir Sırrı Vardır. Kadim Kütüphane. https://kadimkutuphane.com/ebenezer-sibly-papatyanin-gizli-erdemi-yildizlar