el-Bîrûnî
973-1048 · Al-Biruni
Ebû Reyhân el-Bîrûnî, 973'te Harezm bölgesinde, Kâs yakınlarında doğdu. Gençliğinde Harezm ve Cürcan saraylarında çalıştı, İbn Sînâ ile felsefi sorular üzerine yazıştı. Gazneli Mahmud'un Harezm'i ele geçirmesinden sonra Gazne'ye götürüldü ve sultanın Hindistan seferleri sırasında bu ülkeyi yakından tanıma fırsatı buldu. Hayatının sonuna kadar Gazne'de çalıştı.
Bîrûnî astronomi, matematik, jeodezi, mineraloji ve tarih gibi alanlarda eserler verdi. Geçmiş Kavimlerden Kalan Eserler (el-Âsârü'l-Bâkıye), farklı toplulukların takvimlerini ve bayramlarını karşılaştırır. Tahkîku mâ li'l-Hind, Hint dinini, felsefesini ve bilimini ayrıntılı ve tarafsızlığa özen gösteren bir üslupla anlatır. el-Kânûnü'l-Mes'ûdî büyük bir astronomi eseridir. Kitâbü't-Tefhîm ise astronomi ve astrolojinin temel kavramlarını öğretmek için yazılmıştır.
Bîrûnî, astrolojinin kavramlarını iyi bilen ama onun yargılarına eleştirel yaklaşan bir gözlemci olarak ezoterik gelenekle karmaşık bir ilişki kurar. Onu değerli kılan, farklı inanç sistemlerini kendi dilleriyle anlamaya çalışmasıdır. Kütüphanedeki Doğmamış ve Doğurmamış Olan: Bîrûnî'nin Kalemiyle Tanrı'nın Birliği, Tanrı'nın birliğine dair düşünceleri onun karşılaştırmalı bakışıyla sunar. Yılın Tabiatı Üzerine: Güneşin Dönüşü ve Gözlemin Alçakgönüllülüğü ise zaman ölçümü ve güneş yılına dair gözlemleri okura aktarır.