Gezegenlerin Gücü Üzerine
Robert Fludd, Utriusque Cosmi Historia'dan horoskop kurma sanatını gösteren gravür (1618). Gök cisimlerinin insan ve dünya üzerindeki etkisini tasvir eder.
Astroloji

Gezegenlerin Gücü Üzerine

Klaudios Ptolemaios (Claudius Ptolemy)· MS 2. yüzyıl (bu Yunanca basım 1535)· Özgün: İngilizce· Source Library
AstrolojiTürkçe çeviriAçık erişim

Paulus Alexandrinus'un kendi Eisagogika'sının bağımsız bir İngilizce çevirisi kütüphanede bulunmadığından, onun Astrolojiye Giriş metninin doğrudan beslendiği ana kaynağa, Ptolemaios'un Tetrabiblos'una yöneldik. Batı astrolojisinin temel taşı sayılan bu eserin Birinci Kitabından, gezegenlerin tabiatını ve etkin güçlerini anlatan bölüm, Helenistik astrolojinin doktrinini en saf haliyle önümüze serer. Ptolemaios burada her gök cismini kuru, nemli, sıcak ve soğuk nitelikleri üzerinden okur; Güneş ile Ay'dan başlayarak beş gezegenin mizacını, tıpkı bir hekimin bedenlerin tabiatını sınıflandırması gibi düzenler.

Türkçe çeviri · Çeviren Şira Nur Uysal

Güneş'in etkin özünün ısıtmakta, daha az bir ölçüde de kurutmakta olduğu görülür. Bu nitelikler bize diğerlerinden daha aşikâr görünür; çünkü büyüklüğü ve mevsim değişimlerinin apaçıklığı bunu ele verir. Zira başımızın tam üstündeki noktaya ne kadar yaklaşırsa, bizi bu yönde o kadar etkiler. Ay'ın gücü ise başlıca nemlendirmekte yatar; bu, Yeryüzü'ne yakınlığından ve oradan yükselen nem buharlarından ötürü açıkça bellidir. Böylece etkisi bedenler üzerinde doğrudan iş görür, onları yumuşatır ve çözülmelerine yol açar; yine de Güneş'ten aldığı ışık sebebiyle ısıtma gücünden az da olsa pay alır.

Satürn yıldızının niteliği başlıca soğutmak, daha az bir ölçüde de kurutmaktır. Bunun sebebi apaçıktır: Hem Güneş'in sıcaklığından hem de Yeryüzü'nün nemli buharlarından en uzak olan odur. Jüpiter yıldızının ise iyi dengelenmiş bir etkin gücü vardır. Devinimi Satürn'ün soğutucu etkisiyle Merih'in yakıcı etkisi arasında gerçekleştiğinden, hem ısıtır hem nemlendirir. Isıtma gücü daha baskın olduğundan, bereketli rüzgârların yaratıcısı olur. Merih yıldızının tabiatı ise başlıca kurutmak ve yakmaktır; bu da ateşi andıran rengine ve Güneş'e yakınlığına uygun düşer.

Jüpiter'in devinimi Satürn'ün soğutucu etkisiyle Merih'in yakıcı etkisi arasında gerçekleşir; böylece hem ısıtır hem nemlendirir.
Özgün metin (İngilizce)
The Sun is found to have an active essence in heating and, to a lesser degree, drying. These qualities become more apparent to us than any others because of his great size and the obviousness of the seasonal changes; for the more he approaches our zenith, the more he affects us in this way. The Moon's power consists primarily in moistening, clearly because of her proximity to the Earth and the exhalations of moisture therefrom. Her influence thus acts directly upon bodies, softening and causing them to decompose, yet she shares slightly in the power of heating because of the light she receives from the Sun. The star of Saturn has a quality primarily of cooling and, to a lesser degree, drying, evidently because he is furthest removed both from the heat of the Sun and the moist exhalations of the Earth. The star of Jupiter has a well-tempered active power; as his movement takes place between the cooling influence of Saturn and the burning influence of Mars, he both heats and moistens. Because his heating power is greater, he becomes a producer of fertile winds. The star of Mars has a nature chiefly of drying and burning, in conformity with his fiery color and his proximity to the Sun.

Bu metin neden önemli

Ptolemaios (MS 2. yüzyıl, İskenderiye) Tetrabiblos'u astrolojiyi tıpkı astronomi gibi bir tabiat bilimi zeminine oturtmak için yazdı. Gezegenlerin dört temel nitelik (sıcak, soğuk, nemli, kuru) üzerinden okunması, sonraki bütün Helenistik ve İslam dünyası astrolojisinin çatısını kurdu. Paulus Alexandrinus'un dördüncü yüzyıldaki Astrolojiye Giriş metni de doğrudan bu doktrinel gelenekten doğar; bu yüzden burada seçilen pasaj, Paulus'un öğrencisine öğrettiği temeli aslî kaynağından gösterir. Buradaki Yunanca basım 1535 tarihlidir.

Bülten

Yeni metinlerden ilk sen haberdar ol

Tam çeviriler, PDF'ler ve yeni eklenen kaynaklar hazırlandıkça e-postana düşsün.

Künye
Kaynak eser
Tetrabiblos syntaxis (Quadripartitum) — Claudius Ptolemy, Yunanca basım 1535, Birinci Kitap, "On the Power of the Planets"
Neşir
Yunanca basım 1535 (Source Library dijital metni, CC BY-SA 4.0)
Konum
Birinci Kitap, sayfa 27, "On the Power of the Planets" bölümü
Çeviren
Şira Nur Uysal
Dijital nüsha
Source Library
Bu Türkçe çeviri © Şira Nur Uysal, CC BY 4.0 ile paylaşılmıştır (serbestçe kullanın, kaynak gösterin). Kullanım & lisans →
← Kütüphaneye dön