Pisagor'un Küresi: İsimden Sayıya, Sayıdan Kehanete

Yöntem şöyle işler: sorulan kişinin (hastanın, savaşan iki tarafın, kayıp kölenin sahibinin) adındaki her harfe, Yunan alfabesinin geleneksel sayı değeri (α=1, β=2, γ=3... gibi) verilir; bu değerler toplanır, elde edilen sayı belirli bir bölene göre işlenir ve kalan, ayın o günkü evresiyle (νεομηνία'dan itibaren geçen gün sayısı) birlikte bir tabloda aranır. Tablodan çıkan sonuç tek mi çift mi olduğuna göre soru yanıtlanır.

Belirlenen soru kalıpları

Hasta kişi yaşayacak mı? Hastanın adı sayıya çevrilir, ayın günüyle karşılaştırılır; sonuç tek ise iyileşme, çift ise ölüm işaret eder.

Savaşta kim üstün gelecek? İki tarafın (ya da komutanlarının) adları ayrı ayrı hesaplanır, hangi taraf uygun sonucu alırsa zafer ona aittir.

Kaçak köle bulunacak mı? Kölenin adı hesaba katılır; sonuç, kölenin bulunup bulunmayacağını, bulunursa ne kadar sürede olacağını gösterir.

Hırsızlık kimin işi? Şüphelenilen kişilerin adları teker teker denenir, doğru sonucu veren isim suçlu sayılır.

Bir girişim başarılı olacak mı? Girişimde bulunan kişinin adı hesaba katılır, sonuç başarı ya da başarısızlığı gösterir.

Sayı tablosu

Elyazmasının son sayfasında, sol tarafta hesaplanan sayıyı, üstte ayın gününü gösteren satır ve sütunlardan oluşan çizgili bir tablo bulunur; her hücrede kısa bir harf ya da sayı kodu yer alır (ör. α-θ arası satır başlıkları, karşılarında tek haneli sonuç değerleri). Bu tablonun tam işleyişi — hangi hücrenin tam olarak neye karşılık geldiği — elyazmasının bu bölümünün yoğun kısaltmaları ve küçük ölçeği yüzünden kesin biçimde yeniden kurulamamıştır; burada yöntemin genel mantığı ve soru kalıpları aktarılmakla yetinilmiştir.

Bu metin neden önemli

Bu, kütüphanedeki 'yüksek' astrolojik metinlerden (Batlamyus, Firmicus) tamamen farklı bir kayıt: okuma yazma bilen ama teknik astronomiye erişimi olmayan sıradan insanların günlük kaygılarına (hastalık, kayıp mal, kaçak köle, savaş) hızlı bir yanıt arayışı. Aynı isim-sayı yöntemi Antik Yunan'dan (Pisagor'a atfen) Ortaçağ Bizans'ına, oradan Arap ve Batı astrolojisine kadar yüzyıllarca aktarılmıştır; elyazmasındaki sayı tablosu, bu geleneğin somut, elle çizilmiş bir örneğini oluşturur.