Nâsır-ı Hüsrev

Nâsır-ı Hüsrev (1004-1088), Belh yöresinde doğmuş, Farsça yazan bir şair, filozof ve seyyahtır. Gençliğinde Selçuklu yönetiminde devlet görevinde bulundu. Orta yaşlarında yaşadığı derin bir iç sarsıntının ardından uzun bir yolculuğa çıktı, hac yaptı ve Fâtımî Kahire'sinde İsmâilî davete katıldı. Horasan'a döndükten sonra karşılaştığı baskılar üzerine Bedahşan'daki Yumgan'a çekildi ve ömrünün sonuna kadar orada yaşadı.

Yedi yıl süren yolculuğunu anlattığı Sefernâme, dönemin Kahire'si, Kudüs'ü ve Arap Yarımadası hakkında değerli gözlemler içerir. Divanı ile Zâdü'l-müsâfirîn ve Vech-i Dîn gibi felsefi eserleri ise İsmâilî düşünceyi Yeni Platoncu kavramlarla açıklar. Akıl, nefs ve varlık mertebeleri öğretisi bu eserlerin merkezinde yer alır.

Kütüphanedeki Yüce Aklın İzinde: Nâsır Hüsrev'in Bilgelik Arayışı, onun özyaşamsal bir manzumesini sunar. Şair, kırk iki yaşından sonra kendisini yüce aklı aramaya iten iç sarsıntıyı anlatır. Her türün içinde en soylusu bulunduğu gibi varlık mertebelerinin de bir doruğu olması gerektiğini sezer. Metin, ruhun bilgiye doğru yükselişini anlatan tasavvurun şiirsel bir ifadesidir.