Alanus de Insulis

Latince adıyla Alanus de Insulis, Fransızca adıyla Alain de Lille, on ikinci yüzyıl Fransa'sında yetişmiş bir ilahiyatçı, şair ve filozoftur. Chartres Okulu'nun Platoncu doğa anlayışıyla ilişkilendirilir ve hayatının sonunu Cîteaux'da, Sistersiyen tarikatı içinde geçirdiği kabul edilir. Geniş bilgisi nedeniyle kendi çağında Doctor universalis lakabıyla anılmıştır.

Doğa'yı Tanrı'nın vekili olan bir tanrıça olarak sahneye çıkaran Doğanın Şikâyeti (De planctu Naturae) ve kusursuz insanın yaratılışını anlatan Anticlaudianus, onun en çok okunan alegorik eserleridir. Regulae theologicae adlı yapıtında ise teolojiyi geometri gibi belitlerden hareket eden bir bilim olarak kurmayı dener.

Kütüphanedeki Tanrı, Merkezi Her Yerde Olan Sonsuz Küredir başlıklı seçki, Hermes'e atfedilen Yirmi Dört Filozof Kitabı'ndaki ünlü tanımın Alanus tarafından nasıl yorumlandığını gösterir. Regulae theologicae içinde bu formül bir kural olarak çözümlenir, cismani küre ile akılla kavranan ilahi küre birbirinden ayrılır. Pasaj, hermetik bir imgenin Orta Çağ skolastiğine nasıl yerleştiğini izlemek isteyen okur için değerli bir tanıklıktır.